Wyrok WSA w Warszawie z 6 grudnia 2004 r., IV SA 2675/03

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

Rozpoznanie

na rozprawie w dniu 06 grudnia 2004 r.

Sprawa

sprawy ze skargi Z. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek (spr.), Sędziowie (WSA, Ewa Machlejd, Bożena Więch – Baranowska
Piotr Zawadzki protokolant

Uzasadnienie

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2003 r., na postawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r., nakazał Z. G. wykonanie następujących czynności w wybudowanym w 1990 r. budynku letniskowym oraz zbiorniku ściekowym, na działce nr ewid. [...], położonej we wsi [...] gm. [...]:

• opracowanie inwentaryzacji z ekspertyzą techniczna wykonanych robót
• wykonania robót określonych w opracowanej ekspertyzie technicznej, w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem w terminie sześciu miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji.

W uzasadnieniu decyzji organ administracyjny podniósł, iż w dniu 29.04.2003 r. przeprowadzono oględziny na terenie działki inwestora nr [...]. Obecny w czasie oględzin Z.G. oświadczył, iż wszystkie prace budowlane przy budynku letniskowym zostały zakończone w 1990 r. Na działce został pobudowany budynek letniskowy i zbiornik ściekowy na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...].07.1987 r. Następnie decyzją z dnia [...] kwietnia 1989 r. zezwolono na remont i obmurowanie budynku letniskowego.

Zatwierdzony projekt budowlany z 1987 r. budynku letniskowego obejmował wymiary zewnętrzne obiektu 6,30m x 7,50m konstrukcji drewnianej, parterowy, bez podpiwniczenia, z dachem dwuspadowym, z tarasem bez zadaszenia. Przy remoncie tego budynku projekt budowlany obejmował wymiary 8,30m x 11,00m konstrukcji murowano-drewnianej.

W opracowanej dokumentacji nastąpiły nieścisłości. W rzutach projektu od strony działki M. i T. W. przewidywane były tylko otwory okienne, natomiast w elewacji projektu oprócz otworów okiennych uwidoczniono dodatkowo drzwi balkonowe wraz z balkonem.

Obiekt jest w bardzo dobrym stanie technicznym, nie stwarza zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz występuje możliwość doprowadzenia wykonanych robót do zgodności z przepisami.

Stwierdzone istotne odstępstwa od warunków określonych w pozwoleniach na budowę polegają na:

• zmianach wymiarów zewnętrznych budynku
• wybudowaniu dodatkowo podpiwniczenia na całej powierzchni budynku
• rozbudowaniu tarasu wraz z zadaszeniem
• nadbudowie pomieszczenia o wymiarach 3,00m x 8,50m
• wykonaniu konstrukcji dachowej wielospadowej (dach miał być dwuspadowy)
• braku wywiewek w zbiorniku ściekowym.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Z. G. Zakwestionował on sformułowanie zawarte w protokole oględzin, w którym m.in. nie zanotowano, iż budynek podpiwniczony jest tylko częściowo, a zaprojektowany taras wzdłuż całego budynku skrócono do części nowej. Nie zaprotokołowano uwag odwołującego i nie wydano mu egzemplarza tego protokołu.

W protokole brak jest wzmianki o przeprowadzeniu wymiarów zewnętrznych obiektu. Częściowe podpiwniczenie istniało od początku wybudowania obiektu, o czym wiedział Urząd Gminy. Było ono konieczne z uwagi na usytuowanie zbiornika na wodę oraz hydroforu. Częściowe podpiwniczenie zostało wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną.

W projektach taras był zadaszony i obejmował on poddasze o wymiarach 8,30m x 3,5m. Na rzucie poziomym parteru uwidocznione są schody na poddasze. W dzienniku budowy stwierdzono, iż schody przeniesiono z uwagi na niemożność ich wykonania w zaprojektowanym miejscu.

Konstrukcja dachu jest dwuspadowa, ponieważ skrócony został taras, a o szerokość tarasu zwiększono powierzchnię w nowej części obiektu. W nowym budynku konstrukcja dachu uległa zmianie bo nie byłoby możliwości wejścia na poddasze. Zmiana tarasu uwidoczniona została w projekcie. Brak w nim więźby dachowej oraz rzutu poziomego dachu, stad rozwiązanie konstrukcji dachu należało do inspektora nadzoru.

Zbiornik ściekowy posiada wywiewkę wyprowadzoną ponad dach budynku. W protokole nie ma zapisu o braku wywiewek.

Zdaniem odwołującego, budynek wykonano zgodnie z projektem.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2003 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję uznając, iż kwestie podnoszone w odwołaniu pozostają bez wpływu na treść rozstrzygnięcia. Stosownie do art. 51 ust. 1 pkt 2 przed upływem terminu określonego w art. 50 ust. 4 organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności, w celu oprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Ustalony w toku postępowania administracyjnego stan faktyczny i prawny pozwala na przyjęcie, że rozstrzygniecie podjęte przez organ I instancji jest prawidłowe.

Skargę na tę decyzje złożył Z. G. W skardze podniesiono te same zarzuty, które były zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji (nieprawidłowe zapisy protokołu, brak zmiany wymiarów zewnętrznych obiektu, wykonane jedynie częściowo podpiwniczenie budynku, zadaszenie tarasu, wykazane w projekcie nadbudowy tarasu, dach dwuspadowy oraz prawidłowe wykonanie zbiornika ściekowego).

Niezrozumiałe jest więc nakazanie sporządzenia ekspertyzy technicznej, na którą brak jest źródeł finansowych skarżącemu.

W skardze podniesiono również kwestie nieprawidłowości budowy na terenie sąsiedniej nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi, powtarzając argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Co prawda Sąd administracyjny, stosownie do przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) nie jest związany granicami skargi, natomiast jest związany granicami zaskarżonego aktu (decyzji).

Oznacza to, iż w toku niniejszej sprawy nie może być poddana kontroli kwestia prawidłowości inwestycji wybudowanych na sąsiedniej nieruchomości, nie objętych zaskarżoną decyzją.

Z zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 i 77 kpa wynika obowiązek organu administracji publicznej, do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

Zdaniem Sądu administracyjnego, obowiązku powyższego nie wykonały organy obu instancji, orzekające w niniejszej sprawie.

Ponadto art. 107 § 3 kpa nakłada na organy obowiązek, aby uzasadnienie faktycznie zawierało w szczególności wskazanie faktów, które zostały uznane za udowodnione, dowodów, na których organ się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności. Wymagania te powinny być spełnione z tego powodu, aby wykazać, iż rozstrzygnięcie jest logiczną konsekwencją ustalonego stanu faktycznego, znajdującego się w aktach sprawy.

W niniejszej sprawie stwierdzenia organów administracyjnych zawarte w uzasadnieniach decyzji nie znajdują w pełni odzwierciedlenia w dowodach zebranych w sprawie.

Przepisy art. 50 i 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. nr 106, poz. 1126 ze zm.) mają zastosowanie w przypadku ustalenia, iż prace budowlane wykonywane bądź już wykonane, w sposób istotny odbiegają od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę.

Organ I instancji uznał, iż w przypadku budynku letniskowego skarżącego zaistniały istotne odstępstwa od warunków pozwolenia na budowę polegające na:

• zmianach wymiarów zewnętrznych budynku
• wybudowaniu dodatkowo podpiwniczenia na całej powierzchni budynku
• rozbudowania tarasu wraz z zadaszeniem
• nadbudowie pomieszczenia o wymiarach 3,00m x 8,50m
• wykonaniu konstrukcji dachowej wielospadowej
• braku wywiewek w zbiorniku ściekowym.

Aby uznać, iż zaistniały odstępstwa wykonanego obiektu budowlanego w porównaniu do warunków uzyskanego pozwolenia na budowę, organ administracyjny winien porównać projekt budowlany zatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę ze zrealizowaną budową.

Opisane przez organ I instancji odstępstwa budynku letniskowego skarżącego nie zawsze znajdują odbicie w materiale dowodowym sprawy.

Protokół oględzin dokonanych na nieruchomości skarżącego w dniu 29.04.2003 r. nie ujawnił by organ w czasie wizji przeprowadził pomiary domku letniskowego. Co prawda są w nim zawarte stwierdzenia o wymiarach obiektu, ale podane parametry wynikają z dwóch decyzji o pozwoleniu na budowę. W związku z tym brak jest w aktach sprawy jakiegokolwiek dowodu, iż wybudowany budynek wymiarami zewnętrznymi odbiega od zatwierdzonych projektów budowlanych. W czasie oględzin nie stwierdzono również braku wywiewek w zbiorniku ściekowym.

Ponadto sam skarżący Z. G. w odwołaniu od decyzji organu I instancji zakwestionował również rzetelność dokonanych zapisów w protokole oględzin. W rzeczywistości bowiem podpiwniczenie nie znajduje się pod całym budynkiem, lecz jedynie pod jego częścią, a zadaszenie tarasu oraz poddasze budynku wynika z zatwierdzonych projektów budowlanych.

Na znajdującym się w aktach sprawy projekcie budowlanym stanowiącym załącznik do decyzji nr [...] w elewacji bocznej uwidoczniony został balkon na poddaszu, co wskazuje iż poddasze to ujęte było w załączniku do pozwolenia na budowę. Ewentualne nieprawidłowości samego projektu budowlanego nie mogą zaś stanowić podstawy do wydania orzeczeń w trybie art. 51 Prawa budowlanego.

W kontekście powyższych rozważań wynikających z akt sprawy, niezrozumiałe jest stwierdzenie organu odwoławczego, iż "kwestie podniesione w odwołaniu pozostają bez wpływu na treść rozstrzygnięcia".

Skoro ewidentne jest, iż część podanych przez organ odstępstw nie wynika z poczynionych ustaleń faktycznych, a inne są kwestionowane przez odwołującego, organ II instancji miał obowiązek zbadać wnikliwie zasadność podniesionych w odwołaniu zarzutów....

Od prawidłowego ustalenia wykrytych odstępstw wykonanego obiektu budowlanego zależy bowiem ocena, czy odstępstwa te mogą być uznane za istotne i w związku z tym ocenić prawidłowość zastosowania art. 51 ustawy.

Ponadto podnieść należy, że stosownie do art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. organy architektoniczno-budowlane oraz nadzoru budowlanego w przypadku powstania uzasadnionych wątpliwości, co do stanu technicznego obiektu budowlanego, mogły nakazać dostarczenia przez inwestora odpowiednich ocen technicznych i ekspertyz, bez wszczynania postępowania z art. 51.

Z powyższych względów Sąd administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), orzekł jak w sentencji wyroku.