Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...], Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego Miast W. z dnia [...] września 2015 r. nr [...] odmawiającą wydania aktu urodzenia sporządzonego w K. na [...].
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie sprawy.
K. P. (dalej zwana "skarżącą") wnioskiem z dnia 31 sierpnia 2015 r. wystąpiła o zwrot oryginału aktu urodzenia złożonego do akt zbiorowych stanowiących podstawę sporządzenia jej aktu małżeństwa. Zdaniem skarżącej zgodnie z obowiązującymi przepisami jest ona uprawniona do otrzymania zwrotu ww. dokumentu, w szczególności z uwagi na złożone tłumaczenie tego aktu.
W toku postępowania organ I instancji, na podstawie informacji uzyskanych od Wydziału Konsularnego Ambasady RP w [...], ustalił, że zgodnie z art. 19 ustawy o państwowej rejestracji aktów stanu cywilnego obowiązującym na [...] powtórne wydanie odpisu aktu stanu cywilnego jest możliwe jeśli jego oryginał został ukradziony, zgubiony, uszkodzony lub zniszczony.
Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego Miasta W. decyzją z dnia [...] września 2015 r. odmówił skarżącej wydania aktu urodzenia sporządzonego w K. Zdaniem organu I instancji skarżąca może skutecznie zwrócić się do właściwego [...] urzędu o wydanie aktu urodzenia zatem nie spełnia przesłanek z art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. – Prawo o aktach stanu cywilnego (Dz. U. z 2014 r. poz. 1741 z późn. zm.; dalej zwanej "p.a.s.c."). Ponadto organ I instancji powołał się na informacje uzyskane od obywateli [...] składających wnioski do urzędu stanu cywilnego, z których wynika, że możliwe jest wydobycie aktu stanu cywilnego z [...] urzędu bez konieczności wykazywania przesłanek z art. 19 ustawy o państwowej rejestracji aktów stanu cywilnego.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie:
˗ art. 75 i art. 83 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.; dalej zwanej "k.p.a.") poprzez uznanie za dowód wypowiedzi uzyskanych od bliżej niesprecyzowanych obywateli [...],
˗ art. 80 k.p.a. przez zaniechanie rozważenia całokształtu materiału dowodowego, w szczególności informacji o [...] stanie prawnym,
˗ art. 107 § 3 k.p.a. przez niewskazanie przyczyn odmowy wiarygodności i mocy dowodowej informacji o [...] stanie prawnym przedstawionym przez Wydział Konsularny Ambasady RP w [...].
Wojewoda [...] wskazaną na wstępie decyzją utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego Miasta W. Organ odwoławczy podtrzymał stanowisko organu I instancji, iż stosownie do art. 19 ustawy o państwowej rejestracji aktów stanu cywilnego skarżąca ma możliwość uzyskania duplikatu aktu urodzenia na [...]. W oparciu o powyższe stwierdził, że w przypadku skarżącej nie zostały spełnione przesłanki z art. 26 ust. 2 p.a.s.c. Tym samym za niezasadne uznał zarzuty odwołania w zakresie naruszenia przepisów k.p.a.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Wojewody [...] skarżąca wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zarzuciła naruszenie:
- 1) art. 26 ust. 2 p.a.s.c. w sytuacji gdy skarżąca nie ma możliwości ponownego otrzymania aktu urodzenia,
- 2) art. 140 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nie odniesienie się do zarzutów odwołania w zakresie rozszerzonej wykładni podstaw wydania przez właściwy organ [...] duplikatu aktu urodzenia oraz naruszenia art. 75 i art. 83 k.p.a.
W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że możliwość uzyskania odpisu aktu stanu cywilnego, zgodnie z prawem [...], została ograniczona do przypadków wymienionych w ustawie tj. sytuacji w której oryginał dokumentu został ukradziony, zgubiony, uszkodzony lub zniszczony. W ocenie skarżącej skoro akt urodzenia został złożony do akt zbiorowych rejestracji stanu cywilnego to nie zachodzi żaden z ww. przypadków, co uzasadnia naruszenie przepisów prawa materialnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skargę należało uwzględnić, albowiem zaskarżona decyzja Wojewody [...], jak i utrzymana nią w mocy decyzja Kierownika Urzędu Miasta W. wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj. art. 26 ust. 2 Prawa o aktach stanu cywilnego, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy. Organy obu instancji wadliwie bowiem uznały, że skarżąca nie spełnia przesłanek z ww. przepisu do uzyskania zwrotu oryginału aktu urodzenia. Z powyższych przyczyn obie decyzje należało wyeliminować z obrotu prawnego.
Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 26 ust. 2 u.a.s.c. zgodnie z którym, w aktach zbiorowych rejestracji stanu cywilnego gromadzi się dokumenty, które nie podlegają zwrotowi. Jednakże na wniosek osoby, która przedkłada zagraniczny dokument stanu cywilnego, można wydać ten dokument, po uprzednim sporządzeniu kopii poświadczonej za zgodność z oryginałem przez kierownika urzędu stanu cywilnego, jeżeli wnioskodawca nie ma możliwości ponownego uzyskania tego dokumentu.
Przesłankę decyzji odmownej w zakresie zwrotu zagranicznego dokumentu stanu cywilnego stanowić będzie zatem ustalenie organu administracji, iż wnioskodawca ma możliwości ponownego uzyskania tego dokumentu.
Z materiału dowodowego sprawy wynika, że skarżąca złożyła oryginał zagranicznego aktu urodzenia do akt zbiorowych stanowiących podstawę sporządzenia jej aktu małżeństwa. Przedmiotowy akt urodzenia został wydany przez władze [...]. Zagadnienia dotyczące aktów stanu cywilnego regulują na [...] m.in. przepisy ustawy o państwowej rejestracji aktów stanu cywilnego. Stosownie do art. 19 tej ustawy powtórne wydanie odpisu aktu stanu cywilnego jest możliwe w określonej sytuacji tj. jeśli jego oryginał został ukradziony, zgubiony, uszkodzony lub zniszczony. W przypadku skarżącej nie zaistniała żadna z powyższych sytuacji, bowiem oryginał aktu urodzenia został złożony do akt zbiorowych będących w posiadaniu organu administracji.
Wbrew stanowisku organów, w oparciu o odpowiedź Wydziału Konsularnego RP w [...] należało ustalić, że zgodnie z art. 19 ustawy o państwowej rejestracji aktów stanu cywilnego, odpis aktu stanu cywilnego wydaje się raz, a jego powtórne wydanie możliwe jest tylko w sytuacjach ściśle określonych w tym przepisie. Z powyższego wynika, że akt stanu cywilnego w oryginale wydaje się raz. W sytuacji skarżącej przepis art. 19 ww. ustawy nie przewiduje możliwości powtórnego wydania odpisu aktu stanu cywilnego.
Należało zatem stwierdzić, że w świetle dokonanych ustaleń faktycznych, skarżąca nie ma możliwości ponownego otrzymania aktu urodzenia sporządzonego w K. na [...]. Skarżąca spełnia zatem przesłanki z art. 26 ust. 2 u.a.s.c.
Z uwagi na powyższe za nieprawidłowe należało uznać stanowisko organów obu instancji, iż skarżąca w przypadku złożenia oryginału aktu urodzenia do akt zbiorowych celem sporządzenia jej aktu małżeństwa ma możliwość ponownego uzyskania tego dokumentu. Powołany wcześniej art. 19 ustawy o państwowej rejestracji aktów stanu cywilnego ogranicza możliwość ubiegania się o wydanie duplikatu aktu urodzenia do czterech przypadków: kradzieży, zagubienia, uszkodzenia lub zniszczenia jego oryginału. Niespornym w sprawie jest, że skarżąca oryginał zagranicznego aktu urodzenia złożyła do sporządzenia jej aktu małżeństwa. W przypadku skarżącej nie zaistniała zatem żadna z wskazanych powyższej okoliczności uprawniających ją do powtórnego wydania aktu urodzenia.
W konsekwencji zarówno zarzut naruszenia art. 26 ust. 2 u.a.s.c. jak i zarzuty naruszenia przepisów k.p.a. okazały się zasadne.
W następstwie uprawomocnienia się niniejszego wyroku Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego wyda skarżącej żądany odpis aktu urodzenia.
Z tych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w związku z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.; dalej zwanej "P.p.s.a.") uznając, że naruszenia prawa materialnego dopuścił się również organ I instancji, orzekł jak w 1 punkcie sentencji.
W przedmiocie kosztów postępowania (pkt 2 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 461 z późn. zm.), a na kwotę zwrotu składa się uiszczony przez skarżącą wpis w wysokości 100 zł, opłata skarbowa od czynności pełnomocnictwa w wysokości 17 zł oraz kwota 240 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego.