Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawiez 31 marca 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 2470/15

Uzasadnienie

K. K. i B. K. 31 sierpnia 2015 r. wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek został złożony na nieobowiązującym formularzu, stanowiącym załącznik nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245).

W związku z tym, po bezskutecznym wezwaniu do nadesłania w terminie siedmiu dni wniosku na obowiązującym formularzu (od 29 sierpnia 2015 r. wzór formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej określa załącznik nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy - Dz. U. z 2015 r., poz. 1257 ze zm.) zarządzeniem z 15 października 2015 r. referendarz sądowy WSA w Warszawie pozostawił wniosek bez rozpoznania.

16 października 2015 r. do Sądu wpłynął, nadany 12 października 2015 r., wniosek K. K. i B. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, złożony na aktualnym formularzu (k. 55), stanowiący (w zamierzeniu Wnioskodawców) wykonanie powyższego wezwania.

We wniosku podano, że:

1. - we wspólnym gospodarstwie domowym pozostają Wnioskodawcy oraz dwie córki;
2. - stan majątkowy przedstawia się następująco: dom o pow. 70 m2 o wartości ok. 70.000 zł, nieruchomość rolna (o pow. 3,30 ha, w tym 0,35 ha lasu), budynek gospodarczy murowany, dwa budynki gospodarcze drewniane, podstawowe narzędzia do produkcji rolnej i dwa cielaki opasowe,
3. - łączne dochody wynoszą 825 zł,
4. - wydatki wynoszą: 785 zł; z dołączonej do wniosku kserokopii decyzji [...] września 2015 r. wynika, że córkom Wnioskodawców przyznano zasiłki rodzinne w wysokości 129 zł i 118 zł miesięcznie (od 1 listopada 2015 r. do 31 października 2016 r.) oraz dodatki do zasiłku rodzinnego na pokrycie wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła w wysokości po 63 zł miesięcznie (od 1 listopada 2015 r. do 30 czerwca 2016 r. i od 1 września 2016 r. do 31 października 2016 r.).

Do wniosku załączono zaświadczenia o wielkości użytków rolnych, zaświadczenia z urzędu skarbowego, decyzję o przyznaniu zasiłku rodzinnego, zaświadczenia o nauce szkolnej córek Wnioskodawców, saldo z rachunku bankowego K. K. z 28 września 2015 r. (96,07 zł), oświadczenie B. K. o nieposiadaniu konta bankowego i umowę o świadczenie odpłatnych usług edukacyjnych (pobiera je jedna z córek Wnioskodawców).

Ponadto, po otrzymaniu zarządzenia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania Wnioskodawcy wnieśli sprzeciwy od tego zarządzenia (k. 64 i 66). W uzasadnieniu sprzeciwów wniesiono o rozpoznanie wniosku złożonego na aktualnym formularzu.

Pismami z 27 listopada 2015 r. wezwano Wnioskodawców do nadesłania:

1. 1. wyciągów z wszelkich posiadanych przez K. K. rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych oraz lokat terminowych z okresu od 1 lipca 2015 r. do 31 października 2015 r., także z rachunków bankowych otwartych dla działalności rolniczej oraz działalności gospodarczej w zakresie upraw rolnych połączonych z chowem i hodowlą zwierząt ([...], [...] S.);
2. 2. zaświadczenia z właściwego biura powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wskazującego, czy (jeśli tak, to ewentualnie jakie i w jakiej wysokości) w latach 2014 i 2015 B. K. lub K. K. otrzymali płatności bezpośrednie i/lub inne świadczenia wypłacane przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa;
3. 3. zaświadczenia z urzędu gminy S. wskazującego, czy K. K. jest właścicielem nieruchomości na terenie wskazanej gminy, jeżeli zaś jest właścicielem nieruchomości w tej gminie, w zaświadczeniu należy podać rodzaj (działka budowlana, dom, nieruchomość rolna, nieruchomość leśna) oraz powierzchnię nieruchomości.

W odpowiedzi na wezwanie nadesłano:

1. 1. wyciąg z konta K. K. za określony w wezwaniu okres (saldo na jego koniec: 4,50 zł),
2. 2. decyzje o przyznaniu K. K. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (na 2013 r. w kwocie 5.477,08 zł i na 2014 r. w kwocie 5.128,20 zł), decyzję z [...] sierpnia 2014 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich w kwocie 3.073,39 zł i oświadczenia właściwego organu o stosownych potrąceniach,
3. 3. zaświadczenie Wójta Gminy S., że K. K. nie jest podatnikiem podatku rolnego, leśnego ani od nieruchomości na terenie gminy S. Postanowieniem z 7 stycznia 2016 r. Sąd odmówił przyznania prawa pomocy.

Wnioskodawcy wnieśli zażalenia na powyższe postanowienie, załączając:

1. 1. upomnienie z 2 lutego 2015 r. wzywające do uregulowania kwoty 1.605,89 zł z tytułu decyzji z 26 sierpnia 2014 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich,
2. 2. zaświadczenie z 8 stycznia 2016 r. wykazujące zadłużenie Wnioskodawcy w KRUS na ubezpieczenie wypadkowe i emerytalno-rentowe na ogólną kwotę 780 zł (stan na 8 stycznia 2016 r.).

Postanowieniem z 4 marca 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie WSA w Warszawie podnosząc, że zebrany materiał jest wystarczający do rozpoznania wniosku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.

Stosownie do art. 252 § 1 P.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Na Wnioskodawcy spoczywa więc ciężar wykazania, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania.

W rozpatrywanej sprawie Wnioskodawcy wykazali, że nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym uzasadniają skromne dochody Wnioskodawców (wykazane we wniosku 825 zł), które nawet jeśli zostaną powiększone o przyznane ich córkom zasiłki rodzinne (w wysokości 129 zł i 118 zł miesięcznie od 1 listopada 2015 r. do 31 października 2016 r.) oraz dodatki do zasiłku rodzinnego (na pokrycie wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła w wysokości po 63 zł miesięcznie od 1 listopada 2015 r. do 30 czerwca 2016 r. i od 1 września 2016 r. do 31 października 2016 r.), to nie pozwalają na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Uwzględnić nadto należy aktualne zadłużenie K. K. z tytułu składek na KRUS, co zostało wykazane złożonym przez niego zaświadczeniem.

W świetle powyższego Sąd postanowił, jak w sentencji na podstawie art. 260 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.