Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta M. odmówił przyznania R. Ż. dodatku mieszkaniowego. Organ orzekający wskazał, że zgodnie za art. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.) dodatek taki przysługuje osobom posiadającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu, albo osobom zajmującym taki lokal bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny lub socjalny. Tymczasem wnioskodawczyni utraciła tytuł prawny do zajmowanego lokalu.
W odwołaniu R. Ż. zakwestionowała działania Spółki Mieszkaniowej M., która wypowiedziała jej stosunek najmu.
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. w trybie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało w mocy decyzję I instancji, podzielając przedstawione w niej ustalenia i wnioski. Organ odwoławczy podniósł w szczególności, że zarządca domu we wniosku podał, iż strona zajmuje przedmiotowy lokal bez tytułu prawnego i nie oczekuje na lokal socjalny. W piśmie z dnia [...] dodatkowo wyjaśnił, że utrata tytułu prawnego nastąpiła z dniem [...] a przyczyną wypowiedzenia umowy najmu było zadłużenie czynszowe. Zdaniem Kolegium kwestionowanie wypowiedzenia umowy najmu możliwe jest tylko na drodze cywilnoprawnej. Również o prawie do lokalu socjalnego może orzec sąd powszechny. Z akt sprawy nie wynika jednak, by zarządca domu wystąpił o eksmisję strony.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego R. Ż. uznała zaskarżoną decyzję za niezgodną z prawem. Zarzuciła, że ustalenie o braku tytułu prawnego do lokalu nie odpowiada stanowi faktycznemu, gdyż nie zajęła tego lokalu samowolnie. W poprzednim wniosku o dodatek mieszkaniowy właściciel domu potwierdził jej prawo do władania lokalem. Wprawdzie później podjęto próby naruszenia jej uprawnień, jednak – jej zdaniem – stosunek najmu trwa nadal. Skoro bowiem zamieszkuje lokal od ponad roku, to zgodnie z art. 660 Kc należy przyjąć, iż doszło do zawarcia umowy najmu na czas nie oznaczony, mimo niezachowania formy pisemnej. Powołała się nadto na wyrażoną w art. 76 Konstytucji ochronę najemców.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Odnosząc się do wywodów skarżącej podniósł, że wystąpienie o eksmisję zależy od woli zarządcy domu, natomiast zamieszkiwanie bez tytułu prawnego nie skutkuje koniecznością zawarcia umowy najmu. Z kolei według art. 76 Konstytucji zakres ochrony najemców określony jest ustawowo, co oznacza, że w sprawach dotyczących dodatków mieszkaniowych organy administracyjne zawiązane są przepisami ustawy o dodatkach mieszkaniowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest bezzasadna. Stosownie do art. 1 Prawa o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 z 2002 r., poz. 1269 ze zm.) sądowa kontrola działalności administracji publicznej odbywa się wyłącznie w kryteriach legalności. Tymczasem rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji całkowicie odpowiada wymogom prawa i zostało podjęte po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym. Częściowo należy jedynie wzmocnić argumentację przemawiającą za trafnością tej decyzji. Otóż słusznie organy administracyjne powołały art. 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, który w ust. 1 wymienia krąg osób, którym przysługuje dodatek mieszkaniowy. Osoba ubiegająca się o to świadczenie musi więc wykazać, że należy do tego kręgu. Winna to uczynić na etapie składania wniosku, gdyż dodatek przyznaje się na wniosek osoby uprawnionej do dodatku (art. 7 ust. 1 ustawy). W szczególności wydane na podstawie delegacji ustawowej rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz. 1817 ze zm.) określa wzór wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego.
W punkcie 4 przewiduje on obowiązek wskazania przez wnioskodawcę tytułu prawnego do zajmowanego lokalu, wyliczając możliwe tytuły, w tym także sytuację zajmowania lokalu bez tytułu prawnego, ale w warunkach oczekiwania przez wnioskodawcę na dostarczenie przysługującego lokalu zamiennego lub socjalnego. Ta część wniosku winna być przy tym potwierdzona przez zarządcę domu.
Tymczasem skarżąca wystąpiła z wnioskiem, w którym nie tylko nie wskazano jej tytułu prawnego do zajmowanego lokalu, lecz wyraźnie zaznaczono, że nie posiada ona takiego tytułu, ani nie oczekuje na dostarczenie lokalu zamiennego. Do zakończenia postępowania administracyjnego skarżąca nie przedłożyła żadnego dowodu pozwalającego na zweryfikowanie stanu faktycznego wynikającego z wniosku. W świetle art. 2 ust. 1 pkt 5 cyt. ustawy oraz rozporządzenia wniosek powinien właściwie zawierać także określenie, czy wnioskodawczyni oczekuje na dostarczenie lokalu socjalnego, jednakże w okolicznościach sprawy brak tego elementu w przedmiotowym wniosku nie ma wpływu na jej wynik. Mianowicie skarżąca się na taką okoliczność nie powołuje, obstając przy twierdzeniu o posiadaniu tytułu prawnego do lokalu.
Ponadto poza sporem było, że wynajmujący nie wystąpił z powództwem eksmisyjnym, a skarżąca nie wystąpiła do sądu powszechnego z żadnym roszczeniem, co potwierdziła na rozprawie sądowej. Tak więc w przewidzianym prawem trybie nie mogło dojść do ustalenia jej uprawnienia do lokalu socjalnego, podobnie jak ustalenia bezskuteczności dokonanego wypowiedzenia najmu, czy też ustalenia istnienia stosunku najmu. Oczywiście tych kwestii cywilistycznych nie mógł oceniać organ administracyjny.
Pozostałe aspekty sprawy zostały prawidłowo rozważone przez organ odwoławczy. Chybione jest powoływanie się przez skarżącą na art. 660 Kc, gdyż dotyczy on sytuacji, gdy umowa najmu rzeczywiście została zawarta. Tymczasem nie udowodniła ona właśnie, by doszło do ponownego nawiązania stosunku najmu. Przypadek przedłużenia najmu mimo wypowiedzenia reguluje z kolei art. 674 Kc, jednakże przepis ten zakłada zgodę wynajmującego na używanie rzeczy na warunkach najmu. W niniejszej sprawie zgoda taka, nawet w sposób dorozumiany, nie tylko nie została wyrażona, ale z akt administracyjnych jednoznacznie wynika, że właściciel domu traktuje skarżącą jako osobę pozbawioną tytułu prawnego do lokalu. Świadczy o tym zarówno omówiona treść wniosku, jak pisma Spółki Mieszkaniowej, w tym również określenie przez nią wydatków ponoszonych przez skarżącą jako odszkodowania za zajmowanie lokalu bez tytułu prawnego.
Tak więc, skoro skarżąca nie wykazała podstawowej przesłanki, od której uzależnione jest prawo do dodatku mieszkaniowego, to jest tytułu wymienionego w art. 2 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, dlatego wydanie odmownej decyzji było prawidłowe.
Mając powyższe na uwadze, z mocy art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 z 2002 r., poz. 1270 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji.