Uzasadnienie
Zaskarżoną do Sądu Administracyjnego decyzją z dnia [...].11.2008 r. Minister Infrastruktury utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...].02.2008 r. odmawiającą - w wyniku wznowienia postępowania - uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...].11.2005 r. o lokalizacji drogi krajowej nr [...], zmienionej decyzją Wojewody [...] z dnia [..].10.2006 r.
Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wznowione w wyniku udokumentowanego twierdzenia wnioskodawczyni, iż zatwierdzenie projektów podziałów nieruchomości nastąpiło w oparciu o dowody sfałszowane. Sfałszowano mianowicie podpisy M. i J. G. na zawiadomieniach o czynnościach przyjęcia przebiegu granic nieruchomości, protokołach granicznych i szkicach granicznych oraz podpisy B. i P. G. na protokołach granicznych, szkicach granicznych i protokole granicznym z czynności utrwalenia nowych punktów granicznych, położonych w miejscowości K. W odwołaniu pełnomocnik skarżącej zarzucił zaniechanie przeprowadzenia prawidłowego postępowania, polegającego na ponownym dokonaniu prawidłowych czynności ustalenia przebiegu granic nieruchomości podlegających podziałowi i utrwalenia ich w postaci protokołów granicznych. Podniósł bezpodstawność wskazania jako podstawy rozstrzygnięcia art. 146 § 2 Kpa. W jego ocenie, zatwierdzenie podziału nieruchomości skarżącej w oparciu o sfałszowane dowody może budzić jej wątpliwości, czy należąca do niej nieruchomość, będąca przedmiotem postępowania wywłaszczeniowego, rzeczywiście pozostaje niezbędna na potrzeby budowy drogi krajowej nr [...].
Minister utrzymując kwestionowane rozstrzygnięcie w mocy zauważył, iż do uznania, że winno mieć miejsce wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 Kpa muszą zostać łącznie spełnione trzy warunki:
w decyzji poczyniono ustalenia faktyczne z powołaniem się na sfałszowany dowód:
sfałszowanie dowodu zostało stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu;
- - na sfałszowanym dowodzie oparte zostało takie ustalenie, które miało wpływ na rozstrzygnięcie decyzja ostateczną.
Minister po przeprowadzonej analizie sprawy uznał, że przesłanki te nie wystąpiły, bowiem linie rozgraniczające teren ustalone decyzją o lokalizacji drogi stanowią linie podziału nieruchomości. Zatem przebieg linii podziału nieruchomości jest wynikiem przebiegu linii rozgraniczających drogi. Zatem brak podpisów lub sfałszowane podpisy na operacie podziałowym nie mają wpływu na przebieg linii podziału nieruchomości, a więc i na zatwierdzony przez Wojewodę podział. Nadto zatwierdzony przez Wojewodę podział został dokonany w oparciu o przedłożony mu przez inwestora wniosek, w skład którego wchodziły m. in. mapy zawierające projekt podziału nieruchomości. Obowiązek zaś skontrolowania, czy postępowanie podziałowe zostało wykonane zgodnie z prawem spoczywa na Staroście. Wojewoda wydając decyzję lokalizacyjną nie jest uprawniony do dokonywania kontroli poprawności wykonania podziału, gdy ten został przyjęty w 2005 r. przez Ośrodek Dokumentacji Geodezji i Kartografii Powiatu O..
Wojewoda nie przeprowadzał też czynności przyjęcia granic nieruchomości. Nadto Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w O. dokonał czynności sprawdzających operat z podziału działek i nie dopatrzył się nieprawidłowości. Minister zaznaczył także, iż śledztwo w sprawie sfałszowania podpisów zostało umorzone. Następnie rozstrzygnięcie to uchylono i sprawa jest w toku. Podniósł także, iż do kompetencji organu wydającego decyzję lokalizacyjną drogi nie należy korekta jej przebiegu wyznaczonego przez inwestora.
Na zakończenie Minister stwierdził, iż podstawą rozstrzygnięcia Wojewody był w istocie art. 151 § 1 pkt 1 Kpa, z uwagi na niewskazanie istnienia przesłanek, mogących stanowić podstawę uchylenia decyzji dotychczasowej. Błędnie natomiast Wojewoda w uzasadnieniu powołał się na przepis art. 146 § 2 Kpa, ale w sentencji swego rozstrzygnięcia trafnie wskazał art. 151 § 1 pkt 1 Kpa, stąd uchybienie to nie prowadzi do uchylenia kontrolowanej decyzji.
We wniesionej skardze pełnomocnik skarżącej podniósł zarzuty tożsame z zawartymi w odwołaniu, podnosząc dodatkowo, iż fakt fałszerstwa podpisów, a więc popełnienia przestępstwa z art. 270 § 1 k.k. jest bezsporny, a kwestią wątpliwą pozostaje jedynie ustalenie kręgu osób, które się tego przestępstwa dopuściły. Stąd w jego ocenie decyzje oparto na sfałszowanych dowodach, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne. Postępowanie karne w tej sprawie nie zakończyło się dotąd prawomocnym rozstrzygnięciem. Stąd w jego ocenie nie można stwierdzić, czy i na ile dotychczasowy, wadliwy sposób przeprowadzenia czynności geodezyjnych może mieć wpływ na prawidłowość dokonanych podziałów działek. Czynności tych nie ponowiono. Bez znaczenia przy tym jest w jakiej części Operat przyjęty w 2005 r. przez Ośrodek Dokumentacji Geodezji i Kartografii Powiatu O., oparty na dokumentach uzyskanych wyniku przestępstwa jest wadliwy.
W oparciu o niego ustalono niewątpliwie istotne dla sprawy okoliczności faktyczne. Uchybienia te nie pozostają też bez wpływu na prawidłowość wszczętego wobec skarżącej postępowania wywłaszczeniowego. Skarżąca nie ma bowiem pewności, czy jej nieruchomość objęta wywłaszczeniem pozostaje rzeczywiście niezbędna na potrzeby budowy drogi krajowej [...].
W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach.
Wojewódzkie sądy administracyjne w oparciu m. in. o art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. uprawnione są do dokonywania kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oceny legalności zaskarżonych aktów Sąd dokonuje poprzez ustalenie, czy podjęto je zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego oraz czy prawidłowo zastosowano i zinterpretowano normy prawa materialnego. Należy nadto zauważyć, iż w myśl art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd, dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy doszedł do przekonania, że skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja Ministra Infrastruktury nie naruszyła obowiązującego prawa w stopniu skutkującym koniecznością jej uchylenia.
Postanowieniem z dnia [...].10.2007 r. Wojewoda [...] wznowił postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją z dnia [...].11.2005 r. o lokalizacji drogi krajowej nr [...], zmienioną decyzją Wojewody [...] z dnia [...].10.2006 r. W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości fakt popełnienia przestępstwa sfałszowania podpisów m. in. B. i P. G. na protokołach granicznych, szkicach granicznych i protokole granicznym z czynności utrwalenia nowych punktów granicznych, położonych w miejscowości K.. Nie zostali natomiast wykryci sprawcy tych czynów. Okoliczność ta jednakże nie miała istotnego wpływu na wydaną decyzję lokalizacyjną, którą m. in. zatwierdzono projekty podziałów nieruchomości zgodnie ze stosownymi załącznikami. W tym też zakresie ustalenia organów obu instancji są trafne.
Na sfałszowanych dowodach nie zostało bowiem oparte takie ustalenie, które miało wpływ na rozstrzygnięcie zawarte w decyzji ostatecznej. Należy zgodzić się z argumentacją Ministra, iż przebieg linii podziału nieruchomości jest wynikiem przebiegu linii rozgraniczających drogi. Linia podziału zatwierdzana w decyzji lokalizacyjnej wyznaczana jest zatem już we wniosku inwestora. Stąd brak podpisów lub sfałszowane podpisy na operacie podziałowym nie mają wpływu na przebieg linii podziału nieruchomości, a więc i na zatwierdzony przez Wojewodę podział. Należy zauważyć, iż zatwierdzony przez Wojewodę podział nieruchomości został dokonany w oparciu o przedłożony mu przez inwestora wniosek, w skład którego wchodziły m. in. mapy zawierające projekt podziału nieruchomości.
Przedmiotowej lokalizacji drogi krajowej dokonano na podstawie przepisów ustawy z dnia 10.04.2003 r. o szczegółowych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. z 2003 r., nr 80, poz. 721 ze zm), w brzmieniu przewidującym ustalanie lokalizacji drogi w odrębnej decyzji od pozwolenia na budowę, wywłaszczenia i zajęcia pasa drogowego pod zamierzoną inwestycję. Zatem wyznaczanie powierzchni działek objętych podziałem, w celu ustalenia wysokości odszkodowania za nieruchomość wywłaszczoną pod tę inwestycję i wydanie pozwolenia na budowę będą miały miejsce w odrębnym postępowaniu, w którym ewentualnie będzie można kwestionować określone granice i powierzchnie działek podlegających podziałowi. Pełnomocnik skarżącej wspomina o toczącym się obecnie postępowaniu wywłaszczeniowym, w którym dokonano zajęcia pasa drogowego. Ewentualne więc nieprawidłowości w określeniu granic działek podlegających podziałowi winny zostać uporządkowane w tamtym postępowaniu, zważywszy iż z nim wiąże się wywłaszczenie i wypłata stosownego odszkodowania.
Stąd jakkolwiek do zarzucanego fałszerstwa czynności geodezyjnych w niniejszej sprawie doszło, to w ocenie Sądu, nie miały one wpływu na treść decyzji lokalizacyjnej drogi krajowej, w której jedynie zatwierdzono projekty podziałów nieruchomości, a więc ustalono przebieg linii podziału nieruchomości, zgodnie z wnioskiem inwestora.
Z tego względu podstawę odmowy uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...].11.2005 r. o lokalizacji drogi krajowej nr [...], zmienionej decyzją Wojewody [...] z dnia [...].10.2006 r. stanowił art. 151 § 1 pkt 1 Kpa, bowiem brak było podstaw do jej uchylenia w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 Kpa, skoro fałszywe dokumenty nie stanowiły podstawy ustalenia istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych.
Niewątpliwie wskazany w uzasadnieniu decyzji Wojewody art. 146 § 2 Kpa nie stanowił trafnej podstawy odmowy uchylenia tej decyzji lokalizacyjnej, z uwagi na wskazane przesłanki nie było już bowiem podstaw do czynienia ustaleń, czy w wyniku wznowienia mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej treści decyzji dotychczasowej. Ustalenia takie nie były zatem prowadzone. Mimo błędnego powołania w uzasadnieniu art. 146 § 2 Kpa sentencja decyzji Wojewody wskazywała właściwą podstawę rozstrzygnięcia - art. 151 § 1 pkt 1 Kpa. Nadto kwestię tę trafnie wyjaśnił organ odwoławczy, odnosząc się do zarzutu w tym przedmiocie podniesionego przez pełnomocnika skarżącej. W tym stanie rzeczy uchybienie to nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy.
Podjęte rozstrzygnięcia nie pozostają nadto w sprzeczności ze wskazanymi wzorcami konstytucyjnymi. Nie prowadzą bowiem zarówno do naruszenia gwarantowanej konstytucyjnie ochrony prawa własności, jak i nie naruszają art. 21 ust. 1 Konstytucji RP, skoro na sfałszowanych dowodach nie ustalono istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych.
Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji.