Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...]r., wydaną na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a i lit. b, art. 2 ust. 1 pkt 2 oraz art. 71 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy w R., działając z upoważnienia Starosty R., orzekł o uznaniu R. O. z dniem [...] listopada 2005 r. za osobę bezrobotną i o odmowie przyznania wyżej wymienionemu prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W uzasadnieniu tej decyzji organ administracji wskazał, że w świetle przedstawionych dokumentów wynika, że R. O. spełnia warunki do uznania go za osobę bezrobotną, natomiast wobec nie spełnienia wymogu określonego w art. 71 ust. 1 i 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, tj. nie wykazania w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji przynajmniej 365 dni zatrudnienia, orzekł o odmowie przyznania zasiłku dla bezrobotnych.
Niezadowolony z tej decyzji R. O., wniósł od niej odwołanie do Wojewody [...]. W obszernym uzasadnieniu wyjaśnił, że obecna jego sytuacja zaistniała nie z jego winy, lecz zawiniły tutaj organy administracyjne. Długotrwałe postępowanie administracyjne, a także sądowe – przed Sądem Ubezpieczeń Społecznych i Sądem Apelacyjnym, dotyczące okresu pobierania renty, w dużej mierze spowodowało aktualną sytuację, powodując utratę uprawnienia do zasiłku dla bezrobotnych, wobec nieposiadania wymaganego okresu zatrudnienia. Dodatkowo podniósł, że jego sytuacja rodzinna i finansowa jest bardzo trudna.
Wojewoda [...], decyzją z dnia [...]r. Nr [...], działając na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 71 ust.1 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) w trybie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewoda [...] przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz obowiązujące przepisy, a następnie stwierdził, że decyzja organu pierwszej instancji jest prawidłowa. Organ odwoławczy wskazał, że według art. 71 ust. 1 ustawy powołanej powyżej ustawy – prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania w powiatowym urzędzie pracy, jeżeli w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania się, łącznie przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej najniższego wynagrodzenia.
Dodając, że do okresu zatrudnienia dolicza się również okres pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy (art. 72 ust. 2 cyt. ustawy), wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie – R. O. - w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji, czyli w okresie od [...] maja 2004 r. do [...] listopada 2005 r., nie udokumentował żadnego okresu zatrudnienia lub innego okresu podlegającego zaliczeniu do okresu uprawniającego do zasiłku. Dlatego też stwierdzono brak podstaw do przyznania świadczenia. Jednocześnie dodał, że obowiązujące w tym względzie przepisy nie zezwalają organom na orzekanie uznaniowe.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący R. O. podkreślił, że zrejestrował się w dniu [...] listopada 2005 r., ale wcześniej zarejestrowany był od 1998 r. i pobierał zasiłek dla bezrobotnych. Nie jest jego winą, że dopiero w październiku 2005 r. sąd orzekł o wydłużeniu okresu pobierania renty do [...] września 2002 r.. Pomimo, iż wniosek w tej sprawie złożył w grudniu 2001 r. postępowanie odwoławcze trwało bardzo długo (przed lekarzami orzecznikami ZUS oraz przed sądami obu instancji) i w wyniku tego pozbawiono go uprawnień do wnioskowanego świadczenia.
Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w całości podtrzymując zaprezentowane wówczas stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpatrując niniejszą sprawę zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Kontrola legalności zaskarżonej decyzji w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) nie wykazała, by zaskarżona decyzja nie odpowiadała w pełni wymogom prawa, a zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy jak również naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Po przeprowadzeniu analizy zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji Sąd doszedł do przekonania, że decyzje są prawidłowe i odpowiadają obowiązującym unormowaniom prawnym, a tym samym nie uwzględnił zarzutów podnoszonych przez skarżącego.
Kwestię uprawnień do zasiłków i innych świadczeń dla bezrobotnych reguluje obecnie ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Przepisy tego aktu prawnego mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie dają organom administracyjnym ani sądowi administracyjnemu uprawnień do uznaniowego traktowania oraz rozstrzygania o problematyce uregulowanej ustawą.
Zgodnie z art. 71 ust. 1 powołanej ustawy prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, jeżeli nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, propozycji szkolenia, stażu, przygotowania zawodowego w miejscu pracy, prac interwencyjnych lub robót publicznych, ponadto gdy w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji, łącznie przez okres co najmniej 365 dni był zatrudniony lub wykonywał inną działalność zarobkową, wymienioną w pkt 2 powołanego przepisu.
Do wymaganego stażu, od którego uzależnione jest nabycie prawa do zasiłku dla bezrobotnych, zalicza się również okresy enumeratywnie wymienione w art. 71 ust. 2 ustawy, w tym określone okresy służby wojskowej, okresy za które przyznano odszkodowanie z tytułu niezgodnego z przepisami rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego, okresy urlopu wychowawczego udzielonego na podstawie odrębnych przepisów, inne niewymienione w ust. 1 pkt 2 okresy, za które były opłacane składki na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy oraz okresy między innymi pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy.
Podzielić należy pogląd wyrażony przez organy administracji, że obowiązujące przepisy nie dają organom zatrudnienia w tym zakresie możliwości uznaniowego przyznawania zasiłków dla bezrobotnych.
W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji prawidłowo uznały, że R. O., rejestrując się jako bezrobotny w dniu [...] listopada 2005 r., nie spełniał warunków przewidzianych w art. 71 ust. 1 i ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. W okresie 18 miesięcy przed zarejestrowaniem, czyli w okresie od [...] maja 2004 r. do [...] listopada 2005 r., wymieniony nie pracował, nie może zatem udokumentować wymaganego okresu zatrudnienia (co najmniej 365 dni).
Wprawdzie skarżący pobierał rentę z tytułu niezdolności do pracy, ale według zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że okres pobierania tego świadczenia zakończył się w dniu [...] września 2002 r, chociaż przesądził o tym dopiero wyrok Sądu Apelacyjnego w K. z dnia [...]r.
Okoliczność, że skarżący prowadził postępowanie w zakresie uznania jego niezdolności do pracy, nie zwalnia jednak od obowiązku zachowania wymagań niezbędnych do nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Przyznanie świadczenia, zależne jest bowiem od spełnienia kryteriów zawartych w powołanej powyżej ustawie. Organy zatrudnienia nie mogą w sposób dowolny przyznawać świadczeń wypłacanych ze środków publicznych, każde ich rozstrzygnięcie musi znajdować oparcie w przepisie prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonując kontroli rozstrzygnięcia organów administracyjnych pierwszej i drugiej instancji nie dopatrzył się naruszenia przez nie przepisów prawa. Przepisy ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w sposób precyzyjny określają w jakim wypadku należy się dane świadczenie i nie pozostawiają w tym względzie organom administracyjnym swobodnego uznania.
Skoro zatem zaskarżona decyzja jak również decyzja organu pierwszej instancji nie narusza przepisów prawa w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi, na podstawie art. 151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.