Uzasadnienie
Zaskarżoną do Sądu decyzją z [...] maja 2013 r. Rada do Spraw Uchodźców, działając na podstawie art. 41 ust. 1 i art. 89 p ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r., poz. 680) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), dalej "k.p.a." utrzymała w mocy decyzję z [...] marca 2013 r. Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w przedmiocie przekazania X. D., obywatela W. do Czech do dnia 5 września 2013 r. i umorzenia postępowania w sprawie nadania statusu uchodźcy.
Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie sprawy.
X. D., obywatel W., deklarujący narodowość [...], po zatrzymaniu w dniu 16 stycznia 2013 r. w związku z nielegalnym pobytem na terytorium RP i umieszczeniu w Strzeżonym Ośrodku dla Cudzoziemców w celu wydalenia, w dniu 23 stycznia 2013 r. złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy w RP. Według ustaleń dokonanych przez organ cudzoziemiec w listopadzie 2006 r. nielegalnie przybył do Polski z Czech i podjął pracę bez zezwolenia w W. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, na podstawie art 16 (1) c rozporządzenia Rady WE nr 343/2003 ustanawiającego kryteria i mechanizmy określania Państwa Członkowskiego właściwego dla rozpatrywania wniosku o azyl (Dz. U. UE.L. Nr 50, poz. 1 z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem Rady (WE) nr 343/2003", zwrócił się do władz czeskich z wnioskiem o przejęcie odpowiedzialności za rozpatrzenie wniosku złożonego przez obywatela państwa trzeciego – X. D., wniesionego w jednym z państw członkowskich (Czechy).
Wobec zgody władz czeskich na przejęcie odpowiedzialności za rozpatrzenie wniosku X. D. o nadanie statusu uchodźcy złożonego w Polsce, Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z [...] marca 2013 r., na podstawie art. 41 ust 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, postanowił przekazać wnioskodawcę władzom czeskim do dnia 5 września 2013 r. i umorzył postępowanie w sprawie nadania statusu uchodźcy w RP.
Od decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców X. D. złożył odwołanie.
Rada do Spraw Uchodźców decyzją z [...] maja 2013 r. utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W ocenie organu odwoławczego, Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców właściwie działał kierując do władz czeskich wniosek o przejęcie odpowiedzialności za rozpatrzenie wniosku azylowego złożonego przez cudzoziemca na podstawie przepisów art. 16 (1) c rozporządzenia Rady (WE) nr 343/2003. Wobec wyrażenia zgody władz czeskich na przejęcie odpowiedzialności za rozpatrzenie wniosku azylowego złożonego przez X. D. zasadne było rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji o przekazaniu cudzoziemca do Czech i umorzeniu postępowanie statusowe na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., gdyż stało się bezprzedmiotowe.
Skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z [...] maja 2013 r. wniósł X. D. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów:
- - prawa materialnego, tj. art. 13, art. 15, art. 97 ust. 1a ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r. poz. 680 z późn. zm.), które mogło mieć wpływ na wynik sprawy wobec niesłusznego stwierdzenia, że skarżący nie spełnia kryteriów udzielenia ochrony międzynarodowej w Polsce.
- - prawa procesowego, tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez niewłaściwe gromadzenie i analizę materiału dowodowego w sprawie, co doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych, a także błędnego uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Rada do Spraw Uchodźców w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie i podtrzymała stanowisko zawarte w motywach zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych określone przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Sąd dokonując kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji stanowił art. 41 ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r. poz. 680). Zgodnie z tym przepisem jeżeli w toku postępowania, m.in. o nadanie statusu uchodźcy, inne państwo członkowskie, odpowiedzialne za rozpatrzenie wniosku o nadanie statusu uchodźcy na podstawie rozporządzenia Rady (WE) nr 343/2003, wyrazi zgodę na przejęcie wnioskodawcy lub osoby, w imieniu której wnioskodawca występuje, organ prowadzący postępowanie wydaje decyzję o ich przekazaniu i o umorzeniu postępowania. Stosownie zaś do postanowień art. 16 (1) c rozporządzenia Rady (WE) nr 343/2003, państwo członkowskie odpowiedzialne za rozpatrywanie wniosku o udzielenie azylu na podstawie niniejszego rozporządzenia jest zobowiązane do przyjęcia z powrotem wnioskodawcy, którego wniosek jest rozpatrywany i który przebywa nielegalnie w innym państwie członkowskim. Niemniej jednak, w myśl art. 19 (1) rozporządzenia Rady (WE) nr 343/2003, niezbędna jest zgoda państwa członkowskiego na przejecie osoby ubiegającej się o azyl.
Z akt sprawy wynika, że skarżący w dniu 16 stycznia 2013 r. został zatrzymany przez funkcjonariuszy Straży Granicznej w miejscowości W. (protokół zatrzymania osoby). Postanowieniem z [...] stycznia 2013 r. Sądu Rejonowego w W., sygn. akt [...] skarżący został umieszczony w strzeżonym ośrodku dla cudzoziemców. Z treści powyższego postanowienia wynika, że skarżący przybył na terytorium RP z Czech przekraczając granicę nielegalnie. Jego pobyt na terytorium RP nie został zalegalizowany. Nie posiadał dokumentu uprawniającego go do pobytu w Polsce oraz nie posiadał środków finansowych pozwalających dostateczne zabezpieczenie jego potrzeby.
W dniu 23 stycznia 2013 r. skarżący złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy. We wniosku wskazał, że ubiegał się wcześniej o nadanie statusu uchodźcy w Czechach i 2004 r. otrzymał zezwolenie na pobyt. W 2006 r. został zobowiązany przez czeską straż graniczą do opuszczenia terytorium Czech. W dalszej części wniosku skarżący wyjaśnił, że od 2006 r. przebywa w Polsce w celach zarobkowych. Pracowała w handlu u [...] pracodawców w W. Skarżący dodał, że nie ma rodziny, ale znajomi [...] w Polsce udzielają mu wszelkiej pomocy.
Mając na uwadze powyższe skład orzekający uznał, że działanie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców polegające na zwróceniu się do władz Republiki Czeskiej jako państwa odpowiedzialnego za rozpatrzenie wniosku o nadanie statusu uchodźcy (udzielenie azylu) w trybie przepisów rozporządzenia Rady nr 343/2003 nie narusza prawa. Co więcej - zdaniem Sądu - wobec tego, że władze czeskie w decyzji z [...] marca 2013 r. wyraziły zgodę na przejęcie odpowiedzialności za rozpatrzenie wniosku skarżącego o azyl, Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców zasadnie wydał w dniu [...] marca 2013 r. decyzję w przedmiocie przekazania cudzoziemca do Czech i umorzył postępowanie w sprawie wniosku o nadanie statusu uchodźcy. Rada do Spraw Uchodźców zgodziła się z organem pierwszej instancji i jego decyzję utrzymała w mocy. Stanowisko takie również Sąd uznał za prawidłowe. Materiał dowodowy zebrany w sprawie nie budził wątpliwości co do faktu ubieganie się przez skarżącego o nadanie statusu uchodźcy w innym państwie członkowskim UE.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący nie zaprzeczył tego faktu i podkreślił, że z uwagi na trudną sytuację społeczno-polityczną w kraju pochodzenia chce pozostać w Polsce. Nie budzi również wątpliwości okoliczność, że władze czeskie wyraziły zgodę na przejęcie odpowiedzialności za rozpoznanie wniosku skarżącego o nadanie statusu uchodźcy (udzielenie azylu).
Tym samym nie sposób podzielić zarzutów skargi odnośnie naruszenia przez organy administracji przepisów prawa procesowego. W ocenie Sądu zarówno Rada do Spraw Uchodźców, jak i Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców rozpoznając niniejszą sprawę podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.), wyczerpująco zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy (art. 77 k.p.a.) oraz oceniły na podstawie całokształtu materiału dowodowego czy okoliczność istotna dla wydanego rozstrzygnięcia została udowodniona (art. 80 k.p.a.). Rada do Spraw Uchodźców w pełni także zrealizowała dyspozycję art. 107 § 3 k.p.a. i uzasadnienie zaskarżonej decyzji daje jasny obraz motywów przyjętego rozstrzygnięcia.
Sąd nie uwzględnił również zarzutów skargi naruszenia naczelnych zasad postępowania administracyjnych wyrażonych w art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a. wobec sformułowania ich w sposób mało precyzyjny.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa materialnego Sąd stwierdził, że z uwagi na przejęcie odpowiedzialności za rozpoznanie wniosku o nadanie statusu uchodźcy (udzielenie azylu) przez inne państwo członkowskie, polskie organy azylowe nie mogły oceniać czy skarżący spełnia przesłanki udzielenia ochrony międzynarodowej, tj. nadanie mu statusu uchodźcy, udzielenie ochrony uzupełniającej czy udzielenia zgody na pobyt tolerowany, określone odpowiednio w art. 13, art. 15, art. 97 ust. 1a ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Tym samym zarzut naruszenia ww. przepisów prawa materialnego Sąd uznał za chybiony.
W konsekwencji Sąd stwierdził, iż wydana decyzja jest zgodna z prawem i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.