Uzasadnienie
W dniu [...] sierpnia 2005 r. J. K. złożyła wniosek od Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. o przyznanie zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego na syna D. K. urodzonego [...] kwietnia 1988 r.
Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. decyzją nr [...] z dnia [...] września 2005 roku odmówił J. K. przyznania prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego na D. K. urodzonego [...] kwietnia 1988 r. W uzasadnieniu organ podał, że skarżąca nie spełnia przesłanek określonych w ustawie o świadczeniach rodzinnych, ponieważ zasiłek rodzinny nie przysługuje, jeżeli osobie samotnie wychowującej dziecko nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne na rzecz dziecka od drugiego z rodziców dziecka, chyba, że drugi z rodziców dziecka nie żyje, ojciec dziecka jest nie znany, powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone.
Jako podstawę prawną organ wskazał art. 7 ustawy o świadczeniach rodzinnych z dnia 28 listopada 2003 roku (Dz. U. z 2003 roku, nr 228, poz. 2255 ze zm.), § 2 Rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005 roku w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z 2005 r., nr 105, poz. 881) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej kpa).
J. K. złożyła odwołanie od powyższej decyzji wskazując, że decyzję uważa za krzywdzącą bowiem utrzymuje się wraz z adoptowanym synem z emerytury w kwocie 800 zł.
Decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2005 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu wskazało min. że dochód skarżącej w 2004 r. w przeliczeniu na osobę wynosi 424,60 zł. Zgodnie z sentencją postanowienia Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] listopada 1989 r. D. K. został adoptowany przez skarżącą. Powyższym postanowieniem sądu nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne od rodziców biologicznych dziecka. Zgodnie z art. 7 pkt 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych - zasiłek rodzinny nie przysługuje, jeżeli osobie samotnie wychowującej dziecko nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne na rzecz dziecka od drugiego z rodziców dziecka, chyba, że: a) drugi z rodziców dziecka nie żyje, b) ojciec dziecka jest nieznany, c) powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżąca wskazała na swoje wydatki i dochody, jednocześnie podtrzymała zarzuty wskazane w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje
Skarga jest uzasadniona.
W postępowaniu sądowo-administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności, mająca obecnie umocowanie i określone granice w przepisach art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zgodnie z tą zasadą, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, zawartą w skardze argumentacją- zobowiązany jest natomiast do oceny praworządności zachowań organów administracji w danej sprawie. Granice rozpoznania skargi przez sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów w konkretnej i zaskarżonej sprawie, z drugiej strony przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego.
Zgodnie z treścią art. 7 pkt 5 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2003 roku, nr 228, poz. 2255 ze zm.) w wersji obowiązującej na dzień wydania decyzji - zasiłek rodzinny nie przysługuje, jeżeli osobie samotnie wychowującej dziecko nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne na rzecz dziecka od drugiego z rodziców dziecka, chyba, że: a) drugi z rodziców dziecka nie żyje, b) ojciec dziecka jest nieznany, c) powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone.
Bezsporne jest w sprawie, że postanowieniem Sądu Rejonowego z [...] r., sygn. akt [...], Sąd orzekł o przysposobieniu M. K. przez J. K. i wskazał, że przysposobienie to wywołuje skutki przysposobienia z art. 121 k.r. i op. (ustawa z dnia 25 lutego 1964 r., Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r., nr 9, poz. 59 ze zm.- dalej k.r. i op.).
Przepis art. 121 k.r. i op. stanowi, że przez przysposobienie powstaje między przysposabiającym a przysposobionym taki stosunek, jak między rodzicami a dziećmi. Przysposobiony nabywa prawa i obowiązki wynikające z pokrewieństwa w stosunku do krewnych przysposabiającego (§ 2). Ustają prawa i obowiązki przysposobionego wynikające z pokrewieństwa względem jego krewnych, jak również prawa i obowiązki tych krewnych względem niego (§ 3). Jak wskazał Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 21 marca 1969 r., "Cel przysposobienia, jakim jest zapewnienie dziecku rodziny zastępczej, nie mógłby być realizowany w sposób prawidłowy bez zapewnienia przysposabiającemu prerogatyw wynikających z władzy rodzicielskiej. Jest to zresztą konsekwencją podstawowej zasady wyrażonej w art. 121 k.r. i op., że przez przysposobienie powstaje między przysposabiającym a przysposobionym taki stosunek, jak między rodzicami a dziećmi.
W przypadku przysposobienia - utrata władzy rodzicielskiej rodziców dziecka wynikająca z art. 123 k.r. i op. jest definitywna i w zasadzie nie odżywa" (sygn. akt III CRN 460/68, LEX nr 6478). Jak z powyższego wynika z chwilą przysposobienia dziecka ze skutkiem z art. 121 k.r. i op., przysposabiający nabywają pełną władzę rodzicielską wobec dziecka przysposobionego, zaś rodziców biologicznych dziecka traktuje się jakby nie byli znani. Ustały bowiem ich obowiązki i prawa wobec dziecka przysposobionego. Tym samym nie może być od rodziców biologicznych dziecka, przysposobionego ze skutkiem z art.121 krio, zasądzone świadczenie alimentacyjne na rzecz tego dziecka.
Z powyższych względów za chybione należy uznać stanowisko organów I i II instancji, odmawiające J. K. prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego na syna D. K. urodzonego [...] kwietnia 1988 r. z uwagi na to, że postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia [...] r., sygn. akt [...], nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne na rzecz D. K. od rodziców biologicznych dziecka.
W myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. nr 153. poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny uchyla zaskarżaną decyzję wtedy, gdy stwierdzi:
- a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
- b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
- c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Biorąc powyższe pod uwagę na podstawie art. 7 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2003 roku, nr 228, poz. 2255 ze zm.) w zw. z 145 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku.
Sąd nie orzekł o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w trybie art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż zaskarżoną decyzją nie przyznano żadnych uprawnień, które podlegałyby wykonaniu.
/-/M. Dybowski /-/E. Kręcichwost-Durchowska /-/E. Makosz-Frymus
MW