Uzasadnienie
Decyzją z dnia 13 listopada 2008 r. nr [...] Burmistrz N.T. na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 98a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) oraz art. 395 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) orzekł o ustaleniu opłaty adiacenckiej w wysokości [...] zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości powstałej w wyniku podziału nieruchomości oznaczonej nr ew. [...] w obrębie G., przy ul. I. (KW nr [...]). Jednocześnie organ zobowiązał J.S. do zapłaty kwoty opłaty na rachunek Urzędu Miejskiego w N.T. po upływie 14 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu opłaty stanie się ostateczna.
Pismem z dnia 12 grudnia 2008 r. J.S. wniósł o przedłużenie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że mieszka poza terytorium Polski, a do domu w N.T. przyjeżdża tylko w miarę potrzeb. Podniósł, iż w dniu 30 listopada 2008 r., podczas jednej z wizyt w N.T. ze skrzynki na listy wyjął list z decyzją Burmistrza N.T. Z decyzją tą nie zgodził się, tym niemniej potrzebował czasu w celu wyjaśnienia okoliczności jej wydania.
Pismem z dnia 19 grudnia 2008 r. Burmistrz N.T. poinformował J.S., że nie ma narzędzi prawnych do przedłużenia terminu złożenia odwołania od decyzji, która jest już ostateczna. Jednocześnie organ pouczył skarżącego o możliwości rozłożenia orzeczonej opłaty adiacenckiej na raty.
Dnia 23 grudnia 2008 r. J.S. złożył odwołanie od decyzji w przedmiocie opłaty adiacenckiej.
Postanowieniem z dnia 9 czerwca 2009 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu, działając na podstawie art. 127 § 2, art. 129 § 2 i art. 134 K.p.a. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że decyzja z dnia 13 listopada 2008 r. została doręczona w dniu 18 listopada 2008 r., co potwierdza zwrotne potwierdzenie odbioru. Zgodnie z art. 43 K.p.a. w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi.
O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania. W tej sprawie pismo odebrała osoba pełnoletnia (ciocia skarżącego). Odbierając decyzję osoba podjęła się oddania pisma, stąd organ prawidłowo przyjął, że nastąpiło skuteczne doręczenie decyzji. Jednocześnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że w decyzji zamieszczono prawidłowe pouczenie o możliwości jej zaskarżenia - strona miała uprawnienie do złożenia odwołania w terminie ustawowym 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Zdaniem organu odwoławczego termin do zaskarżenia biegł od dnia następującego po dniu doręczenia decyzji, to jest od 19 listopada 2008 r. Ostatni dzień 14-dniowego terminu przewidzianego na dokonanie tej czynności, przypadał na 2 grudnia 2008 r. Tymczasem odwołanie (opatrzone datą 22 grudnia 2008 r.) zostało osobiście złożone przez stronę w Urzędzie Gminy w N.T. w dniu 23 grudnia 2008 r. Strona nie złożyła jednocześnie wniosku o przywrócenie terminu stosownie do art. 58 § 2 K.p.a. Ponadto przedstawione daty wskazują na to, że odwołanie zostało złożone znacznie po upływie terminu określonego w K.p.a., a zaskarżona decyzja stała się ostateczną.
Kolegium zauważyło też, że nawet gdyby przyjąć, że pismo z dnia 12 grudnia 2008 r. skierowane do Burmistrza N.T. o przedłużenie terminu do złożenia odwołania jest wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, to i tak wskazane powody uchybienia terminu nie mogłyby zostać uwzględnione. Odnosząc się do okoliczności podnoszonych przez skarżącego organ wyjaśnił, że nie jest możliwym, ażeby decyzję Burmistrza N.T. pozostawiono w skrzynce na listy adresata. Wskazuje na to prawidłowy sposób doręczenia decyzji oraz adres miejsca doręczenia zawarty na potwierdzeniu odbioru. Kolegium przyznało co prawda, że J.S. nie odebrał osobiście korespondencji - uczyniła to jednak jego ciocia potwierdzając odbiór korespondencji podpisem oraz datą (18 listopada 2008 r.). W myśl art. 46 § 1 K.p.a. odbierający pismo potwierdza doręczenie mu pisma swym podpisem ze wskazaniem daty doręczenia. Fakt ten spowodował, że od tego dnia biegł termin do wniesienia odwołania.
Skargę od postanowienia złożył J.S. wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu stwierdził, że nie złożył odwołania w terminie, jednakże nie nastąpiło to z jego winy. W ostatnim czasie wiele przebywał za granicą, stąd upoważnił swoich krewnych do odbioru korespondencji w urzędzie pocztowym. Zdaniem skarżącego nie jest prawdą, iż jego ciocia odebrała decyzję Burmistrza N.T. z dnia 13 listopada 2008 r. i podpisała zwrotne potwierdzenie odbioru. Zaprzecza ona temu faktowi. Skarżący podniósł, że nie wie kto podpisał odbiór przesyłki, jednakże na pewno nie był to podpis ani jego ani cioci.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczasowe stanowisko. Organ podniósł dodatkowo, że czynność odebrania korespondencji pod adresem: ul. D. [...] w N.T. została potwierdzona podpisem dorosłego domownika.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 43 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania.
Oczywistym jest, że warunkiem doręczenia zastępczego, a w szczególności do rąk dorosłego domownika, jest doręczenie przesyłki na prawidłowy adres zamieszkania strony. Tymczasem w tej sprawie, czego Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie dostrzegło, przesyłka zostało odebrana pod innym adresem aniżeli adres J.S. W postępowaniu administracyjnym skarżący konsekwentnie podaje adres: ul. D. [...],[...] N.T.. Pod tym adresem niektóre przesyłki urzędowe odbierał osobiście (zob. potwierdzenie odbioru pisma z dnia 29 grudnia 2008 r. - w aktach adm.), bądź odbiór potwierdzała jego ciocia (zob. potwierdzenie odbioru zawiadomienia o wszczęciu postępowania z dnia 17 października 2008 r.). Przesyłka zawierająca decyzję Burmistrza N.T.
z dnia 13 listopada 2008 r. została natomiast doręczona - wbrew ustaleniom Kolegium zawartym w odpowiedzi na skargę - pod adres: ul. D. "[...]" (zamiast [...]),[...] N.T.. Co więcej, podpis osoby odbierającej ją dnia 18 listopada 2008 r. jest nieczytelny.
W ocenie Sądu kwestia skuteczności i prawidłowości doręczenia decyzji z dnia 13 listopada 2008 r. budzi poważne wątpliwości i powinna być dokładnie przeanalizowana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze z uwzględnieniem faktu, że przesyłkę błędnie zaadresowano. Nie ustalono też precyzyjnie, kim jest osoba która odebrała przesyłkę oraz czy zamieszkuje ze skarżącym pod tym samym adresem. Nie można bowiem wykluczyć, że przesyłkę kierowaną do skarżącego odebrała omyłkowo osoba nieuprawniona pod adresem: ul. D. "[...]" i przekazała ją skarżącemu wrzucając ją do właściwej skrzynki sąsiada (skarżący twierdzi, że tam właśnie ją znalazł).
Mając na względzie powyższe, Sąd doszedł do przekonania, że w toku postępowania naruszono art. 7 i 77 K.p.a. poprzez nienależyte rozpatrzenie całokształtu materiału dowodowego, zwłaszcza w zakresie prawidłowości zaadresowania spornej przesyłki (zawierającej decyzję administracyjną).
Z tych przyczyn - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) - orzeczono jak w sentencji wyroku.
Odstąpiono od orzeczenia o wykonalności zaskarżonego postanowienia (art. 152 P.p.s.a.), ponieważ z uwagi na jego charakter nie podlegało ono wykonaniu.
/-/ B. Popowska /-/ J. Stankowski /-/ I. Kucznerowicz za nieobecnego
Sędziego
/-/ B. Popowska jh