Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] marca 2005r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. stwierdziło niedopuszczalność odwołania O. z siedzibą w O. wniesionego od decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...] lutego 2005r. ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku handlowo-usługowego z parkingami i placem manewrowo-dostawczym na działkach o nr [...] i nr [...]położonych w O. przy ul. [...] oraz na przebudowie ulicy [...] i skrzyżowaniu z ul. [...] na rondo. W uzasadnieniu podniesiono, że postępowanie odwoławcze oparte jest na zasadzie skargowości i legitymację do złożenia odwołania zgodnie z art. 127 § 1 kpa przysługuje stronie, a także zgodnie z art. 31 § 3 kpa organizacji społecznej, która brała udział w postępowaniu w pierwszej instancji na prawach strony.
Zatem organizacja społeczna może być stroną postępowania odwoławczego, jeśli posiada przymiot strony w rozumieniu art. 28 kpa (interes prawny lub obowiązek) lub uczestniczyła w postępowaniu pierwszoinstancyjnym na prawach strony. Skoro z akt sprawy wynika, że O. nie brało udziału w postępowaniu w pierwszej instancji, to nie posiada legitymacji do złożenia odwołania. Na poparcie swojego stanowiska organ odwoławczy powołał kilka wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego, m.in. na wyrok z dnia 10 lutego 1998r., I SA 1160/97 (LEX nr 44537), zawierający pogląd, iż " w przypadku, gdy na podstawie odwołania wiadomo, że nie pochodzi od strony postępowania, a zatem jest niedopuszczalne w świetle art. 127 § 1 kpa, rozpoznanie odwołania (aby ewentualnie umorzyć postępowanie odwoławcze) byłoby bezzasadne, ale i prawnie niedopuszczalne.
Skargę na powyższe postanowienie złożyło stowarzyszenie O., wnosząc o dopuszczenie do udziału w postępowaniu administracyjnym o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji przewidzianej do realizacji na działkach nr [...] i [...], położonych przy ul. [...]w O. i uchylenie zaskarżonego postanowienia jako wydanego z rażącym naruszenia przepisów prawa.
W uzasadnieniu skargi podniesiono zarzut naruszenia art. 31 § 2 kpa oraz naruszenia zasady instancyjności postępowania. W ocenie skarżącego, postanowienie o dopuszczeniu stowarzyszenia do udziału w tymże postępowaniu o ustalenie warunków powinien wydać Prezydent Miasta O. Skarżący poza tym wywodzi, iż Prezydent uznał wniosek stowarzyszenia o dopuszczenie do udziału w tym postępowaniu za uzasadniony i bez wydania postanowienia w trybie art. 31 § 2 kpa załatwił go pozytywnie, skoro odwołanie stowarzyszenia przekazał do Kolegium. Stanowisko to, jak podkreślono, przyjęto na podstawie pisma z dnia 29 marca 2005r., w którym Prezydent stwierdził, że " nie ma przeszkód prawnych w zawiadomieniu O. o toczących się w Urzędzie Miejskim postępowaniach w sprawach ustalenia warunków zabudowy".
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga nie jest zasadna i jako taka podlega oddaleniu.
Sąd dokonując kontroli wedle kryterium zgodności z prawem, określonego w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. ustawy prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) doszedł do przekonania, że zaskarżonemu postanowieniu nie można zarzucić naruszenia prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania.
Skarżące stowarzyszenie wraz z odwołaniem od decyzji organu pierwszej instancji złożyło wniosek o dopuszczenie jej w trybie art. 31 § 1 pkt 2 kpa do udziału w postępowaniu na prawach strony. Wniosek ten nie został uwzględniony, bowiem postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2005r., utrzymanym postanowieniem tego organu z dnia [...] kwietnia 2005r. stowarzyszenie nie zostało dopuszczone do udziału w postępowaniu odwoławczym, a wniesiona na to rozstrzygnięcie skarga wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 maja 2006r. (sygn. IV SA/Wa 1104/05) została oddalona.
Podkreślić należy, iż prawa strony nie przysługują organizacji społecznej od dnia złożenia żądania dopuszczenia jej do udziału do dnia wydania postanowienia w tym przedmiocie, lecz dopiero od postanowienia pozytywnie rozstrzygającego żądanie organizacji społecznej. Oznacza to, że organizacja społeczna po dopuszczeniu jej do udziału w postępowaniu może kwestionować zasadność (zgodność z prawem materialnym) rozstrzygnięcia zawartego w decyzji wydanej z jej udziałem jako podmiotu działającego na prawach strony (por. wyrok NSA z dnia 20 stycznia 20025r. OSK 1755/04, ONSAiWSA 6/11/2005). Oznacza to, że jeżeli nie została dopuszczona do udziału na etapie postępowania odwoławczego, to nie może skutecznie wnieść odwołania.
W rozpatrywanej sprawie jest bezsporne, że strona skarżąca nie brała udziału w postępowaniu zawisłym przed organem pierwszej instancji, ani jako strona w rozumieniu art. 28 kpa, ani na prawach strony w myśl art. 31 par. 3 kpa. Według utrwalonego orzecznictwa organ odwoławczy obowiązany jest umorzyć postępowanie w trybie art. 138 par.1 pkt 3 kpa, jeżeli stwierdzi, że odwołanie pochodzi od podmiotu nie mającego przymiotu strony w rozumieniu art. 28 kpa. Nie mniej jednak w niniejszej sprawie należało mieć na względzie, iż strona skarżąca uprawnienie do wniesienia odwołania wywodziła z pisma Prezydenta Miasta O. z dnia 29 marca 2005r. uznając, iż została dopuszczona do udziału w przedmiotowym postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy na prawach strony, a nie jako strony postępowania. Skoro, zostało stwierdzone, iż skarżące stowarzyszenie nie uczestniczyło na prawach strony w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, a więc nie było legitymowane do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...] lutego 2005r, to w tej sytuacji należało stwierdzić niedopuszczalność odwołania na podstawie art. 134 kpa.
W tych okolicznościach Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o posterowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.