Uzasadnienie
M. S. (skarżąca) wiosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] listopada 2017 r. w przedmiocie ustalenia odszkodowania.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 2000 zł, skarżąca zwróciła się do Sądu z wnioskiem o przyznanie jej prawa pomocy.
We wniosku sporządzonym na urzędowym formularzu PPF z dnia 26 marca 2018 r. podała, że domaga się zwolnienia od kosztów sądowych. Z informacji zawartych we wniosku wynika, że skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wraz z mężem. Jest współwłaścicielką (w ½) wraz z A.R. domu mieszkalnego w stanie surowym i działki o pow. 23 a. Jest także współwłaścicielką (wraz z mężem) mieszkania własnościowego o pow. 51,2 m2 o wartości ok. 360 000 zł. Podała, że z tytułu działalności gospodarczej uzyskuje dochód w wysokości ok. 4200 zł netto miesięcznie, zaś jej mąż otrzymuje rentę I grupy w wysokości 988,19 zł. Wymieniła następujące wydatki miesięczne: czynsz – 310 zł, media – ok. 270 zł, rata leasingowa – 2.446,93 zł, ubezpieczenie mieszkania – 41,25 zł, koszty leczenia – 150 zł, koszty wizyt lekarskich – 350 zł, podatek od nieruchomości – 120 zł, koszty transportu – 600 zł, wyżywienie i ubranie – 900 zł.
Zarządzeniem z dnia 9 kwietnia 2018 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia wniosku poprzez nadesłanie:
- 1) wyciągów z wszelkich posiadanych przez nią i jej męża rachunków bankowych (zarówno prywatnych jak i firmowych) z okresu ostatnich sześciu miesięcy, w tym kont i lokat dewizowych oraz lokat terminowych z okresu ostatnich sześciu miesięcy (z wykazaniem zestawienia wszelkich operacji na rachunkach we wskazanym okresie oraz saldem rachunków),
- 2) odpisów zeznań podatkowych skarżącej za ostatnie dwa lata kalendarzowe,
- 3) kopii deklaracji podatkowych dla podatku VAT-7 złożonych przez skarżącą w 2017 r.;
- 4) udokumentowania wydatków związanych z eksploatacją domu i innych wydatków związanych z niezbędnym utrzymaniem;
- 5) kopii umowy leasingowej, na której konieczność spłaty skarżąca wskazuje we wniosku (rubryka nr 11 formularza PPF);
- 6) oświadczenia czy skarżącej zostało wypłacone odszkodowanie (lub jego część), o którym mowa w zaskarżonej decyzji;
- 7) złożenie wszelkich innych dokumentów dotyczących sytuacji majątkowej, które w ocenie skarżącej mogą mieć wpływ na ocenę jej możliwości finansowych (np. dokumentów wskazujących na aktualne problemy ze spłatą jakichkolwiek zobowiązań, rachunków itp.).
Zakreślono skarżącej 14-dniowy termin na wykonanie wezwania. Wezwanie zostało doręczone w dniu 26 kwietnia 2018 r. Termin wykonania zarządzenia upłynął w dniu 10 maja 2018 r.
Skarżąca dotychczas nie uzupełniła wniosku.
Biorąc pod uwagę opisane powyżej okoliczności sprawy, należy wskazać, że przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) dalej "p.p.s.a", następuje – w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania siebie i rodziny.
Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania żądanej pomocy. Użyte w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że jej dochody i sytuacja życiowa nie pozwalają na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy, korzystając z uprawnień, zakreślonych przez art. 255 p.p.s.a., może - jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości - wezwać stronę do złożenia w zakreślonym terminie, dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Jednakże na tym możliwości referendarza sądowego w zakresie badania stanu majątkowego, rodzinnego i możliwości płatniczych strony się kończą i bez współpracy ze strony osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy, ustalenie czy rzeczywiście nie może ona ponieść kosztów związanych ze sprawą, nie jest możliwe.
Zatem w zakresie ustalenia, czy w danej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia prawa pomocy osoba wnioskująca winna współpracować z sądem administracyjnym, jeżeli nie poprzez wskazanie wszelkich okoliczności istotnych dla oceny jej stanu majątkowego, to przynajmniej realizując wszelkie wezwania sądu o uzupełnienie brakujących danych i dokumentów. W wypadku braku pełnej współpracy wnioskodawcy, skutki niewykazania okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia o prawie pomocy będą obciążać właśnie jego. Jak podkreśla się w orzecznictwie, strona powinna podejmować takie czynności, które przekonałyby sąd o zasadności przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co przez stronę zostanie wykazane (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 30 lipca 2009 roku, sygn. akt I FZ 171/09, Lex Omega nr 552205).
W świetle powyższych uwag, należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała, że spełnia przesłanki uprawniające do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżąca została wezwana do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie dodatkowych dokumentów i oświadczeń (w tym poprzez: nadesłanie wyciągów z kont bankowych, udokumentowanie wydatków, udokumentowanie dochodów z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, udokumentowanie umowy leasingowej, złożenie oświadczenia, czy zostało wypłacone odszkodowania, będące przedmiotem zaskarżenia), jednakże, mimo upływu wyznaczonego terminu, nie nadesłała żądanych dokumentów.
Jak podkreśla się w orzecznictwie, skoro strona uchyliła się od przedstawienia wskazanej przez Sąd dokumentacji, do dostarczenia której została zobowiązana na podstawie art. 255 p.p.s.a., powinna liczyć się z tym, że Sąd nie będzie miał wystarczających podstaw do uznania jej oświadczeń i twierdzeń za uprawdopodobnione, a tym samym uzasadniające przyznanie prawa pomocy (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2012 roku, sygn. akt II FZ 170/12, Lex Omega nr 1137689). Niedopełnienie, nawet w części, obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 28 marca 2012 roku, sygn. akt I OZ 189/12, Lex Omega nr 1145153 oraz z dnia 16 marca 2012 roku, sygn. akt I OZ 156/12, Lex Omega nr 1136748).
W tym stanie rzeczy wobec nieuzupełnienia przez skarżącą wniosku o przyznanie prawa pomocy, brak jest podstaw do jego uwzględnienia.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.