Uzasadnienie
Kierownik Urzędu Rejonowego w S., po dwukrotnym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia 25 września 1998 r., opartą na art. 105 Kpa, umorzył postępowanie administracyjne w sprawie pobudowanego przez Eugeniusza C. ogrodzenia pełnego z cegły pełnej w granicy działki przy ul. P. 14 i 16 w S. Decyzja ta, zakwestionowana w odwołaniu Stanisława P., została utrzymana w mocy decyzją Wojewody S. z dnia 29 października 1998 r. W uzasadnieniu tej decyzji zostało stwierdzone, że w oparciu o pisemne oświadczenie świadków zostało ustalone, że przedmiotowe ogrodzenie zostało pobudowane w marcu 1995 r. W związku z powyższym w niniejszej sprawie mają zastosowanie przepisy obowiązujące w okresie budowy tego ogrodzenia, to jest par. 278 rozporządzenia Ministra Administracji Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska /Dz.U. 1980 nr 17 poz. 62/. Ze względu zaś na zastosowany do budowy ogrodzenia materiał budowlany tj. cegły cementowo-wapiennej, to stosownie do par. 44 ust. 1 pkt 3 lit. "c" rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska /Dz.U. 1975 nr 8 poz. 48 ze zm./ budowa tego ogrodzenia nie wymagała pozwolenia. W przypadku takim spory związane z budową ogrodzenia w granicy działek rozstrzygają sądy powszechne na podstawie przepisów prawa cywilnego.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na tę decyzję Stanisław P. domagał się jej uchylenia. Skarżący zarzucił, że budowa spornego ogrodzenia została rozpoczęta dopiero w drugiej połowie czerwca 1995 r. i do chwili wniesienia skargi nie została zakończona. W 1997 r. inwestor przyspawał metalowe słupki o wysokości 0,60 cm na całej długości ogrodzenia w ilości 31 sztuk oraz wykonał nadmurówkę z betonu o grubości 6 cm Aktualnie ogrodzenia ma długość 93 m a wysokość około 2,40 m, w tym 1,80 m mur i 0,60 m metalowe słupki. Narusza to dyspozycję par. 278 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska stanowiącą, że ogrodzenia nie mogą ograniczać dostępu światła słonecznego do działki sąsiedniej i powinny być zharmonizowane z otoczeniem.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest nieuzasadniona. W toku odbytej w dniu 22 czerwca 1998 r. wizji lokalnej, z udziałem skarżącego, ustalono, że sporne ogrodzenie zostało zbudowane z cegły cementowo-wapiennej oraz, że jego wysokość wynosi 1,80 m, a także, iż ogrodzenie to zostało zbudowane wiosną 1995 r. Skarżący podpisał protokół z tej wizji bez żadnych zastrzeżeń w odniesieniu do tych ustaleń. W takiej sytuacji budowa takiego ogrodzenia, usytuowanego poza miejscami publicznymi, od dnia 1 stycznia 1995 r., tj. po wejściu w życie Prawa budowlanego z 1994 r., nie wymagała ani pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, niezależnie od materiału użytego na jego budowę /art. 29 ust. 1 pkt 7 i art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego/. Wprawdzie, w myśl art. 107 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. do czasu wydania przepisów wykonawczych, przewidzianych w ustawie, nie dłużej jednak niż przez okres 3 miesięcy od dnia jej wejścia w życie, zachowują moc przepisy dotychczasowe, ale wyłącznie wówczas, jeżeli nie są z nią sprzeczne. Wynika z tego, że po dniu 1 stycznia 1995 r. każdy wymóg uzyskania pozwolenia na budowę ogrodzenia wynikający z przepisów wykonawczych wydanych przed tą datą, utracił ważność jako sprzeczny z ustawą /Prawem budowlanym z 1995 r./ oraz, że ingerencja organów budowlanych w budowę ogrodzeń dozwolona jest wyłącznie w sytuacjach określonych w art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Należy przy tym podnieść, że wprowadzone w par., 42 rozporządzania Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie /Dz.U. 1995 nr 10 poz. 46 ze zm./ pewne ograniczenia normatywne ogrodzeń, stwarzające organom budowlanym możliwość ingerencji w proces budowlany ogrodzeń międzysąsiedzkich, zostały unicestwione wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 marca 2000 r. P 10/99 stwierdzającym, że "Paragraf 42 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie /t.j. Dz.U. 1999 nr 15 poz. 140 ze zm./, w zakresie, w jakim dotyczy ogrodzeń między sąsiednimi działkami, dla których budowy nie jest wymagane pozwolenie ani zgłoszenie, jest niezgodny z art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane" przez to, że regulując materię zastrzeżoną dla ustawy, wykracza poza granice upoważnienia do wydania rozporządzenia. W uzasadnieniu tego wyroku Trybunał Konstytucyjny wyraził jednocześnie pogląd, że ustawowe wyłączenie budowy ogrodzeń międzysąsiedzkich spod obowiązku uprzedniego zgłoszenia właściwemu organowi /poza wyjątkiem wynikającym z przekroczenia wysokości 2,20 m/ wyklucza wstępną kontrolę nad planowanymi warunkami technicznymi ogrodzenia międzysąsiedzkiego, co pozostawia jego budowę poza sferą reglamentacji administracyjnej. Ewentualne spory między sąsiadami, jako spory o cywilnoprawnym charakterze, nie powinny zaś angażować organów władzy administracyjnej.
Ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza tych zasad dlatego z mocy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o NSA /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ należało orzec jak w sentencji.