Uzasadnienie
Prezydent W. decyzją z dnia [...] lutego 2005r. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji dotyczącej zmiany sposobu użytkowania części obiektu budowlanego, a polegającej na przekształceniu lokalu mieszkalnego w budynku przy ul. [...], w W., na lokal biurowy z zapleczem sali seminaryjnej C. Od powyższej decyzji D. i H. M. wnieśli odwołanie, podnosząc sprzeczność rozstrzygnięcia z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2006r. utrzymało w mocy wyżej opisaną decyzję. W uzasadnieniu aktu podano, iż planowania inwestycja polega na zmianie sposobu użytkowania części obiektu budowlanego. Decyzja ustalająca warunki zabudowy nie rodzi praw do terenu oraz nie narusza uprawnień osób trzecich. Wykazano też brak zasadności zarzutowi naruszenia ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego, z uwagi na jego brak, jako że plan ten utracił moc obowiązującą z dniem [...] grudnia 2003r., a nowego jeszcze nie uchwalono.
Celowym też – zdaniem organu – było podkreślenie, że interesy mieszkańców budynku przy ul. [...], w W., reprezentuje wybrany przez nich Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej, który był stroną postępowania administracyjnego zakończonego decyzją organu pierwszej instancji. W tym stanie tenże Zarząd dokonuje oceny czy decyzja powinna być przedmiotem odwołania. W sprawie Zarząd nie wniósł środka zaskarżenia.
D. i H. M. w skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2006r. wnieśli o jej uchylenie. Podnieśli, iż zamierzona inwestycja zagraża zdrowiu i bezpieczeństwu mieszkańców budynku [...], jak również zwiększy koszty eksploatacji budynku i zaostrzy dotychczasowe konflikty mieszkańców.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze - w odpowiedzi na skargę - wniosło o jej oddalenie, jednocześnie podtrzymało stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zwanej dalej: P.p.s.a. (Dz.U. nr 153, poz. 1270, ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związanym – stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, uznał że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2006r. narusza przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do art. 127 § 1 K.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie [...]. Z brzmienia przywołanego przepisu wynika, iż legitymację do wniesienia środka zaskarżenia ma strona, a więc podmiot który spełnia przesłanki z art. 28 K.p.a., stanowiącego iż stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Interes prawny powinien być rozumiany jako zobiektywizowana, czyli realnie istniejąca potrzeba ochrony prawnej. Jest to interes o charakterze osobistym, przez to, że jest własny, zindywidualizowany i skonkretyzowany, a także aktualnie istnieje w sprawie, w której organ administracji władny jest wydać decyzję (wyrok SN z 11.04.1991r., III ARN 13/91; wyrok NSA z 26.10.1999r., IV SA 1693/97; wyrok NSA z 3.07.2001r., IV SA 610/99).
Innymi słowy warunkiem koniecznym do występowania podmiotu jako strony postępowania jest posiadanie interesu prawnego lub obowiązku związanego z prowadzonym postępowaniem albo żądanie przez podmiot czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Taki interes prawny winien wynikać z przepisów prawa materialnego wskazującego na własne prawa i obowiązki podmiotu, który podlega skonkretyzowaniu w postępowaniu administracyjnym.
W postępowaniu należy więc wykazać, że podmiot który wnosi np. środek zaskarżenia posiada przymiot strony w rozumieniu art. 28 K.p.a., czyli jego interesu prawnego dotyczy zaskarżony akt administracyjny.
Jak wynika z przedstawionego stanu sprawy przymiot strony w postępowaniu przed organem pierwszej instancji miała Wspólnota Mieszkaniowa działająca w budynku usytuowanym przy ul. [...], w W., a interesy mieszkańców tejże Wspólnoty w postępowaniu administracyjnym reprezentował Zarząd, który nie wniósł środka zaskarżenia. Zaś skarżący (odwołujący się od decyzji organu pierwszej instancji) zajmują w tym budynku lokal nr [...].
Powyższe dowodzi, iż w budynku, w którym mieszkają skarżący działa Wspólnota Mieszkaniowa. Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali (Dz.U. nr 85, poz. 388, ze zm.) to zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali. Z kolei skarżący, jeżeli są członkami wspólnoty mieszkaniowej (okoliczności tej organ nie wyjaśnił, tym samym i nie wykazał), to mogą w postępowaniu administracyjnym dotyczącym budynku wspólnoty działać tylko za pośrednictwem Zarządu Wspólnoty. Jedynie w wyjątkowych wypadkach, gdy członek wspólnoty mieszkaniowej wykaże swój indywidualny, własny interes prawny, istnieje podstawa, by mógł wystąpić jako strona w postępowaniu administracyjnym, a więc i w postępowaniu odwoławczym.
Organ odwoławczy – jak zauważono i zobrazowano w opisanym stanie sprawy – nie tylko nie wyjaśnił podnoszonej okoliczności, ale i zaniechał zbadania czy wnoszący odwołanie mają przymiot strony postępowania, a więc czy mieli skuteczną legitymację do kwestionowania decyzji organu pierwszej instancji.
W tym stanie rzeczy należało uznać, iż zaskarżoną decyzję wydano z naruszeniem przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 127 § 1 i art. 28 K.p.a., mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze winno uwzględnić podniesienie wyżej okoliczności i stosując się w pełni do warunkujących prawidłowość postępowania administracyjnego przepisów, a zarazem zasad, wydać stosowne rozstrzygnięcie oraz uzasadnić je zgodnie wymogami art. 107 § 3 K.p.a.
W tym stanie rzeczy, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 c i art. 152 P.p.s.a. orzeczono jak pkt I i III sentencji wyroku. O kosztach postępowania sądowego, na które złożyły się koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, postanowiono na podstawie art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielanej z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1348 ze zm.).