Uzasadnienie
W wyniku rozpatrzenia wniosku M. i S. W., decyzją z dnia [...] października 2005r. Starosta C. udzielił pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie stawu na działkach nr ew. [...], [...] i [...] w m. K., jednakże decyzja ta wygasła, gdyż w ciągu 2 lat od dnia, w którym pozwolenie stało się ostateczne uprawniony nie rozpoczął jego wykonywania.
Po rozpatrzeniu kolejnego wniosku z dnia 21 sierpnia 2009r. decyzją z dnia [...] grudnia 2009r. Starosta C. udzielił pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie przedmiotowego stawu, jednakże z uwagi na odwołanie złożone przez Z. K., w którym stwierdzono, że staw został już wykonany, decyzja powyższa została uchylona przez organ odwoławczy, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] sierpnia 2011r., znak: [...], Starosta C. po przeprowadzeniu oględzin terenu i stwierdzeniu, że staw już istnieje, umorzył postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie stawu.
W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że oględziny terenu przeprowadzone w dniu 21 czerwca 2011r. wykazały, że staw o parametrach zbliżonych do wnioskowanych na przedmiotowej działce już istnieje. Stwierdzono również, że wzdłuż granicy działek nr [...], [...] i [...] biegnie rów, nie ujęty w ewidencji urządzeń melioracji wodnych. Rów ten jest porośnięty i zakrzaczony. Również rów od strony północnej i północno-zachodniej od działki nr [...] jest zarośnięty i zakrzaczony, co może utrudniać odpływ wody z przyległego terenu.
Odwołanie od powyższej decyzji Starosty C. z dnia [...] sierpnia 2011r., złożył Z. K. stwierdzając, że błędnie zastosowano art. 105 § 1 kpa, gdyż postępowanie nie stało się bezprzedmiotowe. W wyniku wybudowania powyższego stawu powstał nasyp powodujący zakłócenie stosunków wodnych, co skutkuje brakiem odpływu wody z nieruchomości odwołującego się. Skarżący przyznał, że na jego terenie wcześniej również gromadziła się woda, ale nie było przeszkód w jej spływie na grunt sąsiada. Zdaniem skarżącego w ramach prowadzonego postępowania organ powinien wydać decyzję rozstrzygającą sprawę i orzec o obowiązku likwidacji urządzenia, ustalając warunki i termin wykonania tego obowiązku.
Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. decyzją z dnia [...] lipca 2012r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego w związku z art. 64a oraz art. 122 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 18 lipca 200lr. Prawo wodne utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty C. z dnia [...] sierpnia 2011r.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że nie można podzielić stanowiska odwołującego się o błędnym zastosowaniu przepisu art. 105 § 1 kpa, gdyż postępowanie zostało wszczęte na wniosek M. i S. W. o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie stawu i było prowadzone w sprawie udzielenie tego pozwolenia. Z uwagi na fakt, że w czasie prowadzonego postępowania przedmiotowy staw został już wykonany, udzielenie pozwolenia na jego wykonanie, a zatem i prowadzenie dalszego postępowania w tej sprawie stało się bezprzedmiotowe i należało je umorzyć.
Podniesiona w odwołaniu potrzeba nałożenia obowiązku likwidacji stawu, z ustaleniem warunków i terminu wykonania tego obowiązku, nie była przedmiotem prowadzonego postępowania i taki obowiązek nie mógł być nałożony w przedmiotowej sprawie. Organ wskazał, że stosownie do przepisu art. 64a Prawa wodnego, właściciel urządzenia wodnego ma prawo złożyć wniosek o legalizację urządzenia wodnego, wykonanego bez wymaganego prawem pozwolenia wodnoprawnego. Dopiero gdy właściciel urządzenia nie wystąpi z takim wnioskiem, lub nie uzyska decyzji o jego legalizacji, to w myśl przepisu art. 64a ust. 5, organ z urzędu będzie mógł przeprowadzić postępowanie w sprawie likwidacji tego urządzenia i wydać decyzję zawierającą merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. Dopóki było prowadzone postępowanie o udzielenie pozwolenia na wykonanie stawu, prowadzenie postępowania w sprawie legalizacji stawu lub nakazu jego likwidacji nie było możliwe.
W zaistniałej sytuacji organ odwoławczy stwierdził, że wobec faktu wykonania stawu, umorzenie postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie stawu z wniosku M. i S. W., było w pełni zasadne.
W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na decyzję organu odwoławczego z dnia z dnia [...] lipca 2012r. Z. K. oprócz zarzutów zawartych już w odwołaniu podniósł, iż Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. bezpodstawnie nie uwzględnił wniosku o nałożenie na M. i S. W. obowiązku likwidacji stawu oraz przyjął, że nie ma potrzeby wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie korzystania z wód.
Skarżący podkreślił, że domaga się wydania decyzji merytorycznej w przedmiocie nałożenia obowiązku likwidacji stawu, ponieważ to urządzenie wodne zmieniło stosunki wodne na jego niekorzyść i utrudnia korzystanie z jego gruntu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej "p. p. s. a.", (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związanym, stosownie do art. 134 p. p. s. a., zarzutami i wnioskami skargi, uznał, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Postępowanie dotyczące wydania pozwolenia wodnoprawnego na realizację stawu zostało wywołane wnioskiem M. i S. W. Organ I instancji po przeprowadzeniu oględzin terenu i stwierdzeniu, że staw już istnieje, prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie ww. stawu.
Stwierdzić należy, że pozwolenie wodnoprawne powinno być wydane przed wykonaniem inwestycji. Pozwolenie wodnoprawne nie może być pozwoleniem następczym, wydawanym już po wykonaniu urządzenia wodnego. Za taką interpretacją przemawia treść art. 64a ust. 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 Prawo wodne. Przepis ten stanowi, że jeżeli urządzenie wodne wykonane zostało bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego, a urządzenie nie narusza przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisów art. 63 organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego, po przedłożeniu przez właściciela tego urządzenia dokumentów, o których mowa w art. 131, może wydać decyzję o legalizacji urządzenia. Postępowanie legalizacyjne jest jednak odrębnym postępowaniem, którego zakres jest inny niż zakres postępowania o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego.
Powyższe oznacza, że pozwolenie wodnoprawne wydawane jest dla inwestycji, która realizowana będzie po jego uzyskaniu. W sytuacji, gdy urządzenie zostało już wykonane prowadzenie postępowania w przedmiocie wydania pozwolenia wodnoprawnego dla realizacji tego urządzenia jest bezprzedmiotowe i zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. powinno zostać umorzone.
Sąd stwierdza również, że organy administracji działające w sprawie prawidłowo uznały, iż w ramach umorzonego postępowania nie było możliwości rozstrzygania sprawy zakresu korzystania z wód, gdyż wniosek M. i S. W. dotyczył wyłącznie wykonania urządzenia wodnego. Organ zasadnie wskazał, że skoro przedmiotowy staw zasilany jest wodami opadowymi, roztopowymi i podsiąkowymi a nie wodami doprowadzanymi z innego zasobu wodnego, zatem nie występuje przypadek szczególnego korzystania z wód, który by wymagał uzyskania pozwolenia wodnoprawnego.
Podnoszona przez skarżącego potrzeba nałożenia obowiązku likwidacji stawu, z ustaleniem warunków i terminu wykonania tego obowiązku, nie była przedmiotem prowadzonego postępowania i taki obowiązek nie mógł być nałożony w przedmiotowej decyzji.
Dodać należy, że w sytuacji, gdy skarżący twierdzi, że na działkach sąsiednich naruszone zostały stosunki wodne, co niekorzystnie wpływa na jego nieruchomość może wystąpić z wnioskiem do odpowiedniego organu administracji o wszczęcie postępowania w tej sprawie. Będzie to jednak inne postępowanie niż to, które zostało wszczęte wnioskiem M. i S. W. o wydanie pozwolenie wodnoprawnego na wykonanie stawu, a które zostało umorzone z uwagi na jego bezprzedmiotowość.
Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1 i 2 prawa wodnego, właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może:
- 1) zmieniać stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej ani kierunku odpływu ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich;
- 2) odprowadzać wód oraz ścieków na grunty sąsiednie.
Na właścicielu gruntu ciąży ponadto obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie wskutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich (art. 29 ust. 2 p. w.).
Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie wójt, burmistrz lub prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom (art. 29 ust. 3 p. w.).
Postępowanie w sprawie zmiany stosunków wodnych na gruncie jest jednak innym postępowaniem niż postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzenia wodnego. W sytuacji, gdy urządzenie wodne (staw) zostało już wykonane organ prawidłowo umorzył postępowanie w tym zakresie.
Nie można, zatem czynić zarzutów organom administracji orzekającym w niniejszej sprawie, że rozstrzygnięcia swoje wydały bezpodstawnie.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 p. p. s. a. orzekł jak w sentencji.