Uzasadnienie
Kierownik Działu Dodatków Mieszkaniowych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. pismem z dnia [...] poinformowała L. B. o wystosowaniu do zarządcy budynku tj. SM "[...]" pisma o zwrot kwoty [...] zł stanowiącej różnicę między dodatkiem mieszkaniowym przekazanym na konto zarządcy w [...] w kwocie [...] zł zamiast kwoty [...] zł. w związku z uchyleniem decyzji Nr [...] z dnia [...] przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Pismem z dnia [...] L. B. wniósł do Regionalnej Izby Obrachunkowej w K. skargę na tegoż Kierownika MOPS w K. któremu zarzucił naruszenie art. 156 k.p.a. W skardze podniósł, że przekazanie zarządcy budynku kwoty [...] zł było zgodne z wyrokiem Sądu. Natomiast zwrot tej kwoty na konto MOPS w K. nastąpił bez jego wiedzy i zgody. Nie otrzymał bowiem noty księgowej o obciążeniu go tą kwotą. Domagał się wydania decyzji o doręczeniu mu noty księgowej Zarządu Wspólnoty Mieszkańców przy ul. G. [...] i [...] w K. oraz noty księgowej SM "[...]".
Pismem z dnia [...] znak [...] Zastępca Prezesa Regionalnej Izby Obrachunkowej w K. działając na podstawie art. 223 k.p.a. oraz 231 k.p.a. przekazał Dyrektorowi MOPS w K. powyższą skargę do rozpatrzenia według właściwości.
W dniu [...] L. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższe pismo zarzucając Prezesowi Regionalnej Izby Obrachunkowej w K. naruszenie art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. Powyższe motywował odmową uchylenia decyzji Kierownika Działu Dodatków Mieszkaniowych MOPS w K. o obciążeniu go kwotą [...] zł. Domagał się uchylenia skarżonego pisma oraz stwierdzenia naruszenia przez wskazanego kierownika przepisów k.p.a.
W odpowiedzi na skargę postulowano jej odrzucenie ze względu na niedopuszczalność zaskarżenia do sądu pism sporządzonych zgodnie z art. 231 k.p.a., które nie ma charakteru decyzji, aktu nadzoru, ani czynności z której wynika uprawnienie bądź obowiązek. Ponadto za nietrafny uznano zarzut naruszenia art. 62 ustawy o samorządzie gminnym, jako że przepis ten kreuje kompetencje regionalnych izb obrachunkowych jedynie do kontroli gospodarki finansowej gmin i związków gmin, a nie uprawnienia izb do uchylenia decyzji wydawanych przez organy jednostek samorządu terytorialnego w sprawach indywidualnych, w tym z zakresu pomocy społecznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi, Sąd bada przede wszystkim jej dopuszczalność. W tym aspekcie chodzi mianowicie o to, czy skarga dotyczy przedmiotu objętego kognicją sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Z kolei art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowi, że kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1. decyzje administracyjne,
- 2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie,
- 3. postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty,
- 4. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym na które służy zażalenie,
- 5. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa,
- 6. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej,
- 7. inne akty jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej,
- 8. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego,
- 9. bezczynność organów w przypadkach wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4.
Analiza powołanych przepisów prowadzi do wniosku, iż zasada jest dopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej jedynie wówczas, gdy organy administracyjne realizują zadania z zakresu administracji publicznej w formach władczych lub stanowiących.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi skarżący uczynił pismo Regionalnej Izby Obrachunkowej o przekazaniu, w trybie art. 231 k.p.a.. Dyrektorowi Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. pisma skarżącego z dnia [...]. Z treści tego pisma wynika, że jego przedmiotem była skarga na niezgodne z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego działanie Kierownika Działu Dodatków Mieszkaniowych MOPS w K. w zakresie wystąpienia do zarządcy budynku o zwrot kwoty [...] zł stanowiącej różnicę między przekazanym a należnym dodatkiem mieszkaniowym. Regionalna Izba Obrachunkowa badając swoją właściwość stwierdziła, iż nie posiada kompetencji do rozpatrzenia skargi przekazując ją do załatwienia według właściwości w trybie art. 231 k.p.a. Przepis ten odnosi się do trybu skargowo-wnioskowego uregulowanego w dziale VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm., w skrócie k.p.a.).
Postępowanie prowadzone we wskazanym trybie stanowi rodzaj uproszczonego postępowania administracyjnego, które charakteryzuje się między innymi tym, że nie ma w nim stron, nie wydaje się wiążących rozstrzygnięć, nadto nie ma toku instancji ani środków zaskarżenia (tak Janusz Borkowski w: Kodeks postępowania administracyjnego z komentarzem, Warszawa 1998 r., str.909). Celem tegoż postępowania jest ocena działania, czy też bezczynności określonych organów albo ich pracowników, a nie wydawanie wiążących w sprawie rozstrzygnięć. Zakończenie postępowania skargowego przybiera natomiast formę zawiadomienia o sposobie załatwienia skargi zawierającego informację o czynnościach organu załatwiającego skargę i ich rezultatach. Zgodnie z zasadą odformalizowania, jeżeli organ, który otrzymał skargę, nie jest właściwy do jej rozpatrzenia, obowiązany jest niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 7 dni, przekazać ją właściwemu organowi, zawiadamiając równocześnie o tym skarżącego, albo wskazać mu właściwy organ (art. 231 k.p.a.).
Przepis art. 231 k.p.a. nie przewiduje możliwości wydania przez organ jakiegokolwiek aktu lub czynności, o której mowa w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Również żaden inny przepis działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewiduje takiej możliwości.
Oznacza to, że w sprawach dotyczących trybu skargowego, w tym także w sprawie przekazania skargi według właściwości, nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Działania lub czynności podejmowane w trybie postępowania w sprawie skarg i wniosków normowane przepisami znajdującymi się w dziale VIII k.p.a. nie są bowiem aktami lub czynnościami o których mowa w art. 3 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lutego 2007 r. sygn. akt I OSK 395/06 publik. LEX 362475).
Skoro zatem przedmiotowa skarga nie podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny, to skargę ta jako niedopuszczalną należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.