Uzasadnienie
Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] grudnia 1994 r., znak: [...], na podstawie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...] zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 1993 r., zatwierdził plan realizacyjny i udzielił A. W. pozwolenia na budowę jednorodzinnego budynku mieszkalnego na działce nr [...] obręb [...] przy ulicy [...] w [...].
Dla biegu niniejszej sprawy ma znaczenie, że w 1974 r. ustanowiono obszar górniczy [...] o powierzchni 604 617 m2 dla złoża iłów mioceńskich i czwartorzędowych oraz przekazano go w użytkowanie [...] [...]. Następcy prawni tych zakładów, zamierzając rozszerzyć obszar eksploatacji, podejmowali stosowne kroki prawne zmierzające do powstrzymania procesów inwestycyjnych na obszarach objętych ich zainteresowaniem. Jednakże plan zagospodarowania przestrzennego Miasta [...] z 1988 r. przeznaczył na uprawy rolne z możliwością zabudowy wymienioną wyżej działkę, taką też funkcję ustalił dla tej działki plan z 1993 r. Zainteresowane eksploatacją złóż przedsiębiorstwa nie dokonały wykupu tej działki, podjęły natomiast szereg działań koncentrujących się na zakwestionowaniu udzielonego pozwolenia. Pozwolenie to, przed rozpoznaniem niniejszej sprawy, było przedmiotem wielu postępowań administracyjnych i sądowo-administracyjnych. Między innymi, Wojewoda [...] na skutek wniosku o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji, złożonego przez inny podmiot, tj. [...] Sp. z o. o. decyzją z dnia [...] lipca 1995 r., znak: [...] odmówił stwierdzenia nieważności pozwolenia. Na skutek odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 1995 r., znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Tę decyzję [...]" Sp. z o. o. zaskarżyła do Naczelnego Sadu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 3 października 1997 r., sygn. akt IV SA l 10/96 oddalił skargę.
B. Sp. z o.o. (skarżąca w obecnie rozpoznawanej sprawie), mając na uwadze wyczerpanie wszystkich innych dróg wzruszenia decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 1994 r., wystąpiła również z wnioskiem do Wojewody [...] o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę, zarzucając mu rażące naruszenie prawa.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r., znak [...] odmówił stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji z dnia [...] grudnia 1994 r. Na skutek odwołania skarżącej spółki, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Wojewody [...] i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji. Organ stwierdził, iż sprawa wywołana wnioskiem skarżącego była od początku bezprzedmiotowa. Zgodnie z art. 30 ustawy z 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. z 1995 r., Nr 74, poz. 368 z późn. zm.), ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w sprawie ten Sąd oraz organ administracji, którego działanie stanowiło przedmiot zakażenia. Próby zaś stwierdzenia nieważności decyzji, będącej już wcześniej przedmiotem ocen Sądu, byłyby niedopuszczalną ingerencją w prawomocny wyrok.
B. Sp. z o.o. złożyła skargę na tę decyzję, ponawiając obszernie argumenty przytaczane we wcześniejszych pismach, organ zaś w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko zajęte w decyzjach.
Sprawa niniejsza na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, gdyż zgodnie z treścią tego przepisu sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Skargę należało oddalić, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Stosownie do treści art. 3 § 1 wymienionej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd, rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 § 1 ww. ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Przyznać należy rację organowi II instancji, iż wyrażona w art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym zasada związania oceną prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku Sądu obejmuje każdy organ orzekający w danej sprawie, chyba że nastąpi zmiana stanu prawnego, czyniąca nieaktualnym pogląd prawny Sądu. Zmiana taka w niniejszej sprawie nie nastąpiła, a wniosek skarżącego ocenić trzeba jako nieuprawnioną próbę podważenia ostatecznej decyzji administracyjnej, zaakceptowanej prawomocnym wyrokiem.
Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 października 1997 r., sygn. akt IV SA l 10/96, oddalał skargę innego podmiotu na tę samą decyzję. W jego uzasadnieniu, Sąd stwierdził, że brak jest podstaw do formułowania zarzutów co do ważności decyzji objętej skargą. Sąd stwierdził też, że pozwolenie budowlane jest zgodne z planem z 1993 r., inwestor legitymował się prawem do gruntu, nie można było przeto odmówić mu wydania decyzji "wobec czego żądanie stwierdzenia jej nieważności w oparciu o zarzut rażącego naruszenia prawa, prawidłowo zostało ocenione przez organy orzekające obu instancji jako bezpodstawne." Sąd w wyroku tym wyraźnie odniósł się zatem do kwestii, które były przedmiotem wniosku Spółki inicjującej nowe postępowanie. Tak jednoznaczna ocena braku przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., zamykała drogę do podważania ważności tej decyzji organom administracji. Ocena ta wiąże wszystkie składy sądu administracyjnego, w tym skład w niniejszej sprawie. Nie ma przy tym znaczenia, że poprzednie postępowanie nieważnościowe było inicjowane przez inny podmiot, gdyż wspomniana zasada odnosi się do decyzji objętej wyrokiem. Inaczej mówiąc, niezależnie od tego jaki podmiot będzie podejmował próbę wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, w sprawie, w której sąd administracyjny orzekł już prawomocnym wyrokiem o braku podstaw do stwierdzenia nieważności tej decyzji, każdy organ administracji publicznej, będąc związany tym wyrokiem, winien odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 157 § 3 k.p.a.
W okolicznościach niniejszej sprawy, organ I instancji powiadomił jednak strony o wszczęciu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, nie mógł przeto wydać już decyzji odmawiającej wszczęcia postępowania w oparciu o art. 157 § 3 k.p.a.. Rozstrzygnął merytorycznie sprawę, wykluczając istnienie podstaw do stwierdzenia nieważności tej decyzji. Organ wadliwie utożsamił jednak [...] Sp. z o.o. z wnioskodawcą tj. B. Sp. z o.o. co słusznie zauważa skarżący. Decyzję tę zreformował następnie organ II instancji, uchylając ją i umarzając postępowanie w sprawie, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Rozstrzygnięcie takie było właściwe, gdyż postępowanie o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji nie mogło się toczyć wobec przesądzenia już wcześniej kwestii ważności tej decyzji w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego. Organ II instancji powtórzył wprawdzie w uzasadnieniu błąd co do następstwa prawnego wnioskodawcy, błąd ten jednak pozostaje bez znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia, a pod takim tylko kątem decyzję tę bada sąd administracyjny.
Dostrzeżone uchybienia nie mogą jako "inne naruszenie przepisów postępowania" w rozumieniu art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji, skoro znaczenie mają tylko takie uchybienia, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Związanie wyrokiem NSA wyklucza też szczegółową analizę zarzutów merytorycznych zgłoszonych w skardze. Nie wnikając w te zarzuty ani powody, dla których przedmiotowa decyzja kwestionowana jest od wielu lat w trybach administracyjnoprawnych, co jednak nie może doprowadzić do zniesienia legalnie wzniesionej zabudowy, należało orzec jak na wstępie.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.