Uzasadnienie
Starosta [...] (dalej: "Starosta" lub organ I instancji") – wydaną na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) – skierował W. S. (dalej: "strona", "odwołujący"" lub "skarżący"), posiadającego prawo jazdy kat. T, B i A, na badania lekarskie z powodu informacji o zastrzeżeniach w stanie zdrowia mogących powodować niezdolności do prowadzenia pojazdu, które powziął w związku z wnioskiem Prokuratora Rejonowego w [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. (sygn. Pa 3/11).
W odwołaniu od tej decyzji, wniesionym pismem datowanym na dzień [...] marca 2011 r., W. S. podał, iż nie rozumie powodów wydania tej decyzji oraz, że nie posiada środków, aby pokryć koszt nakazanego badania, bo jest osobą bezrobotną, bez stałych środków do życia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej: "SKO" lub "organ II instancji") decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r., znak: [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, uznając, iż w okolicznościach niniejszej sprawy skierowanie odwołującego na badanie lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem jest w pełni uzasadnione i zgodne z obowiązującymi przepisami w tym zakresie.
Skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu złożył W. S. wnosząc o: "wydanie decyzji odstąpienia kierowania mnie na dodatkowe badania lekarskie". W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż odbył już leczenie odwykowe z uzależnienia od alkoholu oraz, że obecnie nie posiada środków finansowych, by uregulować należności z tytułu tych badań.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, przytaczając argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zaskarżona decyzja nie może się ostać, aczkolwiek z innych przyczyn niż wskazane w skardze. Uwadze organów obu instancji uszła bowiem okoliczność, iż – jak wynika z przekazanych Sądowi akt administracyjnych sprawy – odwołanie od decyzji organu I instancji zostało przez stronę wniesione po terminie.
Decyzja Starosty o skierowaniu na badania została doręczona stronie w dniu 1 marca 2011 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – w aktach adm. II inst.). Decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o przysługującym od niej odwołaniu (k. 8–9 akt adm. I inst.). Zatem przewidziany w art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej w skrócie: "k.p.a.") czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upływał z dniem 15 marca 2011 r. Natomiast odwołanie strony zostało wysłane pocztą dopiero w dniu 17 marca 2011 r. (data stempla pocztowego na kopercie – k. 7 akt adm. I inst.) – a zatem z przekroczeniem ustawowego terminu o dwa dni – i nie zawierało wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Wobec powyższego SKO rozpoznając merytorycznie przedmiotowe odwołanie, wniesione z uchybieniem terminu, bezpodstawnie wystąpiło w roli organu II instancji i dokonało weryfikacji decyzji ostatecznej, czyli decyzji, która korzystała już z ochrony trwałości w myśl art. 16 § 1 k.p.a. – dopuszczając się tym samym rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 in fine k.p.a. Zgodnie bowiem z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, jeżeli organ właściwy do działania jako organ II instancji prowadzi postępowanie odwoławcze w wyniku odwołania wniesionego z uchybieniem terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a. bez przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, dopuszcza się rażącego naruszenia art. 16 § 1 k.p.a. (zob. np. wyrok NSA z dnia 14.04.1999 r., I SA 1823/98, ONSA 2000/2/70; wyrok NSA z dnia 10.11.1999 r., IV SA 2273/98, niepubl.). Dotyczy to także sytuacji, gdy organ ów orzeka o utrzymaniu w mocy takiej decyzji ostatecznej (zob. np. wyroki WSA w Warszawie: z dnia 24.08.2007 r., VIII SA/Wa 362/07; z dnia 01.07.2009 r., VIII SA/Wa 85/09 – dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, Nr 1270 ze zm.; dalej w skrócie: "p.p.s.a.") w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji (pkt 1 sentencji wyroku).
O kosztach (pkt 2 sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., uwzględniając poniesiony przez skarżącego koszt wpisu (200 zł).