Uzasadnienie
IV S.A./Wa 499/04
Po rozpatrzeniu wniosku K. W. właścicielki firmy "U." w R., decyzjmi Marszałka Województwa [...] z dnia 28 września 2001r.: nr [...] odmówiono odstąpienia od pobrania opłaty za wprowadzanie zanieczyszczeń do powietrza w 1998, 1999 oraz w 2000 roku oraz nr [...], odmówiono odstąpienia od pobrania opłaty za wprowadzanie zanieczyszczeń do powietrza w roku 2001.
Decyzje te wydane zostały na podstawie § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1997r. w sprawie opłat za wprowadzanie substancji zanieczyszczających do powietrza oraz za usuwanie drzew lub krzewów (Dz.U. z 1997r. Nr 162, poz. 1117 ze zm.).
W uzasadnieniu decyzji nr [...] dotyczącej opłaty za wprowadzanie zanieczyszczeń do powietrza w 1998, 1999 oraz w 2000 wskazano, że opłaty za powyższy okres stały się wymagalne i powinny zostać uregulowane.
W uzasadnieniu decyzji nr [...] dotyczącej opłaty za wprowadzanie zanieczyszczeń do powietrza w roku 2001 podano, że powyższa opłata stanowi część dochodów funduszu ochrony środowiska, których pomniejszenie miałoby niekorzystny wpływ na realizację inwestycji z zakresu ochrony środowiska.
Od ww. odmownych decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] września 2001r. odwołała się K. W., wskazując, że odmowy odstąpienia od pobrania opłat za wprowadzanie zanieczyszczeń do powietrza w 1998, 1999, 2000 oraz w 2001roku są niezasadne z uwagi na bardzo trudną sytuację finansową firmy jak też rodziny wnioskodawczyni.
Po rozpatrzeniu odwołania K. W., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] kwietnia 2004r., nr [...] na zasadzie art. 138 § 2 k.p.a. uchyliło decyzję Marszałka Województwa [...] nr [...]dotyczącą opłaty za wprowadzanie zanieczyszczeń do powietrza w roku 2001 i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Natomiast decyzją z dnia [...] kwietnia 2004r nr [...] -na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1997r. w sprawie opłat za wprowadzanie substancji zanieczyszczających do powietrza oraz za usuwanie drzew lub krzewów (Dz.U. z 1997r. Nr 162, poz. 1117 ze zm.) – Kolegium utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] nr [...], którą odmówiono odstąpienia od pobrania opłaty za wprowadzanie zanieczyszczeń do powietrza w 1998, 1999 oraz w 2000 roku.
W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy podał, że złożenie przez K. W. wniosku o odstąpienie od pobierania opłat za lata 1998, 1999 i 2000 tj. po upływie terminów, w których zobowiązania stały się wymagalne, świadczy o braku dbałości strony o własne interesy.
Na powyższe decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. nr [...] i nr [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. wniosła K. W., podnosząc, że Kolegium Odwoławcze nie zbadało i nie wzięło pod uwagę trudnej sytuacji finansowej firmy oraz jej rodziny.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że podczas rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w W. w dniu [...] grudnia 2004r. skarżąca K. W. oświadczyła, iż cofa skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. nr [...], którą Kolegium uchyliło decyzję Marszałka Województwa [...] nr [...] dotyczącą opłaty za wprowadzanie zanieczyszczeń do powietrza w roku 2001 i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Wobec cofnięcia skargi Sąd umorzył postępowanie sądowe ze skargi na decyzję nr [...].
Rozpoznając natomiast skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. nr [...] - utrzymującą w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] nr [...], którą odmówiono odstąpienia od pobrania opłaty za wprowadzanie zanieczyszczeń do powietrza w 1998, 1999 oraz w 2000 roku.- Sąd stwierdził, że skarga ta zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawą zaskarżonego rozstrzygnięcia jest § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1997r. w sprawie opłat za wprowadzanie substancji zanieczyszczających do powietrza oraz za usuwanie drzew lub krzewów (Dz.U. z 1997r. Nr 162, poz. 1117 ze zm.)
Z treści cyt. przepisu wynika, że decyzje wydawane na jego podstawie mają charakter uznaniowy.
W związku z powyższym stwierdzić należy, że uznanie to - będące pewną ściśle określoną sferą swobody pozostawionej przez ustawę - nie oznacza w żadnym razie prawa organu do działania dowolnego. Sądowa kontrola decyzji uznaniowej polega na zbadaniu, czy przed podjęciem decyzji organ dysponował niezbędnym materiałem dowodowym uzasadniającym rozstrzygnięcie sprawy i czy dokonał wszechstronnej oceny okoliczności faktycznych istotnych dla takiego rozstrzygnięcia. Jest to, więc kontrola prawidłowości postępowania poprzedzającego wydanie decyzji i jego zgodności z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa.
W myśl ogólnych zasad postępowania administracyjnego organy administracji powinny podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy (art. 7 kpa) i w tym celu obowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 kpa), a następnie ocenić na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 kpa), zaś wynik tej oceny powinien znaleźć prawidłowe odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji (art. 107 § 1 i 3 kpa).
Tymczasem w niniejszej sprawie podjęte przez organy obu instancji rozstrzygnięcia, nie zostały poprzedzone zebraniem i wnikliwą oceną materiału dowodowego.
W swym wniosku o odstąpienia od pobrania opłaty za wprowadzanie zanieczyszczeń do powietrza skarżąca powoływała się na trudną sytuację finansową prowadzonej przez siebie firmy transportowej oraz na trudną sytuację materialną swojej rodzinny.
Działające w sprawie organy obu instancji nie ustaliły, czy stan faktyczny powoływany przez skarżącą rzeczywiście wystąpił i w ogóle nie odniosły się do okoliczności podnoszonych przez K. W. a dotyczących jej trudnej sytuacji materialnej.
Pominięcie tej kwestii świadczy o tym, że sprawa praktycznie nie została wyjaśniona przez działające w niniejszej sprawie organy.
Bez dokonania jednoznacznych ustaleń dotyczących faktycznej sytuacji finansowej strony postępowania nie jest możliwe wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie odstąpienia od pobrania opłat za wprowadzanie zanieczyszczeń do powietrza.
Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy strona postępowania konsekwentnie wskazuje, że w związku z trudną sytuacją materialną nie jest w stanie uiścić tych opłat.
Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.
O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).