Wyrok WSA w Warszawie z 21 kwietnia 2004 r., IV SA 2149/02

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

Rozpoznanie

w dniu 21 kwietnia 2004 r. na rozprawie

Sprawa

sprawy ze skargi A. i E. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o umorzeniu postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję II. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz A. i E. S. kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie WSA Mirosława Kowalska (spr.), As. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
Dorota Jackiewicz protokolant

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 r. znak [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. znak [...], którą stwierdzono nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta [...], znak [...] z dnia [...] czerwca 2001 r., umarzającej postępowanie w sprawie egzekucji nakazów, zawartych w decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 1998 r., nr [...], zobowiązującej E. S. do doprowadzenia wykonanych robót związanych z budową garażu przy ul. [...] w [...]. do stanu zgodnego z prawem.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta [...], umarzając postępowanie decyzją z dnia [...] czerwca 2001 r. wyżej opisaną, stwierdził, że inwestor przywrócił obiekt garażu do stanu zgodności z dokumentacją projektową. Nie ustosunkował się jednak do niewykonanego nakazu w zakresie obniżenia ścianek kolankowych poddasza.

Zdaniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzja umarzająca postępowanie (wyżej opisana) jest dotknięta wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 2 kpa, stąd zachodzi konieczność jej wyeliminowania – stwierdzenie nieważności. Organ uznał, że doszło do rażącego naruszenia prawa, bowiem umorzono postępowanie mimo, że pominięto wyegzekwowanie obniżenia ścianek kolankowych poddasza o około 1m, do czego m.in. zobowiązywała decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 1998 r. (wyżej opisana).

Powyższą decyzję utrzymał w mocy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 r.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, podzielił argumentację organu I instancji. Uznał, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo stwierdził nieważność decyzji – umarzającej postępowanie, która zapadła w okolicznościach, gdy nie został wykonany całkowicie nakaz obciążający inwestora.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego małżonkowie S. dochodzili uchylenia decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2002 r. nr [...].

Skarżący podnieśli, że nakazana rozbiórka ścian kolankowych pociągałaby za sobą konieczność rozbiórki całego dachu nad garażem i jego ścian szczytowych z narażeniem inwestorów na znaczne koszty.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko podkreślając, że decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 1998 r. została wydana z rażącym naruszeniem przepisu art. 105 kpa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).

Skarga podlega uwzględnieniu, choć z innych przyczyn niż podają to skarżący.

W tym kontekście należy zauważyć, że zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (wyżej opisanej) Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotowe dla sprawy postępowanie nieważnościowe stanowi tryb szczególny. Jego istotą była ocena prawna, czy kontrolowana decyzja w stopniu rażącym naruszyła prawo obowiązujące w chwili jej wydania.

Należy wskazać, że rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, nie jest każde naruszenie prawa, a tylko takie w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności. Istotne znaczenie ma zawsze ocena skutków społeczno-ekonomicznych, jakie naruszenie prawa pociąga.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ podniósł, że w badanej decyzji umorzenie postępowania nastąpiło, gdy nie zostały wykonane wszystkie nakazy nałożone na inwestora.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie wypowiedział się (podobnie jak organ I instancji, przyjmując jego argumentację), czy i jaki przepis prawa został naruszony, a w szczególności, czy to naruszenie prawa miało charakter rażącego naruszenia i z czego to wynika.

Zaskarżona decyzja podlega w tych warunkach uchyleniu w trybie art. 145 § 1 pkt c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 107 § 3 kpa i art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

Rozpoznając sprawę ponownie organ ma obowiązek wskazania, czy badana decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 1998 r., narusza prawo i czy to naruszenie ma charakter rażącego naruszenia prawa. Organ musi mieć na uwadze, że nie każde nawet oczywiste naruszenie prawa dyskredytuje decyzję w takim stopniu, że niezbędne jest jej eliminowanie, jak gdyby od początku nie została wydana. Nie jest też decydujący charakter przepisu, jaki został naruszony.

Podkreślenia wymaga też to, że w postępowaniu przewidzianym w art. 156 kpa organ orzekający ogranicza się jedynie do poszukiwania uchybień i wadliwości, nie ma proceduralnej możliwości poszerzania materiału dowodowego sprawy. Tym samym nie wchodzi w grę poczynanie dodatkowych ustaleń faktycznych

O kosztach Sąd orzekł w trybie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (wyżej opisanej).