Uzasadnienie
M. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, za pośrednictwem organu administracji, skargę na postanowienie Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] września 2016 r. Nr [...]. Zaskarżonym postanowieniem organ administracji odmówił przekazywania korespondencji za pomocą środków komunikacji elektronicznej i wskazał, że doręczanie pism będzie się odbywało za pokwitowaniem, przez operatora pocztowego. Z treści postanowienia wynika, że M. S. złożyła do Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego skargę na działania Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] i zawarła w skardze wniosek o kierowanie do niej korespondencji drogą elektroniczną.
W odpowiedzi na skargę Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o odrzucenie skargi ze względu na fakt naruszenia terminów na jej wniesienie, ewentualnie o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje
Skarga podlega odrzuceniu, ale z powodu innego niż wskazany w odpowiedzi na skargę.
Zgodnie z art. 39¹ § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm., dalej jako K.p.a.) doręczenie pism następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. z 2016 r. poz. 1030 z późn. zm., dalej jako u.ś.u.d.e.) jeżeli strona lub inny uczestnik postępowania spełni jeden z następujących warunków:
- 1) złoży podanie w formie dokumentu elektronicznego przez elektroniczną skrzynkę podawczą organu administracji publicznej;
- 2) wystąpi do organu administracji publicznej o takie doręczenie i wskaże organowi administracji publicznej adres elektroniczny;
- 3) wyrazi zgodę na doręczanie pism w postępowaniu za pomocą tych środków i wskaże organowi administracji publicznej adres elektroniczny.
W doktrynie wskazuje się, że ww. przepis art. 39¹ § 1 pkt 1 K.p.a. nakłada obowiązek doręczenia pisma za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu przepisów u.ś.u.d.e., "...jeżeli strona lub inny uczestnik postępowania wystąpił do organu administracji publicznej o doręczenie mu pism za pomocą tych środków. Przy uwzględnieniu charakteru doręczenia jako czynności procesowej organu, zwrot "doręczenie następuje" wskazuje na obowiązek organu wykonania tej czynności za pomocą środków w nim wskazanych." (G. Łaszczyca. Postanowienie administracyjne w ogólnym postępowaniu administracyjnym. Rozdział 4.6., Lex). Stanowisko to podziela także i Sąd. Jeżeli strona postępowania wystąpiła z odpowiednim wnioskiem i spełnione zostały warunki, to organ administracji ma obowiązek doręczania pism we wskazany przez stronę sposób.
Oceniając dopuszczalność skargi Sąd wskazuje, że odmowa przekazywania korespondencji według sposobu określonego w art. 39¹ K.p.a. nastąpiła w formie postanowienia. Sąd zaznacza, że forma reakcji na wniosek jest bez znaczenia dla oceny dopuszczalności zaskarżenia negatywnego stanowiska organu administracji. Innymi słowy dla oceny, czy do właściwości sądu administracyjnego należy także kontrola odmowy, przez organ administracji, doręczania pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej, nie ma żadnego znaczenia, czy organ wydał postanowienie, czy przesłał "zwykłe" pismo z informacją o zajętym przez siebie stanowisku.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm., dalej jako P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W przepisach art. 3 § 2 P.p.s.a. ustawodawca wskazał, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
- 4) inne niż wyżej określone (w pkt 1-3) akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w K.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w K.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji Podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 P.p.s.a.).
Analizując charakter prawny stanowiska organu administracji o odmowie przekazywania korespondencji według sposobu określonego w art. 39¹ K.p.a., Sąd stwierdza, że podziela stanowisko ww. komentatora, że odmowa wykonania czynności techniczno-procesowej doręczenia za pomocą środków komunikacji elektronicznej, jest niezaskarżalna (G. Łaszczyca. Postanowienie administracyjne..., Rozdział 4.6., Lex i wskazana tam literatura). Sprawa, w której została wniesiona skarga nie jest sprawą określoną w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a. Skarżąca zaskarżyła postanowienie (stanowisko organu) niezaskarżalne, wydane w toku innego postępowania. Sąd zaznacza, że dopiero skuteczne wniesienie skargi na akt kończący postępowanie "główne" spowodowałoby badanie także prawidłowości doręczeń pism w toku całego postępowania.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. sąd postanowił o odrzuceniu skargi. Na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. sąd postanowił o zwrocie wpisu.