Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] września 2013r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. działające na podstawie art. 127 2 Kpa w zw. z art. 17 pkt 1 Kpa oraz art. 158 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz.U. nr 92 poz 880 ze zm.), art. 47i ust. 2 ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody (t.j. Dz.U. z 2001 r. nr 99, poz. 1079 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o.o. (obecnie [...] Sp. z o.o.) od decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] lipca 2005r. dotyczącej ustalenia opłaty za usunięcie drzew i krzewów, na podstawie art. 138 1 pkt 2 Kpa uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i umorzyło postępowanie przed organem pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ wskazał, że jak wynika z akt sprawy Prezydent W. decyzją z dnia [...] maja 2003r. nr [...] zezwolił na wycięcie drzew i krzewów z posesji w rej. [...] oraz ustalił opłatę za ich usunięcie. [...] Sp. z o.o. wniosła o stwierdzenie jej nieważności w części dotyczącej opłaty.
Decyzją z dnia [...] marca 2004r. znak [...] SKO odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydent W. z dnia [...] maja 2003r. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, decyzją z dnia [...] maja 2004r. znak [...] SKO w W. orzekło o uchyleniu decyzji własnej z dnia [...] marca 2004r. znak [...] i stwierdziło w całości nieważność w/w decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] lipca 2005r.
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2004r. znak [...] Kolegium sprostowało oczywistą omyłkę pisarską w decyzji Kolegium z dnia [...] maja 2004r. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej powyższym postanowieniem wniosło Stowarzyszenie [...].
Kolegium postanowieniem z dnia [...] grudnia 2004r. znak [...] uchyliło w całości zaskarżone postanowienie i umorzyło postępowanie w sprawie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej.
W dniu 4 stycznia 2005 r. do Kolegium wpłynął wniosek [...] Sp. z o.o. o stwierdzenie nieważności decyzji Kolegium z dnia [...] maja 2004r. znak [...] w części, w której rażąco narusza prawo - dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji Prezydent W. z dnia [...] maja 2003r. w zakresie zezwalającym na wycięcie drzew i krzewów (jej pkt 1, 3 i 8)
Decyzją z dnia [...]04.2005r. znak [...] Kolegium stwierdziło nieważność decyzji własnej z dnia [...].05.2004r. znak [...] w części, w której w sposób rażący narusza prawo tj. w zakresie stwierdzenia w tej decyzji nieważności decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] lipca 2005r. w zakresie punktów 1, 2 i 3 oraz punktów 5,6,7 i 8 w zakresie drzew i opłat za nie ustalonych w punktach 1 i 2, w pozostałej części odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji.
W zaistniałej sytuacji procesowej Prezydent W. decyzją z dnia [...] lipca 2005r. ustalił dla [...] Sp. z o.o. opłatę w wysokości [...] zł za usunięcie 21 drzew i 120 m2 krzewów na terenie działki nr [...] w rejonie ul. [...].
Od decyzji tej Spółka wniosła odwołanie, podnosząc iż - na podstawie art. 47g ust. 1 pkt 8 ustawy z 1991 r. o ochronie przyrody powinna być zwolniona z opłaty.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze - po rozpoznaniu środka zaskarżenia - decyzją z dnia [...] czerwca 2006r. znak [...] uchyliło w/w decyzję Prezydenta W. z dnia [...] lipca 2005r. i orzekło co do istoty sprawy w ten sposób, że inwestor nie ponosi opłaty za usunięcie drzew i krzewów z posesji w rejonie [...].
Skargę na powyższą decyzję Kolegium z dnia [...] czerwca 2006 r. do WSA w Warszawie złożyło Stowarzyszenie [...]. Wyrokiem z dnia 13 listopada 2007 sygn. akt IV SA/Wa 1513/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę stowarzyszenia. Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Stowarzyszenia [...] wyrokiem z dnia 17 kwietnia 2009r. (sygn. akt II OSK 547/08) uchylił powołany wyrok. Ponownie rozpoznając skargę Stowarzyszenia [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 sierpnia 2009r. (sygn. akt IV SA/Wa 865/09) uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2006r.
Wskutek skargi kasacyjnej wniesionej przez [...] sp. z o.o. w W. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 grudnia 201 Or. (sygn. akt II OSK 1902/09) uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając ponownie sprawę wyrokiem z dnia 19 maja 2011 r. sygn. akt IV SA/Wa 299/11 uchylił decyzje Kolegium z dnia [...] czerwca 2006r.
Rozpatrując ponownie powyższą sprawę Kolegium wskazało, że rozstrzygnięcia organów administracji powinny opierać się na przepisach prawa, w szczególności przepisach kodeksu postępowania administracyjnego, a także jak w niniejszej sprawie na przepisach ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody.
Zgodnie z art. 47i ust. 2 ustawy nie można wydać decyzji w sprawie ustalenia opłaty, jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym usunięto drzewa lub krzewy, upłynęło 5 lat.
Jak wynika z akt sprawy drzewa i krzewy na usunięcie których zezwolono decyzją Prezydent W. z dnia [...] maja 2003r. nr [...] zostały usunięte w 2003r., a więc ostateczną decyzję ustalająca opłatę za ich usunięcie należało wydać najpóźniej do końca 2008r.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że skoro przed upływem pięciu lat od końca roku w którym wycięto drzewa i krzewy na usunięcie których zezwolono decyzją Prezydent W. z dnia [...] maja 2003r. nr [...] nie wydano ostatecznej decyzji w sprawie ustalenia opłaty za ich usunięcie to postępowanie w tej sprawie stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 105 §1 kpa.
Skargi na powyższą decyzję wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Stowarzyszenie [...] oraz Stowarzyszenie [...].
Stowarzyszenie [...] domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości przedstawiło dotychczasowy stan faktyczny sprawy (od 2003r.), wskazując, iż wynika z niego, że decyzja nr [...] z dnia [...] maja 2003r. została zaskarżona do SKO jedynie przez Stowarzyszenie [...], które następnie wycofało swoja skargę. Tym samym decyzja ta jest prawomocna. Okoliczność, iż decyzja ta była ostateczna w dacie wszczęcia postępowania nieważności owego, uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji.
Z kolei Stowarzyszenie [...] w swojej skardze wskazało, że ustalenie dokonane przez organ odwoławczy, które podjęte przez siebie rozstrzygnięcie rozstrzygnięcie uzasadnia brakiem wydania ostatecznej decyzji ws. opłat za wycinkę do końca 2008., nie jest zgodne ze stanem formalno-prawnym: z treści bowiem uzasadnienia skarżonej decyzji wynika, że WSA wyrokiem z dn. 10.05.2011r. uchylił decyzję SKO z dn. [...] czerwca 2006r., która to decyzja anulowała opłaty rekompensacyjne ustalone decyzją Prezydenta W. z dn. [...].07.2005r. Do chwili wydania skarżonej decyzji SKO z dn. [...] września 2013r. - decyzja Prezydenta W. z dn. [...].07.2005r. pozostawała w obiegu prawnym. A ta właśnie decyzja Prezydenta W. ustaliła opłaty za wycinkę osiedlowego skweru dokonaną w 2003r. Dlatego też w imię podstawowych zasad praworządności, oraz kierując się nadrzędnym interesem publicznym, jak również mając na uwadze, iż liczne postępowania prowadzone przez organy w sprawie zasadny jest uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2012, poz. 270 ze zm. zwanej w dalszej części p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że skargi nie zasługują na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że do wycięcia drzew doszło w 2003r. oraz, iż Prezydent W. decyzją z dnia [...] maja 2003r. nr [...] zezwolił na wycięcie drzew i krzewów z posesji w rej. [...] oraz ustalił opłatę za ich usunięcie.
Ostatecznie jednak, decyzją z dnia [...].04.2005r. znak [...] Kolegium doprowadziło do stwierdzenia nieważność pkt. 4 decyzji Prezydent W. decyzją z dnia [...] maja 2003r. nr [...] tj. w zakresie ustalającej opłatę za usunięcie 21 drzew i 120 m2 krzewów na terenie działki nr [...] w rejonie [...].
Należy zatem mieć na uwadze, że stwierdzenie nieważności jest aktem deklaratoryjnym, który działa z mocą wsteczną (ex tunc) od daty wydania decyzji stwierdzającej nieważność decyzji administracyjnej dotkniętej wadą (jest to konsekwencja przyjęcia konstrukcji nieważności względnej). Dla oceny decyzji nie są istotne przepisy prawa materialnego z daty stwierdzenia nieważności, lecz przepisy obowiązujące w dacie wydania decyzji.
Decyzja stwierdzająca nieważność innej decyzji administracyjnej uchyla wszelkie skutki prawne, jakie powstały od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji nieważnej, a organ nadzoru wydający decyzję o stwierdzeniu nieważności jedynie potwierdza ten fakt swoim rozstrzygnięciem. W stosunku do decyzji, której nieważność stwierdzono, upada razem z nią domniemanie legalności i prawidłowości, a to niesie za sobą ważną konsekwencję w kwestii oceny działania organu administracyjnego, które może być kwalifikowane jako wadliwe i powodujące szkodę. Skutkiem stwierdzenia nieważności decyzji jest także roszczenie odszkodowawcze, które przysługuje od dnia, w którym stanie się ostateczna decyzja o stwierdzeniu nieważności.
Sprawa, która była przedmiotem decyzji uznanej za nieważną, wraca do stanu, w jakim się znajdowała przed jej wydaniem. Organ, który stwierdził nieważność decyzji (a w razie wniesienia odwołania - organ odwoławczy, który utrzymał decyzję stwierdzającą w mocy), przekazuje sprawę do organu, który decyzję nieważną wydał, ten zaś w razie potrzeby rozpatruje sprawę ponownie. Jeśli postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe - umarza postępowanie.
W zaistniałej sytuacji procesowej Prezydent W. decyzją z dnia [...] lipca 2005r. ustalił dla [...] Sp. z o.o. opłatę w wysokości [...] zł za usunięcie 21 drzew i 120 m2 krzewów na terenie działki nr [...] w rejonie [...].
Od decyzji tej Spółka wniosła jednak odwołanie, podnosząc iż - na podstawie art. 47g ust. 1 pkt 8 ustawy z 1991 r. o ochronie przyrody powinna być zwolniona z opłaty.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze - po rozpoznaniu środka zaskarżenia - decyzją z dnia [...] czerwca 2006r. znak [...] uchyliło w/w decyzję Prezydenta W. z dnia [...] lipca 2005r. i orzekło co do istoty sprawy w ten sposób, że inwestor nie ponosi opłaty za usunięcie drzew i krzewów z posesji w rejonie [...].
Decyzja ta została jednak uchylona Wyrokiem Wojewódzkiego Sąd Administracyjny w Warszawie z dnia 19 maja 2011 r. sygn. akt IV SA/Wa 299/11.
Rozpatrując ponownie powyższą sprawę wbrew podniesionym przez strony skarżące zarzutom, Kolegium zdaniem Sądu zasadnie wskazało, że w niniejszej sprawie zastosowanie winien znaleźć art. 47 i ust. 2 ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody, zgodnie z którym nie można wydać decyzji w sprawie ustalenia opłaty, jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym usunięto drzewa lub krzewy, upłynęło 5 lat.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy nie budzi bowiem wątpliwości, iż drzewa i krzewy na usunięcie których zezwolono decyzją Prezydent W. z dnia [...] maja 2003r. nr [...] zostały usunięte w 2003r., a więc ostateczną decyzję ustalająca opłatę za ich usunięcie należało wydać najpóźniej do końca 2008r.
Wprawdzie decyzja organu I instancji została wydana [...] lipca 2005r., to jest przed upływem okresu wskazanego w przepisie art. 47i ust. 2 ustawy o ochronie przyrody. Jednakże wobec wniesienia od tej decyzji odwołania, decyzja te nie była ostateczna. Organ odwoławczy stosownie do art. 138 k.p.a. zobowiązany był bowiem do określenia swojego stanowiska w sprawie po rozpoznaniu merytorycznym sprawy w jej całokształcie. Obowiązkiem organu II instancji było przy tym uwzględnienie stanu prawnego i stanu faktycznego istniejącego w dacie wydania decyzji przez ten organ, (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 1995 r. sygn. akt IV SA 176/94, dostępny w Internecie na stronie: cbois.nsa.gov.pl). Organ II instancji zaskarżoną decyzją z dnia uchylił decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie przed organem I instancji, bowiem jak słusznie stwierdził, powołując się na przepis art. 47 i ust. 2 ustawy o ochronie przyrody, że od końca roku kalendarzowego, w którym usunięto drzewa lub krzewy tj. 2003r do dnia wydania ostatecznej decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, upłynęło 5 lat.
W związku z powyższym zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium odpowiada prawu, bowiem upływ terminu przedawnienia określony w art. 47i ust. 2 ustawy o ochronie przyrody w dacie wydania decyzji w trybie odwoławczym uniemożliwia wymierzenie opłaty. Pięcioletni okres przedawnienia wymierzenia przedmiotowej opłaty upłynął z końcem 2008r. a decyzję - ostateczną za usunięcie 21 drzew i 120 m2 krzewów na terenie działki nr [...] w rejonie [...], na skutek wniesionego odwołania, organ II instancji wydał w dniu [...] września 2013r. por. (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 stycznia 1995r. sygn. akt IV SA/176/94 w którym stwierdzono, że cyt. "Upływ terminu określonego w art. 86 lit. T ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie środowiska (Dz. U. Nr 49, poz. 196) także w dacie wydania decyzji w trybie odwoławczym uniemożliwia ustalenie opłaty za gospodarcze korzystania ze środowiska i wprowadzanie w nim zmian..").
Wobec powyższego zarzuty skarg uznać należało za niezasadne, a biorąc pod uwagę, iż zaskarżona decyzja nie naruszają przepisów prawa materialnego, jak też proceduralnego, należało zgodnie z art. 151 p.p.s.a oddalić skargę.