Uzasadnienie
Pismem z dnia [...] r. Prokurator Okręgowy w P. na podstawie art. 184 §1 i §2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) złożył sprzeciw od ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] r. mocą której dokonano w dowodzie rejestracyjnym samochodu marki [...] nr rej. [...] zmiany jego rodzaju i przeznaczenia z samochodu osobowego na ciężarowy specjalizowany.
W związku ze złożonym sprzeciwem, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. dnia [...] r. na podstawie art. 61 §1 i §4 w związku z art. 156 §1 pkt kpa wszczęło z urzędu postępowanie w sprawie. W aktach brak zwrotnych potwierdzeń odbioru zawiadomienia przez [...] Towarzystwo Leasingowe w P., Urząd Miasta P. i Prokuratora Okręgowego w P..
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. stwierdziło nieważność decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] r. w przedmiocie rejestracji samochodu ciężarowo-specjalizowanego marki [...] nr rejestracyjny [...]. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że dokonane przez właściciela przeróbki w konstrukcji pojazdu uzasadniają traktowanie tego pojazdu jako pojazdu nowego, a to zobowiązuje do przedstawienia świadectwa homologacji na nowy typ pojazdu przy zgłaszaniu do pierwszej po przeróbce rejestracji, co nie zostało dopełnione. Również tutaj brak zwrotnych potwierdzeń odbioru decyzji przez strony. W aktach znajduje się natomiast postanowienie Prezydenta Miasta P. [...] r. o przekazaniu wymienionej decyzji Staroście P.emu, ponieważ przedmiotowy pojazd został zarejestrowany w Starostwie Powiatowym w P..
Postanowieniem z dnia [...]r. Starosta P. wznowił z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie rejestracji pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] a decyzją z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 104 §1 kpa oraz art. 72 ust. 1, art. 68 ust. 1 i art. 68 ust. 4 pkt 9 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. nr 58, poz. 515) uchylił decyzje w sprawie rejestracji pojazdu oraz odmówił rejestracji przedmiotowego pojazdu jako ciężarowego. W uzasadnieniu decyzji Starosta stwierdził, że dokonał rejestracji pojazdu marki [...] między innymi w oparciu o wcześniej dokonaną rejestrację pojazdu, na potwierdzenie czego wnioskodawca przedstawił dowód rejestracyjny na pojazd ciężarowy o nr rej. [...]. Organ ocenił, że wobec stwierdzenia nieważności wcześniejszej decyzji należało decyzję własną uchylić. W aktach brak informacji o sposobie i terminie doręczenia decyzji stronom.
Prokurator Okręgowy w P. pismem z [...] r., na podstawie art. 111 §1 i art. 113 §1 w zw. z art. 183 §1 i art. 188 kpa wniósł o uzupełnienie decyzji Starosty P. z dnia [...] r. poprzez określenie w jej sentencji, że uchyla się decyzję z dnia [...] r. w przedmiocie rejestracji samochodu marki [...] o nr rej. [...]; pełne określenie podstawy prawnej wydania decyzji poprzez przytoczenie przepisu art. 151 §1 pkt 2 kpa. Ponadto Prokurator wniósł o sprostowanie zdania pierwszego uzasadnienia decyzji poprzez określenie, iż wniosek dotyczył rejestracji samochodu "[...]" a nie "[...]".
Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Starosta P. na podstawie art. 113 w związku z art. 111 kpa uzupełnił decyzję z dnia [...] r. określając:
- • w punkcie pierwszym swojego postanowienia, że w sentencji przedmiotowej decyzji winno być: uchyla się decyzję z dnia [...] r. w przedmiocie rejestracji samochodu m-ki [...] o nr rej. [...] oraz odmawia rejestracji przedmiotowego pojazdu;
- • w punkcie drugim swojego postanowienia, że podstawa prawna decyzji brzmi: na podstawie art. 151 §1 pkt 2 Ustawy Kodeks postępowania administracyjnego z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 2000 nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 72 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. nr 58, poz. 515 z późn. zm.) po wznowieniu z Urzędu postępowania administracyjnego w sprawie rejestracji pojazdu m-ki [...] o nr rej. [...] z dnia [...] r.;
- • w punkcie trzecim swojego postanowienia, że prostuje się pierwsze zdanie uzasadnienia przedmiotowej decyzji poprzez określenie, iż wniosek dotyczył rejestracji samochodu [...] a nie [...].
W odwołaniu z dnia [...] r. pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o wydanie decyzji o rejestracji pojazdu jako ciężarowego. Zakwestionowana została podstawa prawna zaskarżonej decyzji oraz podniesiono, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji dotyczy osoby, która złożyła wniosek o rejestrację pojazdu marki [...]. Podkreślono, że odwołujący się nabył samochód w ramach prowadzonego przez siebie przedsiębiorstwa celem wykorzystywania go w ramach tej działalności i jako samochód osobowy pozostaje dla odwołującego się bezużyteczny.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz. U. z 2001 r. nr 79, poz. 856), art. 127 §2, art. 138 §1 pkt 1 kpa, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu stwierdzono, że strona podczas rejestracji przedmiotowego samochodu jako ciężarowego zamiast wyciągu ze świadectwa homologacji dołączyła do wniosku o rejestrację zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym wraz z opisem zmian w pojeździe. Decyzja została doręczona pełnomocnikowi strony [...] r. [...] r. została nadana przez pełnomocnika skarżącego, za pośrednictwem SKO w P. skarga na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r. nr [...]. Podtrzymane zostały wszystkie twierdzenia zawarte w odwołaniu od powołanej decyzji Starosty P.ego oraz podniesiono, że organy administracji obu instancji uchybiły przepisom postępowania, co miało istotny wpływ na wynik w sprawie a skarżący pozbawiony był możliwości działania w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o rejestracji pojazdu przez pierwszego właściciela.
W opinii skarżącego naruszone zostały art. 7, 8, 9, 10, 28, 77§1 i art. 81 kpa, ponieważ organy administracji nie podjęły wszelkich, niezbędnych kroków koniecznych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, skarżący nie był należycie i wyczerpująco informowany o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Skarżący uważa, że nie miał też zapewnionego czynnego udziału w każdym stadium toczącego się postępowania a przed wydaniem decyzji organy nie umożliwiły mu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, a sposób prowadzenia postępowania na pewno, w opinii skarżącego, nie pogłębił zaufania obywateli do organów Państwa. Ponadto naruszony został, w opinii skarżącego przepis art. 77 §1 oraz 81 wymienionej ustawy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o oddalenie skargi podtrzymując w całej rozciągłości stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i argumenty zawarte w uzasadnieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Pismem z dnia [...] r. Sąd zwrócił się do SKO w P. o nadesłanie dowodów doręczeń stronom decyzji Starosty P.ego z dnia [...] r. nr [...] oraz dowodów doręczeń postanowienia Starosty z dnia [...] r. uzupełniającego decyzję Starosty z dnia [...] r. Ponadto zobowiązano organ II instancji do doręczenia decyzji Starosty P.ego z dnia [...] r. dotyczącej rejestracji pojazdu marki [...] nr rejestracyjny [...] oraz nadesłania decyzji SKO w P. z dnia [...] r. ze stwierdzeniem jej prawomocności.
Wypełniając wezwanie SKO Poznań doręczyło decyzję ostateczną Kolegium z dnia [...] r. nr [...] dotyczącą stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] r. o rejestracji samochodu ciężarowo-specjalizowanego marki [...] nr rejestracyjny [...] oraz kserokopie dokumentów Starostwa P.ego, w tym kserokopie zwrotnych poświadczeń odbioru.
Zgodnie z art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Niniejsza skarga zasługuje na uwzględnienie z powodu naruszenia przepisów proceduralnych a wadami, które mogą mieć istotny wpływ na wynik postępowania dotknięte są decyzje obu instancji. Dodać należy, że od błędów nie jest wolna odpowiedź na skargę.
Przedmiotem decyzji organów obu instancji a następnie skargi do Sądu jest uchylenie decyzji o rejestracji samochodu marki [...] nr rejestracyjny [...]. W ocenie Sądu wadą zaskarżonej decyzji SKO w P. z dnia [...] r. jest brak możliwości identyfikacji pojazdu, ponieważ w rubrum błędnie przytoczono datę i numer decyzji organu I instancji oraz numer rejestracyjny przedmiotowego pojazdu, a w uzasadnieniu tej decyzji posłużono się tylko ogólnikowymi określeniami: "pojazd", "przedmiotowy pojazd", "pojazd ciężarowo-osobowy". Tak samo błędne oznaczenie numeru rejestracyjnego samochodu jest zawarte w odpowiedzi na skargę.
W przesłanych Sądowi wraz ze skargą aktami administracyjnymi brakowało dowodów doręczenia: postanowienia Starosty P.ego z dnia [...] r., o wznowieniu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie rejestracji pojazdu marki [...] nr rej. [...] na rzecz p. T.F., decyzji organu I instancji z dnia [...] r. oraz postanowienia z dnia [...] r. uzupełniającego i prostującego decyzję z dnia [...] r. Wprawdzie organ II instancji na wezwanie Sądu nadesłał kserokopie dwóch zwrotek przesyłek Starostwa Powiatowego w P. adresowanych do skarżącego, ale z dat nadania ([...] r. i [...] r.) i wpisanych oznaczeń nie sposób jednoznacznie potwierdzić przesłanie czego potwierdzają, przy czym organ I instancji wszystkie wydane przez siebie w tej sprawie orzeczenia oznaczał tym samym numerem: [...]. Brak tych dokumentów uniemożliwia Sądowi dokonania kontroli – czy zostały zachowane wszelkie procedury zapewniające skarżącemu udział w postępowaniu administracyjnym.
Starosta P. w podstawie prawnej decyzji z dnia [...] r. przytoczył, między innymi, art. 68 ust. 4 pkt 9 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r., nr 58, poz. 515 ze zm.). Pełnomocnik skarżącego słusznie zaznaczył w odwołaniu, że powołany przepis nie istniał w momencie wydawania decyzji. Faktem jest, że art. 68 ust. 4 wymienionej wyżej ustawy w brzmieniu obowiązującym do [...] r. zawierał tylko 3 punkty w których ustawodawca wymieniał, gdzie są zawarte warunki od spełnienia których dany typ pojazdu, przedmiot jego wyposażenia lub część mogą uzyskać świadectwo homologacji. Być może organowi I instancji chodziło o przepis art. 68 ust. 9 w brzmieniu obowiązującym do [...] r. precyzujący kiedy producent lub importer jest obowiązany uzyskać nowe świadectwo homologacji na dany typ pojazdu przedmiot wyposażenia lub część, co zdaje się mieć potwierdzenie w treści ostatniego zdania uzasadnienia.
Organ II instancji wyjaśnił jedynie w swoim uzasadnieniu, że "ust. 4 pkt 9 został zastąpiony ust. 5 art. 68" z którego wynika, że za producenta o którym mowa w ust. 1 uważa się również podmiot dokonujący montażu lub zabudowy pojazdu.
Orzeczenie o uzupełnieniu decyzji lub o odmowie jej uzupełnienia (art. 111 k.p.a.), inaczej niż w procedurze cywilnej (art. 351 k.p.c.), nie ma bytu samodzielnego i pozostaje częścią aktu, którego uzupełnienia domaga się strona (wyrok NSA z 22 listopada 2000 r., sygn. II SA/Gd 1783/98, ONSA 2002/1/23). W ocenie Sądu art. 111 kpa wymienia w sposób wyczerpujący składniki decyzji których brak można uzupełnić (por. wyrok NSA z 13 lutego 2002 r., I SA 1771/00, LEX nr 81742). Nie ma wśród tych składników podstawy prawnej, która zgodnie z art. 107 §1 kpa jest elementem decyzji. Wadliwa jest ta część postanowienia, w której Starosta P. uzupełnił podstawę prawną swojej decyzji, jak również stanowisko organu II instancji aprobujące takie postępowanie.
Ponadto uzupełnienie decyzji (art. 111 kpa) i sprostowanie błędów i omyłek (art. 113 kpa) to dwie różne instytucje prawne i nie pozostają ze sobą w związku; przytoczona podstawa prawna winna wskazywać na treść art. 111 kpa i art. 113 kpa, a nie 113 kpa w związku z art. 111 kpa.
Decyzją z dnia [...] r. Starosty P.ego uchylono decyzję z [...]r. o czasowej rejestracji pojazdu, a zdaniem Sądu rozważenia wymaga także kwestia uchylenia decyzji z dnia [...] r. o bezterminowej rejestracji pojazdu.
Z tych względów Sąd na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c oraz art. 200 w związku z art. 205 §2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. Na podstawie art. 152 wymienionej ustawy Sąd określił, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
/-/ E. Kręcichwost-Durchowska /-/ E. Makosz-Frymus /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak
MK