Uzasadnienie
IV SA/ Po 74/08
Decyzją Burmistrza Gminy z dnia [...] roku, nr [...] na podstawie art. 104 kpa, art. 7 ust. 1, ust. 2 art. 10 ust. 1, art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 roku o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. z 2005 r nr 86, poz. 732 ze zm. zwanej dalej ustawą) odmówiono K.C. świadczenia w formie zaliczki alimentacyjnej na syna M.C. W uzasadnieniu organ podniósł, że zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy zaliczka alimentacyjna przysługuje osobom, których dochód w przeliczeniu na osobę nie przekracza 583 zł. W przypadku K.C. dochód uzyskany w 2006 roku wyniósł 16.888,01 zł a miesięczny dochód na osobę to kwota 703,67 zł, która przekracza kryterium dochodowe o 120,67 zł.
K.C. odwołała się od tej decyzji. Oświadczyła, że inaczej wyliczyła dochód, dołączając załącznik zawierający to wyliczenie.
Decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], nr [...] na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 roku o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 roku, nr 79, poz. 856 ze zm.), art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa zaskarżoną decyzję utrzymano w mocy.
K.C. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, twierdząc, że nie zgadza się z tą decyzją. Jej zdaniem po przeanalizowaniu sprawy Kolegium dodało dochód wynikający z zaświadczenia o dochodach z Urzędu Skarbowego. Skarżąca tenże dochód ujęła w załączniku nr 2. Nadto do skargi Skarżąca dołączyła szczegółowe wyliczenie dochodu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga okazała się zasadna.
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) i art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej ppsa) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta polega na zbadaniu, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W ramach tej kontroli Sąd ocenia, czy organ administracyjny prawidłowo ustalił stan faktyczny, w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy i czy prawidłowo zastosował właściwe normy prawne.
W niniejszej sprawie organy administracji publicznej wbrew zasadzie dochodzenia prawdy obiektywnej (art. 7 kpa) i obowiązkowi wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 kpa), nie ustaliły z należytą starannością stanu faktycznego, istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy.
Artykuł 7 kpa stanowi, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Artykuł 77 § 1 kpa nakłada na organy administracji obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Według Sądu, w niniejszym postępowaniu administracyjnym doszło do pogwałcenia wyżej wymienionych zasad postępowania administracyjnego. W przedmiotowym postępowaniu organ administracji nie zebrał i nie rozpatrzył w całości i z należytą starannością ogółu materiału dowodowego, co wpłynęło na wydanie arbitralnej decyzji. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w orzeczeniu z dnia 4 lipca 2001 r, SA 1768/99, LEX nr 54171, jako dowolne należy traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym.
Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 kpa), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 kpa), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania orzeczenia o przekonującej treści.
Do wniosku o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej Skarżąca dołączyła załącznik nr 2, który jest oświadczeniem członków rodziny rozliczających się na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne o wysokości dochodu uzyskanego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy.
W przedmiotowej sprawie kwestionowana jest wysokość dochodu jaki osiągnęła Skarżąca w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy.
Skarżąca już w odwołaniu wskazywała w jaki sposób wyliczyła dochód podlegający wpisowi w załączniku nr 2 pod pozycją 1. We wniosku o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej w części III wpisuje się dochód z działalności gospodarczej. Do wniosku dołącza się załącznik nr 2, który stanowi oświadczenie członków rodziny rozliczających się na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne o wysokości dochodu uzyskanego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy. W oświadczeniu tym Skarżąca wpisała pod pozycją nr 1 dochód po odliczeniu kwot z pozycji 2-4. Jej zdaniem kwota przez nią wpisana zawiera dochód przeznaczony na składkę na ubezpieczenie zdrowotne w kwocie 4.087,08 zł. Z wyliczeń przedłożonych przez Skarżącą wynika, że kwota ta została przez nią doliczona do przychodu z działalności gospodarczej. Organ zarówno I jak i II instancji nie ustosunkował się do tych twierdzeń.
Uzasadnienie decyzji obu organów skupia się jedynie na wyliczeniu dochodu Skarżącej i stwierdzeniu, że dochód ten przekracza kryterium dochodowe określone w ustawie. Żadne z uzasadnień nie odnosi się do twierdzeń Skarżącej. Okoliczność ta powoduje, że Sąd nie może z całą pewnością ocenić postępowania organów administracji publicznej.
Pismo Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...], nr [...] zawiera jedynie stwierdzenie, że odwołanie K.C. jest bezpodstawne, ponieważ została ona pouczona, że w oświadczeniu dotyczącym ryczałtu powinna wpisać dochód netto uzyskany wyłącznie z prowadzonej działalności gospodarczej. Skarżąca stanowczo temu zaprzecza. Na rozprawie w dniu 28 maja Skarżąca stwierdziła, że nie została w żaden sposób pouczona jak ma wyliczyć dochód wpisany do załącznika nr 2. Po uzyskaniu decyzji organu I instancji udała się do Urzędu i przedłożyła wszystkie swoje wyliczenia, informując, że w załączniku nr 2 pod pozycją nr 1 wpisała kwotę stanowiącą dochód z działalności gospodarczej plus dochód uzyskany za okres choroby. Wówczas urzędnik poinformował ją, że ma się odwoływać do SKO i nie chciał przyjąć jej wyliczeń.
Organ winien tę kwestię wyjaśnić, czego nie uczynił.
Dopiero wskutek przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w sposób zgodny z przepisami postępowania, po poddaniu tego materiału ocenie, możliwe będzie wydanie przez organ prawidłowej decyzji.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd na postawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa orzekł jak w sentencji wyroku.
/-/I. Kucznerowicz /-/M. Dybowski /-/E. Kręcichwost – Durchowska
KB/