Uzasadnienie
Pismem z dnia [...] r. (data nadania w urzędzie pocztowym), skierowanym do "Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Zamiejscowego Ośrodka w Gliwicach", Z. W. wniósł skargę na pismo Kierownika Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. (zwanego dalej w skrócie: Kierownikiem) z dnia [...] r. Nr [...]. W piśmie tym poinformowano skarżącego, że w jego przypadku nie znajduje się podstaw do przeprowadzenia ponownego badania w tamtejszym Instytucie. Odnotowano, że orzeczenie lekarskie Instytutu jest merytorycznie ostateczne w związku z czym skarżący ma możliwość odwołania się od decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Do skargi dołączono między innymi decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. nr [...], mocą której utrzymano w mocy decyzję Państwowego Terenowego Inspektora Sanitarnego w Z. z dnia [...] r. nr [...] orzekającą o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej [...] u Z. W..
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga Z. W. jest w tej sprawie niedopuszczalna. Niedopuszczalność ta wynika zarówno z aspektów formalnych, jak i merytorycznych sprawy.
Na wstępie wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 176 Konstytucji RP z dniem 1 stycznia 2004 r. zostało wprowadzone dwuinstancyjne sądownictwo administracyjne.
Z tym dniem na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), weszła w życie ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) i ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej w skrócie: P.p.s.a.
Zgodnie z art. 54 § 1 P.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Natomiast w myśl art. 98 cyt. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające..., w okresie dwóch lat od wejścia jej w życie skargę wniesioną bezpośrednio do sądu administracyjnego jeżeli wniesiona została w terminie określonym w art. 53 § 1 sąd administracyjny przekazuje organowi, którego działania lub bezczynności dotyczy skarga.
Zestawienie powyższych uregulowań wskazuje, iż przewidują one pośredni tryb wnoszenia skargi do sądu administracyjnego. Skarżący, aby zainicjować i zachować właściwą drogę postępowania sądowoadministracyjnego winien skierować skargę bezpośrednio do organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Jedynie w okresie wskazanym w art. 98 cyt. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające..., a więc od 1 stycznia 2004 r. do 31 grudnia 2005 r., bezpośrednie wniesienie skargi do sądu administracyjnego pozwalało na konwalidowanie niewłaściwego trybu wszczęcia postępowania.
Skarga Z. W. z dnia [...] r. wniesiona została bezpośrednio do sądu administracyjnego w dacie wykraczającej poza czasokres przewidziany w art. 98 cyt. ustawy, co czyni niemożliwym przekazanie jej organowi, którego akt administracyjny został zaskarżona. Jak wynika z powołanych przepisów, po dniu 1 stycznia 2006 r. właściwą i konieczną drogę dla prawidłowego zachowania trybu wniesienia skargi jest jej złożenie w organie, którego dotyczy przedmiot skargi, tak jak stanowi art. 54 § 1 P.p.s.a.
W tym stanie rzeczy, skarga jako wniesiona z pominięciem ustawowej drogi do zainicjowania postępowania sądowoadministracyjnego, na podstawie art. 54 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. podlega odrzuceniu.
Skarga w tej sprawie podlega odrzuceniu również z innych przyczyn.
W tej części uzasadnienia przyszło zauważyć, że sądy administracyjne sprawują wyłącznie kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Kontrola ta obejmuje kognicję w sprawach skarg wskazanych w § 2 cytowanego przepisu, tj. skarg na:
- decyzje administracyjne,
- postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty,
- postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie,
- inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa
- akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji publicznej,
- akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej,
- akty nadzoru na działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego,
- bezczynności organów w przypadkach określonych w pkt 1-4.
Mając na uwadze cytowaną wyżej regulację w kontekście przedmiotu zaskarżenia stwierdzono, ze skarga na pismo Kierownika nie leży w zakresie kognicji sądów administracyjnych. Pismu temu nie sposób bowiem przypisać charakteru decyzji administracyjnej, postanowienia, ani innej czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zaskarżone pismo nie jest również orzeczeniem lekarskim, o którym mowa w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). Z tych względów, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. oraz art. 58 § 3 tej ustawy, orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia.
Nawet jeśli więc przyjąć, że skarga w tej sprawie zostałaby wniesiona w trybie art. 54 § 1 P.p.s.a. to i tak podlegałaby odrzuceniu z uwagi na jej niedopuszczalność.
Jedynie na marginesie należało odnotować, że z treści zaskarżonego pisma Kierownika wynika, że intencją skarżącego mogło być w tej sprawie zaskarżenie decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. Z tych względów należało zauważyć, że o ile pouczenie zawarte w zaskarżonym piśmie było częściowo słuszne, o tyle - niepełne. Istotnie skarżący mógł w tej sprawie wnieść skargę na rzeczoną decyzję, nie mniej jednak w terminie 30 dni od daty jej doręczenia. Czasokres wydania decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. sugeruje, że termin do wniesienia skargi na tą decyzję upłynął jeszcze w [...] r.