Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w P. na podstawie art. 36 i 37 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 1998 r. nr 90 poz. 575 ze zmianami) obciążył J. C. kosztami przeprowadzonej w dniach 3 i 4 marca 2005 r. kontroli przeprowadzonej w Cukierni "H." w wysokości [...] zł. Jednocześnie zobowiązano do wpłacenia tej kwoty w terminie 14 dni od daty otrzymania decyzji. W uzasadnieniu podjętej decyzji organ wyjaśnił, iż w wyniku kontroli stwierdzono naruszenie wymagań higienicznych i zdrowotnych. Zgodnie z art. 36 powołanej ustawy oraz Rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 4.02.2004 r. w sprawie opłat za badania laboratoryjne i inne czynności wykonywane przez Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej jest zobowiązany do obciążenia kosztami kontroli.
W złożonym odwołaniu od powyższej decyzji J. C. wniósł o jej uchylenie, kwestionując zasadność przeprowadzania kolejnych kontroli sanitarnych oraz obciążania ich kosztami. W uzasadnieniu Skarżący stwierdził, że kwota [...] zł stanowi połowę wynagrodzenia za cały miesiąc pracy jednego pracownika.
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w P. zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. Jako podstawę rozstrzygnięcia organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 36 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 04 lutego 2004 r. w sprawie opłat za badania laboratoryjne i inne czynności wykonywane przez Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. Nr 20 poz. 193). W uzasadnieniu decyzji organ wskazał na zasadność obciążenia strony kosztami przeprowadzonej kontroli.
W skardze na powyższą decyzję J. C. wniósł o jej uchylenie, zarzucając jej bezzasadność i niewykonalność. Zdaniem skarżącego kontrola i przedmiotowa decyzja zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa lub jego nieuprawnioną interpretacją. Niewykonalność tej decyzji wynika z braku środków ponieważ sprzedaż w cukierni od początku 2005 r. spadła niemal o 50 % a zatrudnienie zostało zredukowane do 4 osób.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w P. wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga jest zasadna, choć z innych przyczyn, aniżeli wskazano w jej uzasadnieniu.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza to, iż przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej jest ocena przez Sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz wydanego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia.
Wbrew zarzutom skargi organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej mają upoważnienie ustawowe do pobierania od podmiotów kontrolowanych opłat za kontrole przeprowadzone w ramach bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego. Podstawę prawną do obciążania takimi opłatami stanowi przepis art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 1998 r. nr 90 poz. 575 ze zmianami), zgodnie z którym za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy PIS w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego pobiera się opłaty w wysokości kosztu ich wykonania, z zastrzeżeniem ust.
2. Opłaty ponosi osoba lub jednostka organizacyjna obowiązana do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych. Wysokość przedmiotowych opłat ustalana jest w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 04 lutego 2004 r. w sprawie opłat za badania laboratoryjne i inne czynności wykonywane przez Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. Nr 20 poz. 193), które wydane zostało na podstawie delegacji zawartej w art. 36 ust. 4 wskazanej ustawy.
W rozpatrywanej sprawie bezspornym jest, iż w dniach [...] r. upoważnieni pracownicy Państwowej Powiatowej Inspekcji Sanitarnej w P. przeprowadzili kontrolę sprawdzającą w cukierni Skarżącego. Z kontroli tej sporządzony został protokół nr [...], w którym zamieszczono wyniki przeprowadzonej kontroli. Załącznik do protokołu kontroli sanitarnej stanowi arkusz oceny stanu sanitarnego Zakładu Produkcji Żywności (Materiałów i Wyrobów). Tym samym w sprawie zachodziły podstawy do obciążenia skarżącego opłatą z tytułu przeprowadzonej kontroli.
Zgodnie z § 2 wyżej powołanego rozporządzenia z dnia 4 lutego 2004 r. wysokość przedmiotowych opłat ustala się na podstawie bezpośrednich i pośrednich kosztów ich wykonania. W kolejnych przepisach tego rozporządzenia określone zostały koszty zaliczane do kosztów bezpośrednich i pośrednich związanych z wykonaniem konkretnej czynności oraz upoważnienie do określenia czasu pracy niezbędnego do wykonania badania lub innej czynności. Opłaty te ustalane są więc w wysokości rzeczywistych kosztów wykonania danej czynności z doliczeniem procentowego narzutu wynikających z kosztów utrzymania stacji sanitarno-epidemiologicznych. Wobec tak jasno sprecyzowanych zasad ustalania wysokości opłat za czynności wykonywane przez pracowników Państwowej Inspekcji Sanitarnej w ramach sprawowania bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego akta sprawy winny zawierać kalkulację ustalonej opłaty, a wydana w tej sprawie decyzja powinna spełniać wymogi określone w art. 107 §1 i 3 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego.
A zatem powinna zawierać uzasadnienie prawne i faktyczne podjętego rozstrzygnięcia. Wymogu tego wydane w przedmiotowej sprawie decyzje nie spełniają. Organ I instancji nie przedstawił bowiem w jaki sposób ustalona została kwota opłaty, którą skarżący został obciążony, ze wskazaniem wysokości poszczególnych kosztów uwzględnionych przy jej wyliczeniu. Powyższe uchybienie uniemożliwia zweryfikowanie wysokości ustalonej przez organ opłaty, tak przez stronę postępowania jak i rozpatrujący skargę sąd administracyjny, co czyni wydane w sprawie decyzje wadliwymi w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) należało uwzględnić skargę i uchylić zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia [...] r. Nr [...]. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy. Na podstawie art. 152 wyżej cytowanej ustawy orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Rozpoznając sprawę ponownie organ I instancji zobligowany jest przedstawić sposób ustalenia opłaty, którą strona skarżąca została obciążona, z wyszczególnieniem wysokości uwzględnionych kosztów.
/-/I.Kucznerowicz /-/B.Popowska /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak
Za nieobecnego sędziego
D.Rzyminiak-Owczarczak
KB/