Uzasadnienie
Wojewoda postanowieniem z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...], (dalej jako: "Wojewoda" albo "organ II instancji"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej jako: "K.p.a."), utrzymał w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...] października 2019 r., nr [...], odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego w trybie art. 145 ust. 1 pkt 4 K.p.a. zakończonego ostateczną decyzją Starosty [...] nr [...] z dnia [...] października 2013 r., nr [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę obejmującą halę usługowo – magazynową z częścią socjalno-biurową wraz z infrastrukturą obejmującą: wartownię, drogi wewnętrzne, miejsca parkingowe, sieci zewnętrzne wewnątrzzakładowe, zbiornik retencyjny, dwa zbiorniki gazu LPG, pompownię i zbiornik p.poż. oraz wewnętrzną instalację gazu w budynku hali usługowo- magazynowej z częścią socjalno- biurową, położonych w miejscowości S., gm. T. P.,
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, że w dniu [...] października 2019 r. Starosta P. wydał postanowienie odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Starosty [...] nr [...] z dnia [...] października 2013 r., zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę obejmującą halę usługowo-magazynową z częścią socjalno-biurową wraz z infrastrukturą obejmującą: wartownię, drogi wewnętrzne, miejsca parkingowe, sieci zewnętrzne wewnątrzzakładowe, zbiornik retencyjny, dwa zbiorniki gazu LPG, pompownię i zbiornik p.poż. oraz wewnętrzną instalację gazu w budynku hali usługowo- magazynowej z częścią socjalno- biurową, położonych w miejscowości S., gm. T. P.. Powyższe rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji zapadło w następstwie wydanego w dniu [...] lipca 2019 r. postanowienia Wojewody uchylającego postanowienie Starosty [...] z dnia [...] lipca 2018 r. i przekazujące sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Wojewoda wydał powyższe postanowienie w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 3 kwietnia 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 979/18, uchylającym postanowienie Wojewody z dnia [...] września 2018 r. utrzymujące w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...] lipca 2018 r. W ocenie Sądu twierdzenia organów obu instancji, iż H. W. nie dotrzymała ustawowego terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania są przedwczesne i koniecznym było ponowne zbadanie przez organ pierwszej instancji w sposób niepozostawiający wątpliwości przywołanej kwestii. W wyroku z dnia 3 kwietnia 2019 r. podkreślono również iż nie jest wiadomym, o którym konkretnie wniosku wznowieniowym H. W. orzekały organu obu instancji.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Starosta [...] postanowieniem z dnia [...] października 2019 r. wyjaśnił iż za pierwotnie wniesiony wniosek H. W. o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją organu pierwszej instancji należy uznać pismo z dnia [...] września 2017 r. Tym samym Starosta [...] uznał, iż wszystkie wcześniejsze jego wezwania dotyczące kwestii dochowania terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania (tj. z dnia [...] maja 2018 r, oraz [...] czerwca 2018 r.) było prawidłowo formułowane, bowiem dotyczyły wniosku z dnia [...] września 2017 r.
Na powyższe rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji zażalenie w ustawowym terminie złożył S. W..
Wojewoda rozpoznając wniesione zażalenie wskazał, że wniosek H. W. z dnia [...] września 2017 r., wniesiony za pośrednictwem pełnomocnika S. W. bezpośrednio do kancelarii głównej Urzędu Wojewódzkiego w P. w tym samym dniu, stanowił doprecyzowanie wniosku wniesionego do Wojewody w dniu [...] czerwca 2017 r., w którym wyjaśniono iż H. W. wnosi o wznowienie postępowania i stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] nr [...], [...], [...], [...]. Stąd, zdaniem organu odwoławczego za pierwotnie złożony wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty [...] nr [...] z dnia [...] października 2013 r. znak: [...] należy uznać podanie wniesione w dniu [...] czerwca 2017 r. do kancelarii głównej Urzędu Wojewódzkiego w P.. Wniosek ten został przekazany do Starosty [...] jako organu właściwego do jego rozpatrzenia pismem z dnia [...] listopada 2017 r. (po zawiłym postępowaniu wyjaśniającym), w którym wskazano iż pierwotny wniosek wpłynął do Wojewody w dniu [...] czerwca 2017 r., zaś pismo H. W. z dnia [...] września 2017 r. stanowi jego doprecyzowanie. Kopia wskazanego pisma z dnia [...] czerwca 2017 r. została przekazana Staroście [...] pismem z dnia [...] września 2019 r.
Niezależnie jednak od powyższego Wojewoda uznał, że Starosta [...] prawidłowo odmówił wznowienia postępowania w rozpatrywanej sprawie. Zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji zostało wydane zgodnie z literą prawa, gdyż po analizie materiałów dowodowych zgormadzonych w ramach rozpatrywanej sprawy ponad wszelką wątpliwość można ustalić, iż wniosek H. W. z dnia [...] czerwca 2017 r. wniesiony za pośrednictwem pełnomocnika Pana S. W., został złożony z uchybieniem terminu, o którym stanowi art. 148 § 1 i 2 K.p.a. Uwzględniając wyżej przedstawione wyjaśnienia podkreślenia wymaga, iż bieg tego terminu rozpoczyna się w dacie powzięcia przez stronę wiadomości o istnieniu danej decyzji. Istotne jest to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu, niezależnie od źródła, z którego pochodzi informacja.
Wojewodzie z urzędu wiadomo o wcześniejszych postępowaniach nadzwyczajnych, dotyczących przedmiotowej decyzji podjętych na wniosek H. W. reprezentowanej przez S. W.. Pismami z dnia [...] czerwca 2015 r., [...] czerwca 2015 r., [...] sierpnia 2015 r. oraz dnia [...] sierpnia 2015 r. oraz [...] sierpnia 2015 r. H. W. wystąpiła z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...]: nr [...], (znak: [...]) z dnia [...] października 2013 r.; nr [...], (znak: [...]) z dnia [...] grudnia 2013 r.; nr [...], (znak: [...]) z dnia [...] czerwca 2014 r.; nr [...], (znak: [...]) z dnia [...] marca 2015 r. W związku z powyższym zostały wszczęte postępowania, które przed Wojewodą toczyły się pod sygnaturami: [...], [...], [...], [...] Omawiane postępowania zakończyły się prawomocnymi wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o sygn. VII SA/Wa 1182/16, VII SA/Wa 1184/16, VII SA/Wa 1185/16, VII SA/Wa 1183/16 oddalającymi skargi H. W..
Odnosząc powyższe okoliczności do wniosku H. W. o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty [...] nr [...] z dnia [...] października 2013 r. (znak: [...]) złożonego w dniu [...] czerwca 2017 r., Wojewoda wskazał, iż o ostatecznej decyzji organu pierwszej instancji wnioskodawczyni wiedziała już w dniu złożenia do Wojewody podania o stwierdzenie jej nieważności, datowanego na dzień [...] i [...] czerwca 2015 r. oraz [...] sierpnia 2015 r. Już w tej dacie H. W. wiedziała o wydaniu przedmiotowej decyzji przez Starostę [...] oraz o zawartym w niej rozstrzygnięciu. Gdyby przyjąć, iż szczegółowe informacje na temat decyzji, co do której wnioskodawczyni wnosi o wznowienie postępowania dotarły do niej w związku z wydawanymi w trybie postępowania o stwierdzenie nieważności kolejnymi rozstrzygnięciami czy to przez Wojewodę czy Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], to również wówczas termin wynikający z art. 148 § 2 K.p.a. nie został przez H. W. dochowany.
Okres, który dzieli wniosek o wznowienie postępowania z dnia [...] czerwca 2017 r. a postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] października 2013 r. zainicjowane wnioskami z dnia [...] i [...] czerwca 2015 r. oraz [...] sierpnia 2015 r. dzieli czas kilkunastu miesięcy. Natomiast iż wniosek o wznowienie postępowania oparty o przesłankę wynikającą z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. należy złożyć do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji w terminie jednego miesiąca, biegnącego od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 148 § 1 i 2 K.p.a.).
Mając na względzie Wojewoda uznał, że H. W. złożyła podanie o wznowię postępowania z uchybieniem terminu, o którym stanowi art. 148 K.p.a. Stąd zasadnym było utrzymanie w mocy postanowienia Starosty [...] odmawiającego wznowienia postępowania administracyjnego w trybie art. 145 ust. 1 pkt 4 K.p.a. zakończonego ostateczną decyzją Starosty [...] nr [...] z dnia [...] października 2013 r.
Skargę na powyższe postanowienie wniosła H. W..
W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.
Zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest prawidłowość postanowienia Wojewody, który postanowieniem z dnia [...] grudnia 2019 r., utrzymał w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...] października 2019 r., odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Starosty [...] z dnia [...] października 2013 r., zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę obejmującą halę usługowo – magazynową z częścią socjalno-biurową wraz z infrastrukturą obejmującą: wartownię, drogi wewnętrzne, miejsca parkingowe, sieci zewnętrzne wewnątrzzakładowe, zbiornik retencyjny, dwa zbiorniki gazu LPG, pompownię i zbiornik p.poż. oraz wewnętrzną instalację gazu w budynku hali usługowo- magazynowej z częścią socjalno- biurową, położonych w miejscowości S., gm. T. P..
W przedmiotowej sprawie rozstrzygał już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, który wyrokiem z dnia 03 kwietnia 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 979/18, uchylił postanowienie Wojewody z dnia [...] września 2018 r. utrzymujące w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...] lipca 2018 r. o odmowie wszczęcia postępowania. Zdaniem Sądu wydając powyższe rozstrzygnięcia organy nie wskazały, o którym konkretnie wniosku wznowieniowym H. W. orzekały – co jest istotnym brakiem, zwłaszcza wobec wielości składanych przez nią i jej męża pism-wniosków o wszczęcie postępowań nadzwyczajnych, i to niekiedy dublujących się (która to praktyka jest znana z urzędu Sądowi oraz organom administracji).
Sąd podkreśla, że zgodnie z art. 170 P.p.s.a orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Zgodnie zaś z art. 153 P.p.s.a. ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w tej sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Wskazać należy, że pomimo użycia w art. 153 P.p.s.a. określenia "orzeczenie" chodzi w nim nie o sentencję, lecz o uzasadnienie. Ocena prawna rozstrzygnięcia wiąże się bowiem w pierwszym rzędzie z wykładnią prawa, a ta może mieścić się jedynie w uzasadnieniu wyroku (por. wyrok NSA z dnia 15 stycznia 1998 r. sygn. II SA 1560/97 niepubl.). Ocena prawna, o której stanowi analizowany przepis, może dotyczyć zarówno samej wykładni prawa materialnego i procesowego, jak i braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego.
Zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach.
W ocenie Sądu organy administracji publicznej zrealizowały wytyczne zawarte w wyroku z dnia 03 kwietnia 2019 r. Przeprowadzone postępowanie wyjaśniające istotnie wskazuje, że wniosek H. W. z dnia [...] września 2017 r., wniesiony za pośrednictwem pełnomocnika S. W. bezpośrednio do kancelarii głównej Urzędu Wojewódzkiego w P. w tym samym dniu, stanowił doprecyzowanie wniosku wniesionego do Wojewody w dniu [...] czerwca 2017 r., w którym wyjaśniono iż H. W. wnosi o wznowienie postępowania i stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] nr [...], [...], [...], [...]. Stąd, za pierwotnie złożony wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty [...] nr [...] z dnia [...] października 2013 r. znak: [...] należało uznać podanie wniesione w dniu [...] czerwca 2017 r. do kancelarii głównej Urzędu Wojewódzkiego w P.. Wniosek ten został przekazany do Starosty [...] jako organu właściwego do jego rozpatrzenia pismem z dnia [...] listopada 2017 r., w którym wskazano iż pierwotny wniosek wpłynął do Wojewody w dniu [...] czerwca 2017 r., zaś pismo H. W. z dnia [...] września 2017 r. stanowi jego doprecyzowanie.
Zgromadzony materiał dowodowy wskazuje, że wniosek H. W. z dnia [...] czerwca 2017 r. wniesiony za pośrednictwem pełnomocnika Pana S. W., został złożony z uchybieniem terminu, o którym stanowi art. 148 § 1 i 2 K.p.a. Sąd podziela bowiem wniosek organów, że skarżąca wiedziała o kwestionowanej decyzji wcześniej, na co wskazują postępowania nadzwyczajne podjęte na wniosek H. W. pismami z dnia [...] czerwca 2015 r., [...] czerwca 2015 r., [...] sierpnia 2015 r. oraz dnia [...] sierpnia 2015 r. oraz [...] sierpnia 2015 r. H. W. wystąpiła już bowiem z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...]: nr [...], (znak: [...]) z dnia [...] października 2013 r.; nr [...], (znak: [...]) z dnia [...] grudnia 2013 r.; nr [...], (znak: [...]) z dnia [...] czerwca 2014 r.; nr [...], (znak: [...]) z dnia [...] marca 2015 r. W związku z powyższym zostały wszczęte postępowania, które przed Wojewodą toczyły się pod sygnaturami: [...], [...], [...], [...] Omawiane postępowania zakończyły się prawomocnymi wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o sygn. VII SA/Wa 1182/16, VII SA/Wa 1184/16, VII SA/Wa 1185/16, VII SA/Wa 1183/16 oddalającymi skargi H. W..
Oznacza to, że o ostatecznej decyzji organu pierwszej instancji wnioskodawczym wiedziała już w dniu złożenia do Wojewody podań m.in. o stwierdzenie jej nieważności, datowanych na dzień [...] i [...] czerwca 2015 r. oraz [...] sierpnia 2015 r. Nawet gdyby przyjąć, iż szczegółowe informacje na temat decyzji, co do której wnioskodawczyni wnosi o wznowienie postępowania dotarły do niej w związku z wydawanymi w trybie postępowania o stwierdzenie nieważności kolejnymi rozstrzygnięciami czy to przez Wojewodę czy Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], termin wynikający z art. 148 § 2 K.p.a. to jednak nie ulega wątpliwości, że termin do złożenia wniosku o wznowienia postępowania nie został przez H. W. dochowany. Podkreślenia wymaga, że okres, który dzieli wniosek o wznowienie postępowania z dnia [...] czerwca 2017 r. a postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] października 2013 r. zainicjowane wnioskami z dnia [...] i [...] czerwca 2015 r. oraz [...] sierpnia 2015 r. dzieli czas kilkunastu miesięcy.
Mając na względzie powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.