Uzasadnienie
Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w O. decyzją nr [...] z [...] lipca 2005r. przyznał na podstawie art. 5 i art. 6 ustawy z 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. 2001r., nr 71, poz. 734 ze zm., dalej: ustawa o dodatkach mieszkaniowych) I.J. dodatek mieszkaniowy w wysokości [...] zł za okres od [...] lipca 2005r. do [...] grudnia 2005r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w gospodarstwie domowym skarżącej zamieszkują [...] osoby, w lokalu o powierzchni [...] m2, a w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku łączny dochód wyniósł [...] zł. Po przeliczeniu na jednego członka gospodarstwa, dochód miesięcznie wnosił [...] zł, a wydatki ponoszone na lokal [...] zł.
Umową nr [...] z [...] marca 2005r. Powiatowy Urząd Pracy w O. przyznał mężowi skarżącej – P.J. – [...] zł na podjęcie działalności gospodarczej w zakresie "PHU F.".
Na skutek wznowienia postępowania postanowieniem nr [...] z [...] stycznia 2006r., Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w O. podjął decyzję nr [...] z [...] lutego 2006r., którą uchylił swoją wcześniejszą decyzję z [...] lipca 2005r. i odmówił skarżącej przyznania dodatku mieszkaniowego. Organ uzasadnił swoją decyzję nowym materiałem dowodowym, z którego wynika, że do dochodu gospodarstwa domowego skarżącej winna być doliczona kwota [...] zł. Obliczenia dokonane zgodnie z tym założeniem, w myśl art. 6 ust. 1 i 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, nie dają podstaw do przyznania skarżącej wnioskowanego świadczenia.
Odwołując się od decyzji nr [...] z [...] lutego 2006r., skarżąca podniosła, że kwota [...] zł została bezpodstawnie doliczona do dochodu stanowiącego podstawę do otrzymania dodatku mieszkaniowego. Zdaniem skarżącej środki przyznane przez Powiatowy Urząd Pracy nie mogły być przeznaczone na zaspokojenie potrzeb rodziny, lecz tylko na określony cel związany z podjęciem działalności gospodarczej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją nr [...] z [...] marca 2006r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, uznając że skarżąca składając wniosek o dodatek mieszkaniowy podała nieprawdziwe dane. Zdaniem organu [...] zł przyznane przez Powiatowy Urząd Pracy w O. nie jest ani pożyczką, ani jednorazowym świadczeniem z pomocy społecznej, co przesądza o wliczeniu tej kwoty do dochodu rodziny. Organ II instancji powołując się na przepis § 2 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 28 grudnia 2001r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz.U. z 2001r., nr 156, poz. 1817) oraz art. 6 ust. 9 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, uznał że dodatek mieszkaniowy skarżącej nie przysługuje.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, I.J. podtrzymała argumenty podniesione w odwołaniu, powołując się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 maja 2002r. sygn. akt OPK 23/02, podkreślając że środki uzyskane z Powiatowego Urzędu Pracy nie mogły być przeznaczone na pokrycie wydatków związanych z zajmowanym lokalem mieszkalnym.
Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje wcześniejsze stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r., nr 153, poz. 1269, dalej: u.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, kontrola, o której mowa w art.1 §1 u.s.a., sprawowana jest pod względem zgodności z prawem – art. 1 § 2 u.s.a. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów.
Podstawą materialnoprawną określającą warunki przyznania dodatku mieszkaniowego są przepisy ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Ustawodawca uzależnia przyznanie dodatku mieszkaniowego od wysokości średniego miesięcznego dochodu na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego.
Istotą niniejszej sprawy jest wykładnia przepisu art. 3 ust. 3 wskazanej ustawy, który stanowi, że za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Zgodnie ze wskazanym przepisem do dochodu nie wlicza się świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007 r.
Zdaniem organów administracji publicznej, środki uzyskane przez męża skarżącej na podstawie umowy z Powiatowym Urzędem Pracy w O. się w zakresie pojęcia "wszelkich dochodów" w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, wobec czego należało je uwzględnić przy obliczaniu dochodu stanowiącego podstawę przyznania dodatku mieszkaniowego.
Sąd podzielił stanowisko skarżącej i uznał, że ze względu na charakter i określone przeznaczenie kwoty [...] zł, nie można jej brać pod uwagę przy ustalaniu dochodu określonego w przepisach ustawy o dodatkach mieszkaniowych.
Podkreślić należy, że z postanowień umowy nr [...] z [...]marca 2005r. wynika, że przyznane środki mają być przeznaczone na podjęcie działalności gospodarczej w zakresie "PHU F." - §1 umowy. Nadto w § 4 umowy, wnioskodawca – mąż skarżącej – zobowiązał się do wydatkowania otrzymanych środków zgodnie z przeznaczeniem, to jest zgodnie z harmonogramem i specyfikacją zakupów dołączonych do wniosku.
Jak wynika z powyższego, kwota uzyskana z Powiatowego Urzędu Pracy w O. na podstawie umowy nr [...] z [...] marca 2005r. nie wpłynęła na wzrost dochodów, które mogłyby zostać przeznaczone na pokrycie należności za lokal mieszkalny.
Celem ustawy o dodatkach mieszkaniowych jest pomoc osobom, które ze względu na trudną sytuację materialną nie są w stanie ponosić bieżących wydatków na zajmowany lokal mieszkalny. Wykładnia art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych dokonana przez organy administracji publicznej winna uwzględniać powyższe okoliczności. Ponadto z literalnego brzmienia przedmiotowego przepisu wynika, że wolą ustawodawcy było, aby do dochodu, od którego uzależnione jest przyznanie dodatku mieszkaniowego, nie wliczać świadczeń i dochodów uzyskanych z przeznaczeniem na sprecyzowany cel inny, niż pokrycie bieżących wydatków związanych z zajmowaniem mieszkania.
Taka wykładnia znajduje aprobatę w utrwalonej linii orzecznictwa sądów administracyjnych, na co słusznie powołała się skarżąca, przytaczając uchwałę NSA z 20 maja 2002r. sygn. akt OPK 23/02 (publ.: ONSA 2003/1/13). Rozpoznając sprawę ponownie organy administracji publicznej, przy obliczaniu dochodu winny zastosować powyższe wskazówki interpretacyjne. Podstawa obliczeń nie może ujmować środków, których przeznaczenie jest określone, w taki sposób, że uniemożliwia ich realne przeznaczenie na pokrycie należności za lokal mieszkalny.
Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja nr [...] z [...] lutego 2006r. wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W związku z tym Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "a" w zw. z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., nr 153, poz. 1270 ze zm.)
/-/ B. Popowska /-/ E. Kręcichwost-Durchowska /-/ E. Makosz-Frymus
MB