Uzasadnienie
Postanowieniem z dn. [...].07.2002 r. nr [...] Minister Kultury utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w R. z dn. [...].04.2002 r., nr [...], odmawiające wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostatecznym postanowieniem Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w R. z dn. [...].10.1999 r., pozytywnie opiniującym projekt decyzji Burmistrza Miasta i Gminy P. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu działki nr ewid. [...], położonej w P. przy ul. [...] [...], na wniosek Burmistrza Miasta i Gminy P..
D. Z. jako przyczynę wznowienia postępowania podała brak jej udziału jako strony w postępowaniu zakończonym wydaniem postanowienia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w R. z dn. [...].10.1999 r. Ponadto podniosła, że postanowienie to zostało zmienione bez powiadomienia jej o tym fakcie i tym samym pozbawiono ją możliwości obrony jej interesu prawnego.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Minister Kultury zaznaczył, że odwołująca się jest właścicielką zabudowanej działki, bezpośrednio sąsiadującej z nieruchomością, na której realizowana ma być przedmiotowa inwestycja. Jednocześnie wskazał, że nie ma podstaw do wznowienia owego postępowania, skoro D. Z. nie podnosi istnienia okoliczności wymienionych w art. 145 § 1 Kpa, a co więcej stwierdza, że brała udział w postępowaniu administracyjnym w sprawie uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na odbudowie budynku wpisanego indywidualnie do rejestru zabytków, położonego w P. przy ul. [...] [...] i nie zażaliła się na to postanowienie, ponieważ w pełni ją satysfakcjonowało.
Ustalenia organu I instancji rozpatrującego wniosek o wznowienie potwierdzają, iż postanowienie z dn. [...].10.1999 r. nie zostało zażalone, stało się ostateczne i nigdy nie zostało zmienione. Z tego względu Minister Kultury uznał ustalenia poczynione przez organ I instancji w postępowaniu wznowieniowym za prawidłowe i utrzymał w mocy rozstrzygnięcie tego organu, odmawiające wznowienia postępowania.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia Ministra Kultury z dn. [...].07.2002 r. wydanego w postępowaniu wznowieniowym. W uzasadnieniu zaznaczyła, że postanowienie uzgadniające z dn. [...].10.1999 r. w uwagach zakładało, iż przedmiotowa inwestycja będzie polegała na odbudowie i rekonstrukcji zabytkowego budynku, który częściowo uległ zawaleniu, podczas gdy z decyzji Starosty [...] z dn. [...].06.2000 r. w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę - rekonstrukcję i modernizację budynku mieszkalno-usługowego wynika, że w istocie powstanie nowy budynek mieszkalno-usługowy i prace budowlane nie będą polegały na rekonstrukcji i modernizacji dotychczasowego budynku mieszkalnego.
Skarżąca podkreśliła, że zabytkowy budynek miał 14 m długości, podczas gdy nowy będzie miał 22,2 m. D. Z. uważa, że odstępstwa te nastąpiły za zgodą Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w wyniku zmiany postanowienia pozytywnie opiniującego projekt decyzji Burmistrza Miasta i Gminy P. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu działki nr ewid. [...], położonej w P. przy ul. [...] [...], choć rozstrzygnięcia takiego nie otrzymała. Skarżąca sądzi, projektowany budynek będzie stanowił dla niej dużą uciążliwość ze względu na zmianę jego przeznaczenia w części na usługowy oraz nowe, większe gabaryty.
W odpowiedzi na skargę Minister Kultury wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z nieco innych przyczyn, niż podniesione przez skarżącą.
We wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostatecznym postanowieniem Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w R. z dn. [...].10.1999 r., pozytywnie opiniującym projekt decyzji Burmistrza Miasta i Gminy P. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu działki nr ewid. [...], położonej w P. przy ul. [...] [...], skarżąca w ten sposób zakreśliła przedmiot wznowienia, iż objęła nim postanowienie uzgadniające z dn. [...].10.1999 r. i wyraziła przekonanie, że postanowienie to zostało zmienione, skoro "z decyzji starosty dot. zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę państwu N. wynika, że Wojewódzki Konserwator Zabytków wydał jeszcze jakąś opinię dot. stanowiska konserwatorskiego", a jej, choć była stroną tego postępowania, opinii tej nie doręczono.
W ocenie organów orzekających wniosek o wznowienie postępowania odnosił się do uzgodnienia przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków projektu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji i z tego względu orzeczono, że postanowienie to zostało wydane zgodnie z prawem, nie było zmieniane, ani zaskarżane, stało się ostateczne i skarżąca je otrzymała. W złożonym zażaleniu na postanowienie wznowieniowe z dn. [...].04.2002 r. oraz w skardze do Sądu Administracyjnego skarżąca jeszcze wyraźniej podniosła, iż w wyniku jej odwołań od decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, powzięła wiadomość, że poza postanowieniem z dn. [...].10.1999 r. Konserwator Zabytków wydał jeszcze inne postanowienia dotyczące uzgodnień, o których mowa w decyzji Starosty [...] nr [...] z dn. [...].11.2001 r., a ona o ich wydaniu nie była powiadomiona i z tego względu domaga się wznowienia postępowania.
Należy stwierdzić, iż istotnie decyzja Starosty [...] nr [...] z dn.[...].11.2001 r. wspomina, że projekt budowlany został pozytywnie zaopiniowany przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków (postanowienie z dn. [...].01.2000 r.) oraz zaznacza, że inwestorzy uzyskali decyzję-zezwolenie nr [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dn. [...].04.2000 r. na wykonanie prac budowlanych. O tym czy skarżąca otrzymała tę opinię i decyzję brak informacji w aktach sprawy, to jaka była treść tych dokumentów również z akt sprawy nie wynika. Wydaje się jednakże, iż w istocie skarżąca żądała wznowienia postępowania w tym zakresie.
Organy administracji publicznej w trybie art. 7 Kpa powinny przede wszystkim precyzyjnie wyjaśnić jaki był rzeczywisty przedmiot wniosku o wznowienie postępowania. Zarówno w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak i w judykaturze utrwalony jest pogląd, iż niedopełnienie tego wymogu stanowi poważne uchybienie.
Niewątpliwie skarżąca niezręcznie, niejasno i wadliwie sformułowała przedmiot wznowienia, jednakże organ rozpatrujący wniosek powinien ustalić faktyczny jego przedmiot, mając na uwadze tak niejednoznaczne jego zakreślenie. Przemawia za tym wynikający z art. 10 Kpa, nałożony na organy administracji publicznej obowiązek zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania. Jeśli organ orzekający ma wątpliwości co do zakresu wznowienia postępowania wnioskowanego przez stronę, a w tym wypadku budził on niewątpliwie wątpliwości, winien dokonać stosownych ustaleń.
Oczywistym jest wszak, iż w istocie intencją skarżącej nie było wznowienie postępowania odnośnie postanowienia, które jak zaznacza, w pełni ją satysfakcjonowało.
Niezależnie od wskazanego uchybienia należy zauważyć, że postanowienie organu I instancji i postanowienie Ministra Kultury utrzymujące je w mocy zostały wydane z naruszeniem prawa procesowego. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony został pogląd, że odmowa wznowienia postępowania może nastąpić tylko w razie, gdy z żądaniem wystąpiła osoba, która nie jest stroną lub też będąca stroną, ale żądanie wniosła po upływie terminu i brak jest podstaw do jego przywrócenia względnie, gdy żądanie pochodzi od strony nie mającej zdolności do czynności prawnych, działającej bez przedstawiciela ustawowego a także, gdy wznowienie postępowania z przyczyn przedmiotowych jest niedopuszczalne. Organ orzekający może także odmówić wznowienia postępowania, jeśli strona żąda jego wznowienia z przyczyn innych, niż enumeratywnie wymienione w art. 145 § 1 Kpa. Jeśli przytoczone przesłanki nie zachodzą, tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, organ orzekający zobowiązany jest do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania i następnie zależnie od dokonanych ustaleń odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej lub uchyla ją (por. wyroki NSA: z dn. 3.11.1998 r., sygn. I SA 625/98, LEX nr 45121, z dn. 13.10.1998 r. sygn. I SA 373/98, LEX nr 45123, z dn. 5.11.1999 r., sygn. II SA 1604/99, LEX nr 47257).
W niniejszej sprawie wznowienia postępowania odmówiono ze względu na wystąpienie negatywnych przesłanek uchylenia orzeczenia w wyniku wznowienia postępowania, co jest niedopuszczalne.
Mając na uwadze powyższe skład orzekający w niniejszej sprawie uznał, że zaskarżony decyzja zostały wydanse. naruszeniem prawa i z tego względu skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. art.145 § 1 pkt 1 lit a i c ustawy z dn. 30.08.2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 12700) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dn. 30.08.2002 r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) -orzekł jak w sentencji