Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 173/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę G. O. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania.
W dniu 7 maja 2010 r. (data stempla pocztowego) A. O. - uczestnik postępowania w niniejszej sprawie - wystąpił do Sądu o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia powołanego orzeczenia. Uzasadniając przedmiotowe żądanie wskazał, iż po ogłoszeniu wyroku w sprawie w dniu 26 kwietnia 2010 r. pouczony został, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia należy złożyć w terminie 7 dni od dnia jego ogłoszenia.
A. O. chciał skonsultować się w sprawie z najbliższą rodziną, z którą spotkanie możliwe było dopiero 1 maja 2010 r.
Koniec siedmiodniowego terminu przypadał na dzień 3 maja 2010 r., to jest dzień wolny od pracy. W dniu 4 maja 2010 r., chcąc upewnić się, że tego dnia może przyjechać do Sądu i złożyć wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku, uczestnik zadzwonił do Sądu. Osoba, która odebrała telefon poinformowała go, że w dniu 4 maja 2010 r. Sąd nie pracuje i powiedziała, aby zgłosił się dnia następnego. Dzwoniąc ponownie do Sądu w dniu 5 maja 2010 r. A. O. uzyskał informację, że termin przewidziany na złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 26 kwietnia 2010 r. już upłynął i aktualnie nie jest możliwe ubieganie się o sporządzenie uzasadnienia tego orzeczenia. Osoba udzielająca informacji wskazała także uczestnikowi, że banki i poczta pracowały w dniu 4 maja 2010 r. i w związku z tym mógł on za ich pośrednictwem złożyć wniosek i uiścić opłatę.
A. O. wskazał, że przedmiotowa sprawa jest jego pierwszą sprawą w Sądzie. Nie wiedział o możliwości złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia drogą pocztową, a zwykle dokumenty urzędowe dostarcza osobiście.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 141 § 2 ppsa ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Zgodnie natomiast z art. 83 § 2 ppsa, jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy.
W przedmiotowej sprawie wyrok ogłoszono w dniu 26 kwietnia 2010 r., zatem w świetle powołanych art. 141 § 2 i art. 83 § 2 ppsa, wniosek o sporządzenie jego uzasadnienia powinien zostać złożony najpóźniej w dniu 4 maja 2010 r.
Zgodnie z art. 86 ppsa, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W świetle art. 87 § 1 i 2 ppsa, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Zgodnie zaś z art. 87 § 4 tej samej ustawy, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.
Mając na względzie okoliczności powołane, jako przesłanki uzasadniające brak winy w spóźnionym dokonaniu czynności procesowej, Sąd przyjął, że przyczyna uchybienia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku ustała w dniu 5 maja 2010 r., kiedy w rozmowie telefonicznej z pracownikiem Sądu A. O. powziął wiadomość, że przekroczył siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 26 kwietnia 2010 r. Mając to ustalenie na względzie, stwierdzić należy, że składając przedmiotowe żądanie w dniu 7 kwietnia 2010 r. uczestnik zachował przewidziany przez art. 87 § 1 powoływanej ustawy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu.
Należy też uznać, że składając przedmiotowe żądanie, storna dopełniła spóźnionej czynności procesowej, bowiem z treści pisma jednoznacznie wynika, iż wnosi o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 26 kwietnia 2010 r.
Brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona (lub jej pełnomocnik) nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (zob. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2006 r. sygn. akt I SAB/Wa 78/05 LEX nr 192260). Zajęcie stanowiska odmiennego, uwzględniającego subiektywny miernik staranności, wprowadziłoby do stosunków procesowych element niepewności. Przyjęcie obiektywnego miernika staranności strony postępowania dokonującej spóźnionej czynności procesowej nie oznacza oczywiście, że ocena winy w uchybieniu terminu dokonywana jest w oderwaniu istotnych dla tej oceny okoliczności konkretnej sprawy.
Literatura i orzecznictwo do przeszkód, uniemożliwiających terminowe dokonanie czynności z uwagi na różnorodność zjawisk życiowych zalicza: przerwę w komunikacji, nagłą chorobę strony lub pełnomocnika, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar, itp.
Przedstawione przez A. O. okoliczności nie pozwalają przyjąć, że nie ponosi on winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 26 kwietnia 2010 r.
Jak wynika z uzasadnienia przedmiotowego wniosku, strona wiedziała, kiedy przypadał ostatni dzień, w którym mogła skutecznie złożyć wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 26 kwietnia 2010 r.
Okoliczność, że w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie 4 maja 2010 r. był dniem wolnym od pracy nie wyłącza winy uczestnika w przekroczeniu terminu zwłaszcza, że dzwoniąc do Sądu w tym dniu powziął on wiadomość, że Sąd "nie pracuje". W tej sytuacji, dochowując należytej staranności, A. O. powinien był wysłać wniosek drogą pocztową, dokonując tym samym czynności procesowej z zachowaniem terminu.
Z uzasadnienia przedmiotowego żądania nie wynika, aby mieszkając w ponad pięćdziesięciotysięcznym mieście, w którym znajduje się kilka urzędów pocztowych, uczestnik nie miał możliwości oddania pisma (wniosku) w urzędzie pocztowym. Przy czym wiek, czy też brak wiedzy o możliwości wysłania wniosku pocztą nie są okolicznościami ekskulpującymi A. O. Sąd nie miał obowiązku pouczać uczestnika o możliwości złożenia wniosku drogą pocztową, nie jest bowiem zobowiązany do szczegółowego instruowania strony co do wszelkich możliwych zachowań. Wskazówki i pouczenia sądu powinny dotyczyć dokonywanych przez stronę czynności procesowych na danym etapie postępowania sądowoadministracyjnego i w powstałej sytuacji procesowej.
Winy A. O. w uchybieniu terminu nie wyłącza też okoliczność, że zwykle dokumenty urzędowe dostarcza osobiście.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w postanowieniu.