Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 14 grudnia 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. J.N. w dniu 28 grudnia 2010r. w Sekretariacie tut. Sądu złożyła zażalenie na powyższe postanowienie. Powyższe zażalenie z uwagi na uchybienie terminu do jego wniesienia zostało odrzucone postanowieniem Sądu z dnia 11 stycznia 2011r. W terminie otwartym do wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie skarżąca złożyła pismo z dnia 19 stycznia 2011r., w którym wniosła o uchylenie postanowienia Sądu z dnia 11 stycznia 2011r. i przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2010r. Nr [...]. W uzasadnieniu powyższego pisma skarżąca wskazała, iż postanowieniem Sądu z dnia 14 grudnia 2010r. odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji a następnie odrzucono wniesione przez nią zażalenie z dnia 28 grudnia 2010r.
Skarżąca wyjaśniła, że postanowienie Sądu z dnia 14 grudnia 2010r. odebrała A.N., zamieszkująca pod adresem S ul. W [...], na który wysłano korespondencję zgodnie z adresem ujawnionym w aktach sprawy. Jak wskazała skarżąca, jej adres zamieszkania i zameldowania to Ś. ul. [...][...], który to adres został podany na potwierdzeniu nadania i potwierdzeniu odbioru w urzędzie pocztowym, którego skarżąca jeszcze nie otrzymała. Jak wskazano w uzasadnieniu, przedmiotowe pismo zostało doręczone skarżącej przez ojca A.N. dopiero w dniu 27 grudnia 2010r. i niezwłocznie następnego dnia złożono zażalenie w Sądzie. Mając powyższe na uwadze, uznając że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy, J.N. wniosła o przywrócenie terminu.
Mając na względzie treść uzasadnienia pisma, Sąd przyjął, iż zakresem wniosku o przywrócenie terminu objęte jest przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 14 grudnia 2010r. w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Uwzględniając jednak, iż zakresem pisma z dnia 19 stycznia 2011r. objęte jest również uchylenie postanowienia Sądu z dnia 11 stycznia 2011r. w przedmiocie odrzucenia zażalenia, poinformowano skarżącą, że czynności procesowe polegające na równoczesnym złożeniu środka zaskarżenia od orzeczenia wydanego na skutek uchybienia terminu procesowego i wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności wykluczają się wzajemnie zarówno z powodu konkurencyjności zawartych w nich wniosków, zmierzających do wywołania przeciwstawnych skutków procesowych, ale i sprzeczności wewnętrznej ich podstaw. Wniosek o przywrócenie terminu jest bowiem oparty na twierdzeniu, że do uchybienia terminowi doszło, jednakże nastąpiło to bez winy strony, która w takim wniosku wskazuje przyczyny usprawiedliwiające to uchybienie.
Natomiast środek zaskarżenia od orzeczenia wydanego na skutek uchybienia przez stronę terminowi do dokonania czynności procesowej jest oparty na twierdzeniu, że do uchybienia nie doszło, a Sąd zajął w tej kwestii błędne stanowisko.
W związku z powyższym wezwano skarżącą do określenia, czy w piśmie z dnia 19 stycznia 2011r. wniosła zażalenie od postanowienia Sądu z dnia 11 stycznia 2011r. odrzucającego zażalenie na postanowienie tut. Sądu z dnia 14 grudnia 2010r., czy też pismo z dnia 19 stycznia 2011r. stanowi wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 14 grudnia 2010r.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie J.N. pismem z dnia 14 marca 2011r. wskazała, iż pismo z dnia 19 stycznia 2011r. stanowi wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 14 grudnia 2010r. W załączeniu do powyższego wniosku skarżąca przesłała zażalenie z dnia 27 grudnia 2010r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 – dalej ppsa), zasadą jest bezskuteczność czynności podjętej w postępowaniu sądowym przez stronę po upływie terminu. Jednakże w sytuacji, gdy strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 83 § 1). Warunkami skuteczności takiego wniosku jest złożenie go w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, spowodowanie dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego, równoczesne ze złożeniem wniosku dokonanie uchybionej czynności oraz uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i § 2 oraz art. 87 § 1, § 2 i § 4 ppsa.) Wszystkie te przesłanki muszą być spełnione łącznie, co oznacza, że brak jednej z nich skutkować musi odmową przywrócenia terminu.
Z powyższego wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć zastosowanie jedynie wtedy, gdy wszystkie określone w nich przesłanki zostaną spełnione łącznie, tj. wniesiono wniosek w ciągu siedmiu dni od ustania przeszkody uniemożliwiającej dochowanie terminu, dopełniono (wraz z wnioskiem) czynności, dla której był ustanowiony termin oraz wystąpił brak winy w uchybieniu terminu.
Jednym z warunków przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej jest złożenie wniosku o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Stosownie bowiem do art. 88 ppsa, spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Wniosek jest spóźniony, jeżeli został wniesiony po upływie siedmiodniowego terminu przewidzianego w art. 87 § 1 ppsa. Termin ten liczy się od ustania przyczyny uchybienia terminu (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz Zakamycze 2005, str. 222). We wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, skarżąca jako przyczynę zwłoki podała, iż w dniu 27 grudnia 2010r. dowiedziała się o wydaniu postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 grudnia 2010r.
Oznacza to, iż określony w art. 87 § 1 ppsa. 7 dniowy termin upłynął w dniu 3 stycznia 2011 r. Oznacza to, iż wniosek skarżącej z dnia 19 stycznia 2011r. nadany w dniu 21 stycznia 2011r. (vide k. 716 akt uznać należy za spóźniony.
Jednocześnie odnosząc się do argumentacji J.N. wskazującej na fakt zmiany adresu zamieszkania i doręczenia korespondencji sądowej na niewłaściwy adres do rąk A.N., Sąd nie podzielił przekonania skarżącej o braku winy w niedochowaniu terminu. Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się bowiem z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. W literaturze prawniczej dominuje pogląd, że przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, czyli gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż skarżąca w skardze wskazała adres w S. przy ul W.. Na powyższy adres przesyłana była cała korespondencja sądowa, która odbierana była przez skarżącą osobiście lub przez domowników. Pod tym adresem skarżąca odebrała m.in. odpis postanowienia Sądu z dnia 14 grudnia 2010r. Z opisu znajdującego się w aktach zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 410 akt.) wynika bowiem, iż powyższe pismo doręczono osobiście adresatowi pisma tj. J.N. Ponadto wskazać należy, iż skarżąca została pouczona, o obowiązku informowania Sądu o każdej zmianie adresu. Oznacza to, iż przyjmując nawet doręczenie pisma A.N. (wbrew treści zwrotnego potwierdzenia odbioru), skarżąca nie może podnosić argumentu wadliwego przesłania korespondencji na zły adres. Skarżąca dopiero w piśmie z dnia 19 stycznia 2011r. wskazała bowiem adres w Ś. przy ul. [...][...].
W przedstawionych okolicznościach faktycznych i prawnych przyjmując, iż zachodzą przesłanki do odrzucenia wniosku, na mocy art. 88 ppsa., orzeczono jak w sentencji postanowienia.