Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniuz 27 października 2023 r., sygn. akt IV SA/Po 583/23

Uzasadnienie

Pismem z 22 sierpnia 2023 r. R. W. (dalej jako "Skarżący") złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu "Wniosek [...] na decyzję Ośrodka Pomocy Społecznej w K. w sprawie zatrzymania mi prawa jazdy Kategorii B". W piśmie z 03 października 2023 r., stanowiącym odpowiedź na wezwanie Sądu, Skarżący wyjaśnił, że powyższe pismo stanowi skargę:

1. a) na pismo Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w K. [działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta] z dnia 07 lutego 2023 r. ([...]) oraz
2. b) na bezczynność ww. organu administracji w przedmiocie wystąpienia do Starosty z wnioskiem o uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy.

Sprawa z ww. skargi na bezczynność organu została zarejestrowana pod sygnaturą IV SAB/Po 161/23 i podlegała odrębnemu załatwieniu.

Natomiast sprawa ze skargi na ww. pismo organu została zarejestrowana pod niniejszą sygnaturą.

Przedmiotowym pismem z 07 lutego 2023 r. ([...]) Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej, działając z upoważnienia Burmistrza Miasta, w odpowiedzi na wniosek Skarżącego z 26 stycznia 2023 r. poinformował go, że nie ma podstaw do złożenia wniosku do Starosty K. o zwrot zatrzymanego prawa jazdy, bowiem Skarżący w okresie ostatnich 6 miesięcy nie dokonywał wpłat na poczet zadłużenia oraz nie utracił statusu dłużnika alimentacyjnego. Organ powołał się przy tym na art. 5 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2021 r. poz. 877, z późn. zm.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje

Na wstępie należy wyjaśnić, że merytoryczne rozpoznanie skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądami administracyjnymi badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co prowadzi do jej odrzucenia.

Zgodnie z art. 1 § 1 ab initio ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Należy jednak zaznaczyć, że kontroli tej nie podlegają wszystkie aspekty i formy działalności administracji, a jedynie te określone w obowiązujących przepisach - na czele z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, z późn. zm.; w skrócie "p.p.s.a."). W myśl tego ostatniego przepisu kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1. 1) decyzje administracyjne;
2. 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4. 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 i 2185), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 i 2707), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2022 r. poz. 813, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

1. 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
2. 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
3. 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
4. 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
5. 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).

Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że przedmiot żądania Skarżącego nie mieści się w żadnej z powyższych kategorii spraw rozpoznawanych przez sądy administracyjne.

W niniejszej sprawie jako przedmiot zaskarżenia Skarżący wskazał pismo Burmistrza Miasta (a dokładniej: działającego z jego upoważnienia Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w K.) z 07 lutego 2023 r. ([...])) informujące Skarżącego o braku podstaw do złożenia wniosku do Starosty K. o zwrot zatrzymanego prawa jazdy.

Stosownie do treści art. 5 ust. 6 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (według stanu na dzień sporządzenia zaskarżonego pisma: Dz. U. z 2022 r. poz. 1205, z późn. zm.; w skrócie "u.p.o.u.a.") uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy następuje na wniosek organu właściwego dłużnika skierowanego do starosty, gdy:

1. 1) ustanie przyczyna zatrzymania prawa jazdy, o której mowa w ust. 3, oraz dłużnik alimentacyjny przez okres ostatnich 6 miesięcy wywiązał się w każdym miesiącu ze zobowiązań alimentacyjnych w kwocie nie niższej niż 50% kwoty bieżąco ustalonych alimentów lub
2. 2) nastąpi utrata statusu dłużnika alimentacyjnego.

Należy zauważyć, że w przypadku postępowania o zwrot zatrzymanego prawa jazdy organem właściwym do jego zwrotu jest starosta, a nie wójt / burmistrz / prezydent miasta, który jedynie skierował do starosty wniosek o zatrzymanie prawa jazdy w związku z ostateczną decyzją o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.

Zaskarżone pismo Dyrektora OPS (zatytułowane "Informacja") ma charakter wyłącznie informacyjny i nie rodzi po stronie Skarżącego żadnych praw ani obowiązków. Nie ma ono charakteru aktu administracyjnego i nie mieści się w zakresie kognicji sądu administracyjnego określonym w art. 3 p.p.s.a. (por. postanowienia WSA: z 01.04.2014 r., III SA/Łd 179/14; z 20.10.2023 r., III SA/Gd 599/23; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl, w skrócie "CBOSA").

Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., odrzucił skargę R. W. na pismo z 07 lutego 2023 r. Nr [...]