Uzasadnienie
"S." Sp. z oo. wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę na postanowienie Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] października 2002r. stwierdzające niedopuszczalność odwołania od decyzji nr [...] Prezydenta Miasta [...]. Przedmiotowa decyzja zatwierdzająca projekt budowlany i zezwalająca na budowę ulicy [...] w P., została wydana w dniu [...] czerwca 2001r. Decyzja powyższa został doręczona stronom uczestniczącym w postępowaniu w dniu [...] czerwca 2001r.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła spółka S. w dniu 16 września 2002r., wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Odwołująca się nie wnosiła o przywrócenie terminu. W związku z wątpliwościami co do treści żądania przedstawionego przez spółkę, organ w piśmie z dnia 30 września 2002r. prosił o sprecyzowanie stanowiska w sprawie oraz przywołanie podstawy prawnej żądania.
Pismem z dnia 8 października 2002r. odwołująca się spółka wniosła o rozpoznanie sprawy w normalnym trybie zaskarżenia. Z ostrożności procesowej spółka podniosła ponadto, iż zaistniały stan wyczerpuje przesłanki rażącego naruszenia prawa oraz wznowienia postępowania, ponieważ strona nie brała udziału w postępowaniu bez własnej winy.
Wobec powyższego Wojewoda [...] ww. postanowieniem stwierdził niedopuszczalność odwołania od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2001r.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Spółka S. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz uchylenie decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2001r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, iż zaskarżona decyzja narusza jej interesy i z tego też powodu wniosła od decyzji odwołanie. Skarżąca wskazała, iż nie brała udziału w postępowaniu przed wydaniem decyzji bez własnej winy i tym samym nie miała wpływu na wydane rozstrzygnięcie oraz zabezpieczenie swojego interesu jako użytkownika gruntów graniczących z drogą i korzystającego z drogi. Zarzuciła ponadto organowi, iż w zaskarżonym postanowieniu nie zostały rozstrzygnięte zarzuty merytoryczne podniesione przez skarżącą.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Podniósł ponadto, iż na wniosek spółki S. złożony w dniu 5 listopada 2002r. o wznowienie postępowania w sprawie decyzji nr [...] Prezydenta Miasta [...], Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2002r. odmówił wznowienia postępowania. Obecnie toczy się postępowanie odwoławcze.
Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji / postanowień/, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
W wykonywaniu tej kontroli Sąd nie jest związany granicami skargi, co oznacza, iż niezależnie od podnoszonych w skardze zarzutów każdorazowo bada, czy zakwestionowany skargą akt nie narusza prawa materialnego lub procesowego
Art. 16 par. 1 kodeksu postępowania administracyjnego ustanawia zasadę ogólną ochrony trwałości decyzji ostatecznej, stanowiąc że decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji są ostateczne. Ich zmiana lub uchylenie, stwierdzenie nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie.
Skarżąca Spółka złożyła odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta [...] w dniu [...] września 2002r., a więc już po stwierdzeniu przez organ pierwszej instancji jej ostatecznego charakteru. Stwierdzenia tego nie podważa fakt, iż skarżącej Spółce nie doręczono powyższej decyzji, bowiem nie wnosiła ona o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 58 § 1 i § 2 k.p.a.
W tej sytuacji organ odwoławczy prawidłowo orzekł niedopuszczalność odwołania na podstawie art. 134 k.p.a.
Niedopuszczalność odwołania może wynikać albo z ustawy, na przykład gdy ustawa przewiduje dla danego typu spraw tylko jednoinstancyjne postępowanie, albo z tego, że tok postępowania został w sprawie już wyczerpany, albo odwołanie zostało złożone po upływie terminu (por. w tym zakresie wyrok NSA 16 listopada 1998r., sygn.II SA 1391/98 LEX nr 41308).
W niniejszej sprawie wystąpiła jedna z ww. przesłanek - uchybienie 14 - dniowego terminu do wniesienia odwołania (art. 129 § 2 k.p.a.). Utrata prawa odwołania następująca w takim przypadku czyni go niedopuszczalnym.
Strona, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu przed wydaniem decyzji I instancji, może wnieść odwołanie od tej decyzji tylko zanim decyzja ta stała się ostateczna, to jest do czasu rozpatrzenia przez organ II instancji odwołania przez inne strony, a gdy strony nie wniosły odwołania przed upływem 14 dni.
Po tym terminie może wystąpić wyłącznie z wnioskiem o wznowienie postępowania /patrz: wyrok NSA z dnia 10 lutego 1986 r. II SA 2247/85 - nie publ. a także Postępowanie administracyjne, Wojciech Chróścielewski, Jan Paweł Tarno, wyd. Zachodnie Centrum Organizacji Zielona Góra 1999 r., str. 142, Kodeks Postępowania Administracyjnego, Komentarz B. Adamiak, J. Borkowski C.H. Beck, Warszawa 1996 r. str. 565/. Dopiero w tym postępowaniu organy administracji będą mogły podejmować rozważania co do prawnego charakteru podmiotu składającego wniosek o wznowienie postępowania, zaś podmiot ten uzasadniać swój interes prawny.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) skargę jako bezzasadną należało oddalić.