Uzasadnienie
W. K. wywiodła skargę na działanie Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych [...] Oddział w O. w przedmiocie dofinansowania kształcenia w ramach programu "STUDENT II - kształcenie ustawiczne osób niepełnosprawnych".
Skarżąca wskazała, że wnioskiem z dnia 10 października 2012 r. ubiegała się o dofinansowanie kształcenia w ramach programu "STUDENT II – kształcenie ustawiczne osób niepełnosprawnych" w wysokości 7100 (siedem tysięcy sto) złotych. W ocenie skarżącej błędnie wyliczono wysokość dofinansowania, a na skutek niedopełnienia czynności służbowych personelu PFRON [...] Oddział w O. oraz wprowadzenia skarżącej w błąd nie doszło do zawarcia umowy o dofinansowanie.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych wniósł o odrzucenie skargi jako nie podlegającej rozpoznaniu w trybie przepisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, ewentualnie – oddalenie skargi jako bezzasadnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Z uwagi na przedmiot skargi oraz wniosek organu o jej odrzucenie Sąd uznał, że przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy należy w pierwszej kolejności rozważyć, czy rozpoznawana skarga należy do właściwości sądu administracyjnego.
Właściwość rzeczowa sądów administracyjnych, stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", dotyczy kontroli działalności administracji publicznej w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Nadto, w myśl § 3 cytowanego przepisu, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że przedmiotowa sprawa nie jest sprawą sądowoadministracyjną w rozumieniu art. 1 w związku z art. 3 p.p.s.a., a skarga W. K. w przedmiocie dofinansowania kosztów kształcenia w ramach programu "STUDENT II – kształcenie ustawiczne osób niepełnosprawnych" nie podlega kognicji sądów administracyjnych.
Podstawę uruchomienia i realizacji przez Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, dalej również "Fundusz" lub "PFRON", programu "STUDENT II – kształcenie ustawiczne osób niepełnosprawnych" stanowią przepisy ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721 ze zm.), dalej "ustawa o rehabilitacji". Zgodnie bowiem z treścią art. 45 ust. 1 oraz art. 47 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy o rehabilitacji, Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych jest państwowym funduszem celowym, w rozumieniu przepisów o finansach publicznych, a środki będące w jego dyspozycji przeznacza m.in. na programy zatwierdzone przez Radę, które służą rehabilitacji społecznej i zawodowej oraz są adresowane w szczególności do osób niepełnosprawnych oraz do rodzin, których członkami są osoby niepełnosprawne. Zwrócić należy uwagę, że tylko art. 47 ustawy o rehabilitacji odnosi się do programów zatwierdzanych przez Radę Nadzorczą PFRON (przewidując możliwość przeznaczania środków Funduszu na taki cel). Żaden inny przepis ustawy nie odnosi się do tych programów i kwestii tej bliżej nie reguluje.
W oparciu o powyższy przepis, Rada Nadzorcza PFRON uchwałą nr 20/2007 z dnia 28 września 2007 r. zatwierdziła program "STUDENT II – kształcenie ustawiczne osób niepełnosprawnych". Natomiast Zarząd PFRON uchwałą nr 128/2012 z dnia 5 września 2012 r. przyjął procedury realizacji tego programu.
Z zatwierdzonych uchwałą Zarządu PFRON nr 128/2012 procedur realizacji programu wynika, że wniosek o dofinansowanie stanowi ofertę zawarcia umowy cywilnoprawnej i jego rozpatrzenie nie podlega przepisom Kodeksu postępowania administracyjnego (pkt II ppkt 9 załącznika do powyższej uchwały). Pozytywne rozpatrzenie wniosku skutkuje podjęciem przez pełnomocników w oddziałach PFRON decyzji w sprawie przyznania dofinansowania i jego wysokości (pkt III ppkt 4 załącznika do powyższej uchwały), a następnie podpisaniem umowy o dofinansowanie (pkt III ppkt 11 załącznika do powyższej uchwały).
Z powyższego wynika, że rozpoznawanie przez PFRON wniosków składanych w ramach programu "STUDENT II – kształcenie ustawiczne osób niepełnosprawnych" nie następuje poprzez wydawanie sformalizowanych aktów administracyjnych. Podstawę udzielania pomocy w ramach programu "STUDENT II – kształcenie ustawiczne osób niepełnosprawnych" stanowi akt zatwierdzony przez Radę Nadzorczą, którego w świetle art. 87 Konstytucji RP nie można zaliczyć do aktów prawa.
Z tego też powodu uznać należy, że przedmiot skargi W. K. nie dotyczy materii, w której organ byłby na podstawie prawa materialnego zobowiązany do wydania jakiejkolwiek decyzji, postanowienia, czy też innego aktu lub podjęcia czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Oznacza to, że merytoryczne rozpoznanie skargi w przedmiocie dofinansowania kosztów kształcenia w ramach programu "STUDENT II – kształcenie ustawiczne osób niepełnosprawnych" nie jest możliwe, bowiem skarga nie jest objęta zakresem właściwości sądów administracyjnych.
Z tych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.