Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 20 października 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 1104/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Y. P. (dalej: "skarżącego") na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] marca 2016 r. w przedmiocie zobowiązania do powrotu.
W dniu 3 listopada 2016 r. skarżący złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności podnosząc, że przyczyną uchybienia terminu była choroba.
Zarządzeniem z dnia 4 listopada 2016 r. skarżący został wezwany do wskazania, kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu oraz do uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących brak winy w uchybieniu terminu (np. poprzez przedłożenie zwolnienia lekarskiego).
W piśmie z dnia 25 listopada 2016 r. skarżący oświadczył, że od dnia 25 października 2016 r. do dnia 3 listopada 2016 r. chorował prawdopodobnie na grypę lub inny wirus powodujący wysoką kilkudniową gorączkę, a co za tym idzie – silne osłabienie. Skarżący podniósł, że z uwagi na fakt, że nie posiada zezwolenia na wykonywanie pracy, nie jest ubezpieczony, w związku z czym nie zgłosił się do lekarza państwowej służby zdrowia. Poinformował także, że nie posiada samochodu, jak również nie mógł liczyć na czyjąkolwiek pomoc w zawiezieniu do prywatnej kliniki. Leczył się sam, biorąc leki wskazane przez farmaceutę w aptece.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że skarżący uchybił siedmiodniowemu terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Stosownie do przepisu art. 141 § 2 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej: "P.p.s.a." w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. W rozpoznawanej sprawie wyrok został ogłoszony na rozprawie w dniu 20 października 2016 r. Zatem termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia upłynął w dniu 27 października 2016 r. Skarżący złożył przedmiotowy wniosek wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu w dniu 3 listopada 2016 r. Oświadczył, że przyczyną uchybienia temu terminowi była choroba, która trwała od 25 października 2016 r. do 3 listopada 2016 r.
Zgodnie z art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1 i 4 P.p.s.a).
Ponadto zgodnie z art. 87 § 2 P.p.s.a. w piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
Rozpoznając wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia, należy stwierdzić, że został on złożony z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 87 § 1 P.p.s.a., bowiem – według oświadczenia skarżącego przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu 3 listopada 2016 r. i w tym dniu skarżący złożył wniosek oraz dokonał czynności, której nie dokonał w terminie, tj. złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia.
Rozważenia zatem wymaga, czy skarżący uprawdopodobnił okoliczności wskazujące, że niezachowanie terminu było przez niego niezawinione.
Zarówno orzecznictwo, jak i piśmiennictwo są zgodne, że uprawdopodobnienie istnienia tej przesłanki (brak winy) jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Natomiast pojęcie uprawdopodobnienia sprowadza się do: postępowania zmierzającego do stwierdzenia istnienia lub nieistnienia określonego zdarzenia, czynności podjętej w ramach postępowania, wyniku tego postępowania bądź wreszcie do zastępczego środka dowodowego. Najogólniej rzecz ujmując, brak winy jest warunkiem sine qua non zasadności wniosku o przywrócenie terminu i polega na dołożeniu szczególnej oraz należytej staranności przy dokonywaniu czynności, do której strona jest zobowiązana i można o nim mówić jedynie wówczas, gdy przeszkody powstałej w jego dochowaniu nie można było przezwyciężyć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
Przy ocenie zawinienia, bądź też jego braku, sąd bierze pod uwagę czynnik obiektywny, rozpatrując czy strona dołożyła staranności, jakiej wymagać można od osoby dbającej w sposób należyty o swój interes prawny, czy też - przeciwnie - wykazała się niedbalstwem (zob. wyrok w sprawie II FZ 477/12, LEX nr 1333338).
Bezspornym przy tym jest, że uprawdopodobnienie tych okoliczności należy zawsze do strony, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.
We wniosku o przywrócenie terminu skarżący powołuje się na chorobę objawiającą się m. in. kilkudniową wysoką gorączką i znacznym osłabieniem. Według skarżącego choroba ta zaczęła się 25 października 2016 r. tj. 2 dni przed upływem terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadniania. Skarżący nie przedłożył zwolnienia lekarskiego, potwierdzającego ten fakt. Sąd w tym wypadku wziął jednak pod uwagę argumentację skarżącego, z której wynika, że nie jest on ubezpieczony, w związku z czym, nie zgłosił się do lekarza. Sam brak posiadania zwolnienia lekarskiego nie musi prowadzić do stwierdzenia, że skarżący nie wykazał przesłanki o której mowa w art. 86 § 1 P.p.s.a. Uprawdopodobnienie okoliczności świadczących o braku winy może nastąpić również w drodze oświadczenia. W rozpoznawanej sprawie, Sąd wziął pod uwagę pod uwagę, że skarżący jest cudzoziemcem, nie posiada zezwolenia na pobyt w Polsce oraz, że zapadła wobec niego decyzja o zobowiązaniu do powrotu i w takim stanie rzeczy skorzystanie przez niego z opieki medycznej w Polsce jest utrudnione.
W ocenie Sądu twierdzenia skarżącego o chorobie – mimo, że niepotwierdzone zaświadczeniem czy też zwolnieniem lekarskim - w dniach od 25 października do 3 listopada 2016 r. należy uznać za wiarygodne. Niezwłocznie po ustaniu przyczyny uchybienia terminu w dniu 3 listopada 2016 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu wraz z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
Biorąc wszystkie powyższe okoliczności pod uwagę, należy stwierdzić, że skarżący uprawdopodobnił, że nie dokonał czynności w terminie z powodu choroby, co świadczy o braku winy.
Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.