Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 159 § 1 kpa i art. 123 kpa w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa wstrzymał na wniosek Wspólnot Mieszkaniowych "[...]", "[...]", "[...]" wykonanie decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] maja 2000 r. zatwierdzającej projekt budowlany i zezwalającej na budowę III etapu osiedla mieszkaniowego budynek wielorodzinny "[...] " położonego na działce nr [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w P. W uzasadnieniu podał, że do organu wpłynął wniosek Wspólnot Mieszkaniowych "[...] ", "[...] ", "[...] " o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] maja 2000 r. oraz wniosek o wstrzymanie wykonania przedmiotowej decyzji do czasu orzeczenia o legalności wydania tego rozstrzygnięcia.
Zgodnie z art. 159 § 1 kpa organ administracji państwowej, właściwy w sprawie stwierdzenia nieważności, wstrzymuje z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo, że jest ona obarczona jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa.
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2003 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 144 kpa, po rozpatrzeniu zażalenia spółki [...] sp. z o.o. uchylił zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu stwierdził, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 2002 r. nr [...] po wszczęciu postępowania na wniosek P. P. umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia [...] maja 2000 r. Decyzja ta, wobec nie wniesienia od niej odwołania do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego stała się ostateczna.
Bez względu na merytoryczną treść decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2002 r., w obrocie prawnym nadal funkcjonuje ostateczne rozstrzygnięcie orzekające w kwestii nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia [...] maja 2000 r. Dlatego należy rozważyć, czy ponowna inicjacja postępowania nieważnościowego w sprawie tej samej decyzji administracyjnej nie będzie skutkować tym, że kolejna decyzja Wojewody [...] obarczona będzie wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 3 kpa.
Ponieważ w uprzednio prowadzonym postępowaniu nieważnościowym organ I instancji nie znalazł przesłanek do jego wdrożenia z urzędu, nie można w oparciu o art. 159 § 1 kpa przyjąć, iż aktualnie zachodzi prawdopodobieństwo wadliwości decyzji Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia [...] maja 2000 r.
Skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosły Wspólnoty Mieszkaniowe "[...] ", "[...] " i "[...] " zarzucając postanowieniu Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego naruszenie przepisów art. 7, 8 i 77 § 1 kpa.
W uzasadnieniu skarżący podali, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2002 r. nr [...], na którą powołuje się Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, została wydana w związku z faktem, że skarżący nie został uznany za stronę postępowania administracyjnego. Z treści tego rozstrzygnięcia nie wynika w ogóle aby Wojewoda [...] badał merytorycznie legalność przedmiotowej decyzji. Dlatego niezrozumiałe są działania Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zmierzające wprost do uniemożliwienia rzeczowego wyjaśnienia całej sprawy i godzące w przepis art. 7 kpa.
W konkluzji wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu skarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. u. nr 153 poz. 1271 z późn. zm.).
Skargi nie są zasadne.
Zaskarżonemu do Naczelnego Sądu Administracyjnego postanowieniu nie można zasadnie postawić naruszenia prawa.
Zarzuty podniesione w skardze – naruszenia art. 7, 8 i 77 § 1 kpa nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Nie budzi wątpliwości w rozpoznawanej sprawie, że postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] jest wadliwe i musiało zostać uchylone. Postanowieniem tym Wojewoda [...] wstrzymał wykonanie decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] maja 2000 r. zatwierdzającej projekt budowlany i zezwalającej na budowę III etapu osiedla mieszkaniowego – budynku wielorodzinnego "[...] " przy ul. S. w P. Zawiadomieniem z dnia 30 maja 2003 r. Wojewoda [...] na podstawie art. 157 § 1 i 2 kpa powiadomił strony o wszczęciu na wniosek Wspólnot Mieszkaniowych "[...] ", "[...] ", "[...] " postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] maja 2000 r. Zarówno w tym zawiadomieniu, jak i następnie w postanowieniu, które zostało uchylone, nie określono która z przesłanek wskazanych w art. 156 § 1 kpa mogłaby stanowić ewentualną podstawę stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] maja 2000 r.
Nie wskazano też w postanowieniu Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2003 r. na zaistnienie takich okoliczności, które pozwoliłyby na przypisanie decyzji z dnia [...] maja 2000 r. konkretnej wady wymienionej w art. 156 § 1 kpa.
W uzasadnieniu wstrzymującym wykonanie decyzji muszą być wskazane okoliczności sprawy uprawdopodobniające stwierdzenie nieważności decyzji. Natomiast Wojewoda [...] w uzasadnieniu swojego postanowienia z dnia [...] czerwca 2003 r. zacytował jedynie art. 159 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Samo powołanie się przez organ, że w odniesieniu do konkretnej decyzji możliwe jest zaistnienie jednej z przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 kpa trzeba uznać za niewystarczające i nie spełniające wymogów art. 159 § 1 kpa.
Przedstawionej przez organ I instancji "interpretacji" art. 159 § 1 przeczy w sposób jednoznaczny treść tego przepisu, która warunkuje wstrzymanie wykonania decyzji zaistnieniem prawdopodobieństwa, że decyzja, której wstrzymanie wykonania ma nastąpić, dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Określenie "prawdopodobieństwo" o jakim mówi przepis art. 159 § 1 kpa winno polegać na wskazaniu tego z punktu art. 156 § 1 kpa, który w ocenie organu ma w danej sprawie zastosowanie, z jednoznacznym przytoczeniem tych okoliczności, które zdaniem organu wskazują na zaistnienie konkretnej wady wymienionej w art. 156 § 1 kpa.
Należy zwrócić uwagę, że taka interpretacja terminu "prawdopodobieństwa" użytego w art. 159 § 1 kpa wynika nie tylko z konieczności indywidualizacji każdej sprawy, ale i z usytuowania przepisu art. 159 § 1 kpa w stosunku do tych przepisów, które regulują samo wszczęcie postępowania o stwierdzenie nieważności określonej decyzji. Zawarta w art. 159 § 1 kpa możliwość wstrzymania wykonania decyzji została wprowadzona w odrębnym przepisie, już chociażby ta okoliczność wskazuje na to, że samo wszczęcie postępowania nie jest tożsame z zaistnieniem prawdopodobieństwa stwierdzenia nieważności decyzji, a tym samym nie jest jedyną i wyłączną podstawą wydania orzeczenia przewidzianego w art. 159 § 1 kpa.
Zaniechanie przez organ I instancji wskazania w postanowieniu o wstrzymaniu wykonania decyzji tego rodzaju prawdopodobieństwa, a więc indywidualnie określonej przesłanki wskazanej w art. 156 § 1 kpa, nie czyni zadość zarówno art. 159 § 1 i art. 107 § 3 kpa. To uchybienie procesowe obligowało organ II instancji do uchylenia postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2003 r.
Dlatego rozstrzygnięcie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego – postanowienie z dnia [...] lipca 2003 r. Sąd uznał za prawidłowe. Zaskarżone postanowienie nie narusza prawa pomimo błędnego uzasadnienia, nie odpowiadającego wymogom art. 107 § 3 kpa.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że decyzja Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia [...] maja 2000 r. była badana w trybie nieważnościowym i zakończona decyzją ostateczną tegoż organu z dnia [...] lutego 2002 r. umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji.
Należy zauważyć, iż decyzja ta nie była decyzją merytoryczną. Decyzją Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2002 r. nr [...] jedynie stwierdzono, że wnioskodawca P. P. nie jest stroną postępowania administracyjnego.
Organ nadzoru budowlanego nie badał przesłanek nieważnościowych, co wynika wprost również z uzasadnienia tej decyzji.
Ponieważ zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego błędne uzasadnienie decyzji organu odwoławczego nie może mieć wpływu na ostatecznie zgodne z prawem rozstrzygniecie (np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lutego 2002 r. sygn. akt V SA 162/01) skargi jako bezzasadne na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) należało oddalić.