Uzasadnienie
W dniu 2 września 2010 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek R. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Skarżąca w złożonym formularzu i wyjaśnieniach zawartych w piśmie procesowym z dnia 15 września 2010 r. podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i dwójką dzieci w wieku 6 i 3 lat. Rodzina utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych z wynagrodzenia za pracę męża skarżącej w kwocie 1550 zł brutto miesięcznie, co stanowi netto kwotę 1146, 12 zł. Dochód z gospodarstwa ustalony według powierzchni przeliczeniowej wynosi 1898 zł rocznie. Obecnie dochód na członka rodziny wynosi 402,40 zł miesięcznie.
Wnioskodawczyni od dnia 17 lutego 2010 r. została uznana za osobę bezrobotną, natomiast od dnia 21 sierpnia 2010 r. utraciła prawo do zasiłku (wydana z upoważnienia Starosty [...] decyzja z dnia [...].08.2010 r.). Posiadane wartościowe składniki majątkowe obejmują dom o pow. 116,5 m² oraz nieruchomość rolną o pow. 1,06 ha. R. B. wskazała, iż średnie wydatki jej rodziny w skali miesiąca obejmują: ogrzewanie domu i opłatę za wodę – 250 zł, gaz – 50 zł, prąd – 150 zł, bilety miesięczne – 240 zł, wydatki na zakup żywności, "życie", środki czystości – 300 zł, wydatki na telefon komórkowy – 25 zł. Podniosła, iż nie pobiera dopłat do produkcji rolnej, ani nie korzysta ze wsparcia pomocy społecznej, a pożytki z gospodarstwa rolnego przeznaczane są na własny użytek.
Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej,,P.p.s.a.") ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby.
Zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty sądowe: wpis sądowy i opłata kancelaryjna oraz zwrot wydatków wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, który może być przyznane osobie fizycznej pod warunkiem wykazania przez nią braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.)
Jak wynika z powyższego przyznanie prawa pomocy podyktowane oceną możliwości finansowych osoby wnioskującej, dokonywane jest z uwzględnieniem jej sytuacji majątkowej oraz dochodów i wydatków osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym.
Należy stwierdzić, iż sytuacja materialna skarżącej uwidoczniona we wniosku oraz dokumentach źródłowych nadesłanych przy piśmie z dnia 15 września 2010 r. uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Zwolnienie R. B. od kosztów sądowych podyktowane jest przede wszystkim jej trudną sytuacją finansową i materialną. Według oświadczenia skarżącej nie posiada ona żadnych wartościowych przedmiotów majątkowych ani zasobów pieniężnych, które mogłyby stanowić źródło ich pokrycia. Ona sama jest osobą bezrobotną, od dnia 21 sierpnia 2010 r. bez prawa do zasiłku, a jedynym źródłem utrzymania jej rodziny jest wynagrodzenie męża z tytułu umowy o pracę w wysokości 1146, 12 zł netto miesięcznie. Znaczenie marginalne w tym zakresie – chociażby ze względu na niewielką powierzchnię - należy przypisać dochodom z gospodarstwa rolnego. Uzyskiwane bowiem dochody, w deklarowanej kwocie 1898 zł rocznie – jak wynika ze złożonego oświadczenia - przeznaczane są w całości na zaspokojenie bieżących potrzeb życiowych.
Tak ukształtowana sytuacja materialna skarżącej pozwala na stwierdzenie, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego siebie i rodziny.
Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.