Uzasadnienie
B. G. w piśmie z dnia 22 listopada 2016 r., powołując się na art. 227 w zw. z art. 232 § 2, art. 233 i art. 235 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: K.p.a.), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na Wydział Nieruchomości Skarbu Państwa w Biurze Gospodarki Nieruchomościami Urzędu [...]. Skarżąca zarzuciła m.in.: nienależyte wykonywanie określonych zadań biurokratyczne i przewlekłe prowadzenie postępowania oraz bezczynność, a także wysuwanie bezpodstawnych żądań i próbę wywarcia presji na stronę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz.
- 23) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
W myśl art. 3 § 3 ppsa, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Jak wynika z treści skargi B. G., w trybie art. 227 K.p.a. skarży ona nienależyte wykonywanie określonych zadań, przewlekłe i biurokratyczne prowadzenie postępowania i dopuszczenie się bezczynności, jak również wysuwanie bezpodstawnych żądań i poodejmowanie prób nacisku na stronę przez jednostkę organizacyjną (jej pracowników) Urzędu [...], w której prowadzone jest postępowanie dotyczące jej wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość.
Zgodnie ze wskazanym przepisem, powołanym przez B. G., jako podstawa wniesienia skargi z dnia 22 listopada 2016 r., przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Wedle natomiast, również powołanego przez stronę, art. 232 § 2 K.p.a. skargę na pracownika można przekazać do załatwienia również jego przełożonemu służbowemu, z obowiązkiem zawiadomienia organu właściwego do rozpatrzenia skargi o sposobie jej załatwienia. Kolejny przepis (art. 233 K.p.a.), na który powołała się B. G. stanowi, że skarga w sprawie indywidualnej, która nie była i nie jest przedmiotem postępowania administracyjnego, powoduje wszczęcie postępowania, jeżeli została złożona przez stronę. Jeżeli skarga taka pochodzi od innej osoby, może spowodować wszczęcie postępowania administracyjnego z urzędu, chyba że przepisy wymagają do wszczęcia postępowania żądania strony.
Zgodnie wreszcie z - ostatnim z wymienionych przez stronę - art. 235 § 1 K.p.a. skargę w sprawie, w której wydano decyzję ostateczną, uważa się zależnie od jej treści za żądanie wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności decyzji albo jej uchylenia lub zmiany, które może być uwzględnione, z zastrzeżeniem art. 16 § 1 zdanie drugie.
Mając powyższe na uwadze, należy podkreślić, że skargi regulowane przepisami działu VIII K.p.a. (w tym skarga z art. 227 K.p.a.) związane są z krytyką wykonywania zadań przez właściwe organy lub ich pracowników, a do ich rozpatrywania powołane są organy administracji wymienione w art. 229 K.p.a. lub w przepisach szczególnych. Skargi te nie podlegają zatem kontroli sądu administracyjnego, zarówno na podstawie powołanego wyżej art. 3 § 2 ppsa, jak i na podstawie przepisów szczególnych.
Z powyższych względów skarga B. G., jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ppsa.
Należy dodać, że jak wynika z akt sprawy, postępowanie wszczęte wnioskiem B. G. o ustalenie i wypłatę odszkodowania jest w toku. Zgodnie z art. 234 pkt 1 K.p.a. w sprawie, w której toczy się postępowanie administracyjne skarga złożona przez stronę podlega rozpatrzeniu w toku postępowania, zgodnie z przepisami kodeksu. Jeżeli natomiast skarżąca nie zgodzi się z ustaleniami organu administracji przedstawionymi w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji, kończącej postępowanie, będzie mogła podnieść stwierdzone nieprawidłowości w odwołaniu do organu nadrzędnego. Jeżeli zaś B. G. uważa, że organ administracji (Prezydent [...]) prowadzi postępowanie wszczęte jej wnioskiem o ustalenie i wypłatę odszkodowania w sposób przewlekły lub pozostaje w bezczynności, to może wnieść w tym przedmiocie skargę do sądu administracyjnego, jednakże po uprzednim wyczerpaniu środka zaskarżenia, to jest po wniesieniu zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie lub na przewlekłe prowadzenie postępowania do Wojewody [...]