Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. decyzją z dnia [...] sierpnia 2000 r. znak [...], działając na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 z późn. zm.) oraz na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 229 z 1994 r. z późn. zm.) i art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu sprawy samowolnie postawionego obiektu na działce nr geod. [...] w m. Z., gmina G., nakazał B. K., zam. w W. przy ul. [...] oraz W. K. zam. w W. przy ul. [...]:
- a) dokonać rozbiórki obiektu budowlanego o wymiarach 5,10 x 10,20 m. wybudowanego bez pozwolenia na budowę na działce nr geod. [...] w Z.;
- b) po dokonaniu robót rozbiórkowych i uporządkowaniu terenu niezwłocznie powiadomić Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego i wyjaśniającego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił, co następuje:
- 1. Urząd Rejonowy w S. w dniu [...] sierpnia 1994 r. wszczął postępowanie w sprawie samowolnie wybudowanego domku letniskowego na działce nr geod. [...] w Z. Z treści protokołu sporządzonego w dniu 26 lipca 1994 r. przy udziale W. K. wynika, że jest to obiekt o charakterze letniskowym.
- 2. Decyzją z dnia [...] sierpnia 1994 r. Kierownik Urzędu Rejonowego w S. nakazał W. K. rozbiórkę obiektu, ponieważ został wybudowany bez pozwolenia na budowę i na terenie nie przeznaczonym na ten cel w planie zagospodarowania przestrzennego gminy G.
- 3. W wyniku złożonego odwołania, wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 1995 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w mocy.
- 4. Po rozpatrzeniu skargi W. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 1995 r., Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku wyrokiem z dnia 20 listopada 1996 r. (sygn. akt. SA/Bk 513/95) uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] sierpnia 1994 r. w przedmiocie nakazania rozbiórki domku letniskowego, wobec pominięcia w postępowaniu administracyjnym współwłaścicielki nieruchomości – B. K. (małżonki).
- 5. W. K. aktem notarialnym Repertorium A nr [...] z dnia [...] lutego 1997 r. nabyl niezabudowaną działkę rolną, położoną we wsi Z. o pow. 1100 m2, oznaczoną nr [...] wraz z żoną B. K. na prawach wspólności ustawowej.
- 6. Pismem z dnia [...] maja 1997 r. B. K. poinformowała Urząd Rejonowy w S., że budowla znajdująca się na przedmiotowej działce jest jej własnością i została zamontowana wiosną1986 r. z przeznaczeniem na cele gospodarcze. W 1994 r. została powiększona powierzchnia istniejącej budowli.
- 7. Sporny domek letniskowy został wybudowany w 1987 r., co wynika z zaświadczenia wydanego przez Urząd Gminy w G. z dnia [...] listopada 1994 r. oraz z oświadczenia W. S. złożonego podczas oględzin obiektu w dniu [...] stycznia 1995 r. Za wiarygodne należy uznać oświadczenie W. K. złożone w dniu [...] stycznia 1995 r. podczas oględzin budynku, a więc w początkowym stadium prowadzonego postępowania administracyjnego, zgodnie z który "obiekt został postawiony w miesiącu maj – czerwiec 1987 r."
Przyjmując, że sporny obiekt został wybudowany w 1987 r., to wówczas w obowiązującym planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonym Uchwałą nr [...] w G. z dnia [...] kwietnia 1985 r. (Dziennik Urzędowy Województwa [...] Nr 19, poz. 135 z dnia 24 października 1986 r.) działka nr [...] nie była przeznaczona pod zabudowę, a tylko do użytku rolniczego.
Obecnie obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego gminy G., uchwalony Uchwałą nr [...] Rady Gminy w G. z dnia [...] grudnia 1992 r. (Dziennik Urzędowy Województwa [...] nr 59, poz. 407 z 1992 r.) również zabrania na tym terenie budowy jakichkolwiek obiektów budowlanych, ponieważ znajduje się on w strefie ochronnej jeziora Z. Odwołanie od powyższej decyzji do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosła B. K., wnosząc o zmianę decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] sierpnia 2000 r. i zezwolenie na pozostawienie na przedmiotowej działce budowli, z uwagi, iż w jej ocenie nie narusza ona prawa obowiązującego w momencie jej budowy. Zarzuciła również Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanemu w S. prowadzenia postępowania w sposób stronniczy oraz nieobiektywne interpretowanie faktów.
Odwołanie od tej decyzji wniósł także W. K. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] października 2000 r. znak [...] stwierdził, że odwołanie B. K. zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia z art. 129 § 2 kpa.
Następnie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2000 r. wydaną w wyniku rozpatrzenia odwołania W. K., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia 28 sierpnia 2000 r.
Skargę na powyższe postanowienie do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku wniosła B. K. zarzucając mu rażące naruszenie prawa.
Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku wyrokiem z dnia 24 września 2002 r. (sygn. akt SA/Bk 426/02) uchylił zaskarżone postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Natomiast wyrokiem z dnia 27 września 2001 r. (sygn. akt SA/Bk 1535/00) Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę W. K. od decyzji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2000 r.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2002 r. znak [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 149 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 kpa wznowił z urzędu postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] października 2000 r. [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
W uzasadnieniu wskazał, iż w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja ostateczna [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2000 r. znak [...], która została wydana w wyniku rozpatrzenia odwołania W. K. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] sierpnia 2000 r. i co do której została oddalona skarga W. K. przez Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek zamiejscowy w Białymstoku oraz nierozpoznane odwołanie B. K. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] sierpnia 2000 r., na skutek uchylenia przez Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku postanowienia z dnia [...] października 2000 r. stwierdzającego, że odwołanie B. K. zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia z art. 129 § 2 kpa.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. znak WOP.J.JC7144-72/02 działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 kpa po rozpatrzeniu odwołania B. K. z dnia [...] września 2000 r. w wyniku wznowionego z urzędu postępowania administracyjnego odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] października [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. W wyniku ponownej analizy całego materiału dowodowego organ odwoławczy ustalił:
Właścicielami nieruchomości nr [...] we wsi Z. są B. K. i W. K., a działka ta nie jest przeznaczona pod zabudowę, tylko do użytku rolniczego. Ponadto zgodnie z zapisem obecnie obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego gminy G. (zatwierdzonego uchwała nr [...] Rady Gminy w G. z dnia [...] grudnia 1992 r., ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr 59 z dnia 17 grudnia 1992 r. poz. 407) na tym terenie zabroniona jest również budowa jakichkolwiek obiektów budowlanych, ponieważ znajduje się ona w strefie ochronnej jeziora Z. Właściciele przedmiotowej działki samowolnie wybudowali na niej, w trakcie obowiązywania ustawy Prawo budowlane z 1974 r. obiekt budowlany o wymiarach 5,10 x 10,20, w zawiązku z czym- w oparciu o art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. oraz przepis przejściowy, tj. art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. prawidłowo i zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami nakazał jego rozbiórkę.
Odwołanie od powyższej decyzji do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosła B. K. wnosząc o jej uchylenie.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. znak [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła skarżąca domagając się uznania jej za nieważną.
W uzasadnieniu podniosła, iż przy wydawaniu decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego oparł się na błędnych wnioskach wyciągniętych przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Rzeczywisty czas budowli to wiosna 1986 r., a wtedy jeszcze nie obowiązywał plan zagospodarowania przestrzennego gminy G., który zaczął obowiązywać po wybudowaniu spornej budowli, a na ten właśnie plan powołuje się Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest niezasadna.
Z akt przedmiotowych sprawy wynika, iż decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2000 r. była przedmiotem badania w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym – Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 września 2001 r. (sygn. akt SA/Bk 1535/00) oddalił skargę W. K. Po przeprowadzeniu analizy stanu prawnego i faktycznego sprawy Sąd uznał, że skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżona decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzory Budowlanego z dnia [...] października 2000 r. jest zgodna z prawem. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego organ odwoławczy prawidłowo dokonał kontroli decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] sierpnia 2000 r., nakazującej B. K. i W. K. dokonania rozbiórki obiektu budowlanego o wymiarach 5,10 x 10,20 m. wybudowanego bez pozwolenia na budowę na działce nr geod. [...] w Z., wskazując, że zasadnie przyjęto podstawę materialnoprawną, a mianowicie art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
Jedyną przesłanką toczącego się obecnie postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie jest fakt, iż Naczelny Sąd Administracyjny – Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku wyrokiem z dnia 24 września 2002 r. (sygn. akt SA/Bk 426/02) uchylił postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] października 2000 r. stwierdzającego, iż odwołanie B. K. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzory Budowlanego w S. z dnia [...].08.2000 r., zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia w art. 129 § 2 kpa.
Wznowienie postępowanie jest trybem nadzwyczajnym, w którym można dochodzić wyeliminowania z obiegu prawnego ostatecznej decyzji, którą w tym przypadku była ostateczna decyzja [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2000 r. wydana w wyniku rozpatrzonego odwołania W. K. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] sierpnia 2000 r.
Przesłanki określone w art. 145 § 1 kpa są istotnymi wadami postępowania, które powodują wzruszenie ostatecznego rozstrzygnięcia. Przepis art. 145 § 1 pkt 5 kpa może mieć zastosowanie, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki. Po pierwsze, ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody muszą być istotne dla sprawy oraz nowe. Drugą przesłanką jest istnienie "nowych okoliczności faktycznych", "nowych dowodów" w dniu wydania decyzji ostatecznej. Trzecią przesłanką jest to, że "nowe okoliczności faktyczne, "nowe dowody" nie były znane organowi, w momencie wydania decyzji.
Mogą one spowodować wzruszalność decyzji i dlatego wznawia się postępowanie, które polega na ponownym rozpatrzeniu sprawy w celu sprawdzenia, czy jakaś z wad postępowania nie wpłynęła na treść rozstrzygnięcia. Należy zauważyć, iż wady powodujące wznowienie postępowania to w zasadzie wady proceduralne.
W związku z powyższym [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 kpa wznowił postępowanie administracyjne, poddając ponownej analizie cały materiał dowodowy zgromadzony w sprawie.
Odwołanie B. K. z dnia [...].09.2000 r. nie zawierało jednak nowych okoliczności, wpływających na zmianę bądź uchylenie dotychczasowego rozstrzygnięcia merytorycznego.
Zarzuty B. K. pokrywały się z zarzutami W. K., przedstawionymi w jego odwołaniu z dnia [...].09.2000 r. i wyjaśnionymi już na etapie wcześniej prowadzonego postępowania administracyjnego, jak też postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym – Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku (wyrok z dnia 27 września 2001 r. sygn. akt SA/Bk 1535/00).
Obiekt budowlany, którego orzeczono rozbiórkę został zbudowany przed 1994 r., a więc przed datą wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.). Zgodnie z art. 103 ust. 2 powyższej ustawy w takich sytuacjach zastosowanie mają przepisy dotychczasowe, a więc ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.).
Termin budowy obiektu został ustalony na rok 1987 - na podstawie zaświadczenia wydanego przez Urząd Gminy w G. z dnia [...] listopada 1994 r. oraz oświadczenia W. S. złożonego podczas oględzin w dniu [...] stycznia 1995 r. jak też oświadczenia W. K. (męża B. K.) złożonego w dniu [...] stycznia 1995 r. (w początkowym stadium postępowania administracyjnego).
Bezspornym jest, że przedmiotowy obiekt został wybudowany bez wymaganego na budowę pozwolenia.
Konsekwencją przyjęcia, że obiekt został wybudowany w 1987 roku jest to, że w niniejszej sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy z 1974 r. Prawo budowlane. Stosownie do przepisu art. 3 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, obowiązującej w dacie postawienia obiektu będącego przedmiotem niniejszej sprawy, obiekty budowlane mogły być budowane wyłącznie na terenach przeznaczonych na ten cel zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym.
Takimi przepisami w odniesieniu do konkretnych terenów są miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego, których ustalenia wiążą organy administracji publicznej przy wydawaniu decyzji m.in. w przedmiocie pozwolenia na budowę. (vide wyrok NSA IV SA 196/96, LEX nr 47287).
Zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1994 r., obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce, o ile określony obiekt znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę.
W czasie postawienia obiektu będącego przedmiotem sprawy teren, na którym znajduje się działka skarżącej objęty był ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy G., zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Gminnej Rady Narodowej z dnia [...] kwietnia 1985 r. ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr 19, poz. 135 z dnia [...] października 1986 r.
Z ustaleń powyższego planu jednoznacznie wynika, że działka skarżącej znajduje się na terenie oznaczonym jako teren upraw rolnych.
Zgodnie z zapisami w planie zagospodarowania przestrzennego gminy G., zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Rady Gminy w G. z dnia [.] grudnia 1992 r., ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr 59, poz. 407 z dnia 17 grudnia 1992 r. przedmiotowa działka nr [...] również zlokalizowana jest w obrębie strefy ochronnej jeziora Z., na terenie której zabronione jest wznoszenie "jakichkolwiek obiektów budowlanych w tym i na potrzeby rolnictwa poza istniejącymi zagrodami w dobrym lub średnim stanie technicznym nie związanych z utrzymaniem zbiorników wodnych, przystani wodnych i kąpielisk".
Zarzut B. K. podnoszony w odwołaniu, iż obiekt nie ma charakteru letniskowego, a jest to "tymczasowe pomieszczenie gospodarskie bez fundamentów stałych, celem składowania narzędzi rolniczych" nie można uznać za wiarygodny.
Fakt zamieszkiwania właścicieli ponad 300 km od działki, na której znajduje się sporny obiekt, a także zgromadzona dokumentacja zdjęciowa jednoznacznie wskazuje na letniskowy charakter przedmiotowego obiektu.
Potwierdza, to również wizja lokalna przeprowadzona w dniu [...] lipca 2000 r.
Powyższe okoliczność jednoznacznie wskazują, iż zrealizowana samowolnie budowa na terenie nie przeznaczonym na ten cel w obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego, wypełnia dyspozycję z art. 37 ust. 1 pkt. 1 Prawa budowlanego z 1974 r.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł, jak w sentencji.