Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 28 października 2022 r. nr DP-401.713.2022.mt Główny Inspektor Ochrony Środowiska (dalej organ) po rozpoznaniu wniosku A. D. (dalej skarżący) o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] maja 2022 r., znak: [...], załatwił wniosek odmownie.
Stan sprawy był następujący:
Decyzją z [...] maja 2022 r., znak: [...], [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska nałożył na A. D. administracyjną karę pieniężną. Decyzja ta zawierała prawidłowe pouczenie co do terminu i sposobu zaskarżenia i została doręczona stronie w dniu 6 maja 2022 r. Termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 20 maja 2022 r., tym samym decyzja stała się ostateczna z dniem 21 maja 2022 r.
Pismem z dnia 23 maja 2022 r. (data stempla pocztowego na kopercie, w której nadano odwołanie - 23 maja 2022 r.) strona wniosła odwołanie, a w związku z obowiązkiem informacyjnym, o którym mowa w art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COYID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych Główny Inspektor Ochrony Środowiska pismem z dnia [...] września 2022 r., znak: [...] zawiadomił stronę o uchybieniu terminu i poinformował o możliwości złożenia wniosku o jego przywrócenie, w terminie 30 dni od dnia otrzymania zawiadomienia.
Zawiadomienie zostało doręczone stronie w dniu 23 września 2022 r., o czym świadczy data na zwrotnym potwierdzeniu odbioru znajdującym się w aktach sprawy, a pismem z 21 października 2022 r. (data stempla pocztowego na kopercie — 24 października 2022 r.) strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od w/w decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] maja 2022 r. W uzasadnieniu wniosku strona wskazała, że w jej ocenie nie ma zastosowania przywrócenie terminu ponieważ decyzja nie została prawidłowo doręczona. Pod adresem doręczenia decyzji strona od wielu lat nie mieszka, a korespondencja, która tam była odbierana została przekazywana stronie z opóźnieniem a z uwagi, że ww. decyzja została przekazana bez koperty tylko z ustnym podaniem terminu jej odbioru doszło do pomyłki co skutkowało niedochowaniem terminu na wniesienie odwołania.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 28 października 2022 r. nr DP-401.713.2022.mt Główny Inspektor Ochrony Środowiska po rozpoznaniu w/w wniosku załatwił go odmownie. Odnosząc się do przedstawionej we wniosku informacji, że strona od wielu lat nie mieszka pod adresem doręczenia decyzji, a korespondencja, która tam była odbierana była przekazywana stronie z opóźnieniem wskazał, że osoba należycie dbająca o swoje interesy powinna zabezpieczyć sposób odbioru korespondencji i przekazywania jej o tym informacji. Organ uznał, że wyjaśnienia strony jak i przedłożona dokumentacja nie dały wiarygodnych podstaw, do stwierdzenia, iż niedopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody, niezależnej od niej i istniejącej przez cały czas, aż do wniesienia wniosku.
Z takim stanowiskiem nie zgodził się skarżący, zaskarżając do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w/w postanowienie Główny Inspektor Ochrony Środowiska i zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
- - art. 58 k.p.a. poprzez nieprawidłowe nieuwzględnienie wniosku strony Skarżącej o przywrócenie terminu na złożenie odwołania, w sytuacji gdy w sprawie wystąpiły okoliczności uzasadniające przywrócenie terminu.
- - art. 41, 42, 43, 44 k.p.a. poprzez nieprawidłowe ich zastosowanie i uznanie doręczenia za skuteczne, podczas gdy okoliczności sprawy wskazują, iż doręczenie nie zostało dokonane w sposób prawidłowy a termin na złożenie odwołania nie rozpoczął biegu.
- - art. 7 k.p.a. art. 8 k.p.a. art. 77 k.p.a. poprzez brak rozpoznania wszystkich okoliczności sprawy i zaniechanie dokonania przez organ ustaleń z urzędu.
Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżący wniósł o:
- 1. uwzględnienie skargi, uchylenie postanowienia w całości i rozpoznanie i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania,
- 2. zasądzenie od Organu na rzecz strony Skarżącej kosztów postępowania w niniejszej sprawie, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
- 3. Wstrzymanie wykonania decyzji.
- 4. Stwierdzenie, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
- 5. Przywrócenie terminu na wykonanie czynności, z uwagi na chorobę osoby dokonującej czynność.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Ochrony Środowiska wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016r., poz. 1066 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.
Na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), dalej ppsa, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ppsa, przy czym na podstawie art. 134 § 1 cytowanej ustawy, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu było postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 28 października 2022 r. nr DP-401.713.2022.mt wydane po rozpoznaniu wniosku A. D. o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] maja 2022 r., znak: [...].
Jak wynika z akt sprawy, w/w decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska - wraz z prawidłowym pouczeniem co do terminu i sposobu zaskarżenia - została prawidłowo doręczona skarżącemu w dniu 6 maja 2022 r. o czym świadczy data na urzędowym poświadczeniu odbioru znajdującym się w aktach sprawy. Niespornym jest zatem, że termin do wniesienia środka odwoławczego upływał w dniu 20 maja 2022 r. W aktach sprawy znajduje się koperta stemplowana w placówce pocztowej datą 23 maja 2022 r. dlatego należało zgodzić się z organem, że termin do złożenia odwołania nie został zachowany i Głównego Inspektora Ochrony Środowiska prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Na mocy art. 15zzzzzn2 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020r. poz.1842 ze zm.), dodanego przez art. 1 pkt 24 ustawy z 9 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. poz. 2255) zmieniającej ww. ustawę z dniem 16 grudnia 2020r., organ administracji publicznej w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów określonych w tym przepisie zobowiązany jest zawiadomić stronę o uchybieniu terminu (ust. 1).
W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu (ust. 2).
Zatem, organ wydając postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania zobowiązany był jednocześnie zawiadomić stronę o uchybieniu terminu, co też uczynił pismem z dnia [...] września 2022 r., znak: [...] Strona złożyła przedmiotowy wniosek wskazując, że w jej ocenie ww. decyzja [...] WIOŚ nie została prawidłowo doręczona, gdyż pod adresem doręczenia strona od wielu lat nie mieszka a korespondencja, która tam była odbierana została przekazywana stronie z opóźnieniem i z uwagi, że ww. decyzja została przekazana bez koperty tylko z ustnym podaniem terminu jej odbioru doszło do pomyłki co skutkowało niedochowaniem terminu na wniesienie odwołania. Rozpatrując wniosek GIOŚ nie przychylił się do argumentów strony i uznał, że okoliczności podane przez stronę nie uzasadniały uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania i w konsekwencji postanowieniem z 28 października 2022 r., znak:
DP-401.713.2022.mt odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] maja 2022 r., znak: [...]. Następnie Główny Inspektor Ochrony Środowiska postanowieniem z [...] listopada 2022 r., znak: [...], stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska.
Zgodnie z art. 58 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017r., poz. 1257), w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy, zaś zgodnie z § 2 omawianego przepisu, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin.
Należy zaznaczyć, że przepisy art. 58 §1 i 2 kpa, wskazują, że termin należy przywrócić, jeżeli cztery przesłanki zostaną spełnione łącznie:
- - strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu;
- - wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu;
- - jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin;
- - strona uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy.
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że w kwestii oceny zasadności przywrócenia terminu należy stosować obiektywny miernik staranności.
Z brakiem winy mamy do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony, która uchybiła terminowi i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu i tylko wówczas, gdy strona wykaże, że dołożyła najwyższej staranności, której obiektywnie można od niej wymagać w prowadzeniu sprawy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu nie jest bowiem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa, gdyż brak winy powinien być oceniany w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem.
Zgodnie z art. 42 § 1 Kpa pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy albo na adres do korespondencji wskazany w bazie adresów elektronicznych. W rejestrze CEIDG skarżący jako adres do korespondencji wskazał: ul. [...], [...] i pod tym adresem odebrał zawiadomienie [...] WIOŚ z [...] kwietnia 2022 r., znak: [...] o wszczęciu postępowania administracyjnego.
W zawiadomieniu Skarżący został prawidłowo pouczony, że ma obowiązek wskazać adres do doręczeń w kraju, a w razie nieuczynienia tego pisma wysyłane pod ostatnio znanym adresem w kraju uważa się za doręczone. Skarżący należycie dbający o swoje interesy powinien zabezpieczyć sposób odbioru korespondencji oraz przekazywania mu informacji o odebranej korespondencji. Skarżący nie poinformował o zmianie adresu do doręczeń, uczynił to dopiero na etapie złożenia odwołania od decyzji, kiedy przesłał umowę najmu mieszkania na okres od [...].01.2022 r. do [...].12.2022 r. w [...] przy ul [...] (natomiast jako adres zameldowania podał: [...], ul. [...]). Tak więc nie można stwierdzić, że niedopełnienie czynności w terminie (złożenie odwołania) stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody.
Organ słusznie także uznał, że za bezzasadny należy uznać zarzut dotyczący przesyłania korespondencji na adres zgodny ze wpisem do CEIDG, w sytuacji kiedy nastąpiło wykreślenie wpisu z rejestru CEIDG w dniu [...].11.2020 r. Na ww. adres była wysyłana korespondencja w trakcie prowadzenia postępowania przez organ
I instancji, która została odebrana osobiście przez A. D. i wówczas również Skarżący był informowany o obowiązku wskazania adresu do doręczeń w kraju, a w razie nieuczynienia tego pisma wysyłane pod ostatnio znanym adresem w kraju będą uznane jako doręczone. Również wówczas Skarżący nie podał nowego adresu do doręczeń. Zatem słusznie uznał organ, że wyjaśnienia strony jak i przedłożona dokumentacja nie dały wiarygodnych podstaw, do stwierdzenia, iż niedopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody, niezależnej od niej i istniejącej przez cały czas, aż do wniesienia wniosku.
Wobec powyższego, w ocenie Sądu nie uprawdopodobniono, żeby uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło bez winy skarżącego. Organy administracji publicznej, w myśl art. 7 kpa, mają obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego załatwienia sprawy. Wskazana zasada postępowania administracyjnego nie oznacza jednak obowiązku podjęcia jakichkolwiek działań, lecz działań celowych, zmierzających do rozpatrzenia sprawy. Organ nie może także wyręczać strony w dowodzeniu jej racji. Zgromadzony w przedmiotowej sprawie materiał dowodowy, w pełni odzwierciedla stan faktyczny, który został ustalony z poszanowaniem ww. przepisów prawa.
W aktach sprawy znajdują się dokumenty na podstawie, których organ wyciągnął właściwe wnioski. Sąd w kontrolowanej sprawie nie dopatrzył się uzasadnienia dla zarzutów podnoszonych w skardze.
Reasumując, organ nie miał możliwości podjęcia innego rozstrzygnięcia, jak odmowa uwzględnienia wniosku o przywrócenia terminu do złożenia odwołania.
Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.
z 2017 r., poz. 1369), oddalił skargę jako bezzasadną.