Uzasadnienie
Pełnomocnik E.Ś. pismem z [...] wniósł skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 17 czerwca 2009r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Gl 996/08 oddalającym skargę E.Ś. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. w przedmiocie choroby zawodowej. Po przedstawieniu przebiegu postępowania w sprawie o sygn. akt IV SA/Gl 996/08 pełnomocnik stwierdził, iż Sąd postanowieniem z dnia 12 maja 2011r. odrzucił skargę kasacyjną sporządzoną przez pełnomocnika. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd stwierdził, iż termin do sporządzenia skargi kasacyjnej upłynął w dniu [...], gdyż wyrok z dnia 17 czerwca 2009r. został doręczony stronie [...].
W ocenie pełnomocnika takie stanowisko Sądu jest błędne, gdyż zgodnie z art. 175 P.p.s.a. skargi kasacyjnej nie może sporządzić strona, zaś skarżąca wniosła w terminie osobistą skargę kasacyjną w dniu [...]. W tym stanie rzeczy Sąd powinien zobowiązać skarżącą do konwalidacji braku formalnego skargi przez jednoznaczne i pełne poinformowanie strony o skutkach ich nieuzupełnienia oraz możliwości wystąpienia z wnioskiem o ustanowienie pomocy prawnej. Ponadto strona w zażaleniu na postanowienie z dnia [...] o odrzuceniu osobistej skargi kasacyjnej zgłosiła wniosek o przyznanie prawa pomocy, który został uwzględniony dopiero w dniu 21 lipca 2010r. postanowieniem NSA.
Zdaniem pełnomocnika strona w okresie do dnia [...], czyli ustanowienia pełnomocnika z urzędu pozbawiona była możliwości właściwej obrony swoich praw. W jego ocenie obywatel, który występuje przed Sądem jako strona, musi być przekonany co do tego, że postępowanie, w którym uczestniczył, toczyło się według jasnych i czytelnych reguł. Stanowisko Sądu odrzucające zarówno wniosek o przywrócenie terminu oraz skargę kasacyjną jest absurdalne, gdyż obarcza skarżącą niemożnością ustanowienia pomocy prawnej przez okres, który w niniejszej sprawie trwał prawie rok. Prezentując tę argumentację pełnomocnik doszedł do wniosku, iż konwalidacja postępowania zainicjowana osobistą skargą kasacyjną nastąpiła w dniu [...] przez wyznaczenie obrońcy z urzędu.
Sąd powinien uwzględnić wniosek pełnomocnika o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Ponadto długotrwałość postępowania w przedmiocie ustanowienia pełnomocnika z urzędu pozbawiła stronę postępowania właściwej reprezentacji prawnej.
Zarządzeniem z dnia 29 sierpnia 2011r. wezwano pełnomocnika skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi (art. 279 P.p.s.a. w zw. z art. 280 P.p.s.a.) poprzez wskazanie ustawowej podstawy wznowienia oraz okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi.
W odpowiedzi pełnomocnik poinformował, iż wnosi o wznowienie postępowania na zasadzie art. 271 pkt 2 P.p.s.a. Zdaniem pełnomocnika trzymiesięczny termin do wniesienia skargi określony w art. 277 tej ustawy należy liczyć od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, czyli od dnia doręczenia pełnomocnikowi w dniu [...] postanowienia Sądu z dnia 12 maja 2011r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej pełnomocnika. Dopiero wymienione postanowienie stworzyło podstawy do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Pełnomocnik złożył skargę o wznowienie postępowania w dniu [...], a więc w terminie, który upłynął w dniu [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje
Zgodnie z art. 271 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe.
Z analizy akt sprawy IV SA/Gl 996/08 wynika, że E.Ś. nie była pozbawiona możliwości działania. Strona składała pisma procesowe oraz została prawidłowo zawiadomiona o terminie rozprawy, na której zapadł wyrok oddalający skargę. Ponadto zdaniem Sądu skarżąca była także należycie reprezentowana. Pełnomocnik mógłby domagać się wznowienia postępowania na tej podstawie gdyby E.Ś. nie miała zdolności do czynności prawnych i w tym przypadku nie była reprezentowana przez przedstawicieli ustawowych. Jeżeli skarżącą mającą pełną zdolność do czynności prawnych pouczono nadto o wszelkich wymaganych procedurach i uprawnieniach, to nie można podnosić zarzutu braku należytej reprezentacji.
W ocenie Sądu uzasadnienie skargi o wznowienie postępowania stanowi jedynie próbę polemiki z postanowieniem Sądu z dnia 13 stycznia 2011r. odrzucającym wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej oraz postanowieniem z dnia 12 maja 2011r. odrzucającym skargę kasacyjną pełnomocnika. Wbrew twierdzeniom pełnomocnika z akt sprawy IV SA/Gl 996/08 wynika, że skarżąca została pouczona o prawie i sposobie wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu z dnia 17 czerwca 2009r., która powinna być sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika adwokata lub radcę prawnego. Skarżąca otrzymała bowiem odpis sentencji wyroku wraz z uzasadnieniem oraz z pouczeniem o skardze kasacyjnej i możliwości złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w dniu [...]. Jednakże wniosek o przyznanie prawa pomocy nadała dopiero w dniu [...] (k.97-101 akt sprawy IV SA/Gl 996/08), a więc po upływie ponad dwóch miesięcy. E.Ś. mogła złożyć wniosek w terminie otwartym do złożenia skargi kasacyjnej. Tym bardziej, że od dnia doręczenia jej odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem składała wiele pism procesowych.
Należy jednoznacznie podkreślić, iż długotrwałość toczącego się postępowania o przyznanie prawa pomocy w sprawie objętej skargą o wznowienie nie pozbawiła strony możliwość działania, co sugeruje pełnomocnik. Tymczasem w przedmiotowej sprawie odmowę przyznania stronie prawa pomocy pełnomocnik utożsamia z brakiem należytej reprezentacji. W postępowaniu o przyznanie prawa pomocy Sąd badał istnienie przesłanek warunkujących ustanowienie pełnomocnika i uznał, że brak jest podstaw do jego ustanowienia. Dopiero Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 21 lipca 2010r., sygn. akt II OZ 726/10 uchylił postanowienie tut. Sądu z dnia 10 maja 2010r. i przyznał stronie prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że wniesiona przez pełnomocnika skarga o wznowienie postępowania nie opiera się na ustawowych podstawach i na podstawie art. 280 § 1 P.p.s.a. skargę odrzucił.
- - ---------------------- 3