Uzasadnienie
Zaskarżonym do Sądu Administracyjnego postanowieniem z dnia [...].02.2006 r. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego utrzymał w mocy kwestionowane postanowienie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...].07.2005 r., odmawiające uzgodnienia projektu decyzji nr [...] z dnia [...].03.2003 r. Burmistrza T., dotyczącego realizacji budynku usługowo-handlowego o pow. zabudowy do 140 m², parterowego z użytkowym poddaszem na działce o nr ew. [...], położonej w miejscowości K., gm. T..
W sprawie owego uzgodnienia toczyło się już uprzednio postępowanie administracyjne. Wówczas organy konserwatorskie również odmówiły uzgodnienia wskazanego zamierzenia inwestycyjnego.
Organy Konserwatorskie podniosły wtedy, że planowana inwestycja jest niezgodna z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego dla tego obszaru oraz z przedstawionym przed przystąpieniem przez inwestorkę do przetargu, programem zagospodarowania działki na teren zielony, zapisany w akcie notarialnym jej sprzedaży przez Zarząd Miasta i Gminy T.. Działka ta jest bowiem położona na obszarze układu ruralistycznego wsi K., wpisanego stosowną decyzją do rejestru zabytków. Z tego względu, zdaniem Konserwatora, konieczne było zachowanie komponowanego układu zabudowy i dróg komunikacyjnych, co przesądza o niedopuszczalności jej zabudowy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił wówczas zaskarżone postanowienie i zarzucił organowi odwoławczemu, że z uzasadnienia jego rozstrzygnięcia nie wynika, co dokładnie stoi na przeszkodzie realizacji na przedmiotowym obszarze zabudowy nawiązującej charakterem (jak wynika z wniosku inwestorski) do sąsiedniej zabudowy (fragmenty wykładziny klinkierowej, muru pruskiego, pokrycie dachówką ceramiczną) i w jaki sposób jej realizacja naruszałaby ów układ ruralistyczny. Sąd zaznaczył, że obywatel otrzymując rozstrzygnięcie dotyczące jego praw i obowiązków, zwłaszcza negatywne, ma prawo dokładnie wiedzieć, jakie są przesłanki odmowy. Kwestie te winny być dokładnie i w sposób niebudzący wątpliwości wyjaśnione przez organ ochrony konserwatorskiej.
Po tym wyroku organ odwoławczy ponownie rozpoznając sprawę uchylił postanowienie organu I instancji. W następnie toczącym się postępowaniu powołany został biegły rzeczoznawca, który sporządził opinię konserwatorską, dotyczącą możliwości wprowadzenia nowej zabudowy w obrębie zabytkowego układu ruralistycznego w K.. Opinia ta była podstawą ponownej odmowy uzgodnienia przez konserwatora zabytków przedmiotowej inwestycji na tym obszarze. Zaznaczono także, iż przedłożony do uzgodnienia projekt decyzji nie zawierał żadnych uwarunkowań konserwatorskich dla planowanej inwestycji.
Pełnomocnik skarżącej w zażaleniu stwierdził, iż jego mocodawczyni nie została poinformowana o "zakresie objętym opinią biegłego", a postępowanie administracyjne prowadzono przewlekle. Zarzucił także naruszenie art. 77 Kpa, przez dokonanie jednostronnej i tendencyjnej oceny materiału dowodowego oraz brak uzasadnienia prawnego rozstrzygnięcia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.
Postanowieniem z dnia [...].02.2006 r. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego utrzymał w mocy kwestionowane postanowienie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...].07.2005 r. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia zauważył, iż przedstawiony organowi konserwatorskiemu I instancji do uzgodnienia projekt decyzji nr [...] z dnia [...].03.2003 r. Burmistrza T., dotyczący realizacji budynku usługowo-handlowego na działce o nr ew. [...], położonej w miejscowości K., gm. T. sporządzony został na podstawie zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego G. T., przyjętego uchwałą nr [...] Rady Gminy i Miasta T. z dnia [...].04.1993 r. (Dz. Urz. Woj. [...] nr [...], poz. [...]). Plan ten natomiast z dniem 1.01.2004 r. utracił moc obowiązującą. Jakkolwiek więc organ I instancji nie odniósł się do tej kwestii, to nie powoduje to wady postanowienia, skutkującego jego uchyleniem i przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia. Ze względów formalno-prawnych nie było bowiem możliwości uzgodnienia projektu decyzji wydanego w oparciu o plan już nieobowiązujący.
W skardze pełnomocnik inwestorki – B. H. zarzucił zaskarżonemu postanowieniu przerzucenie odpowiedzialności za uchybienia organu na stronę, przez co naruszono art. 7 i 8 Kpa, przewlekanie rozpoznania sprawy (art. 12 Kpa) oraz naruszenie art. 124 Kpa, przez brak należytego uzasadnienia prawnego. I tak w ocenie pełnomocnika, postępowanie uzgodnieniowe winno być zawieszone do czasu uchwalenia nowego planu dla tego obszaru. Jednocześnie zarzucił jego przewlekłość, toczy się ono bowiem już trzeci rok. Zauważył także, iż objęcie wsi K. jako całości ochroną konserwatorską nie jest równoznaczne z zakazem budowy na tym obszarze zwłaszcza, że przedmiotowa działka nie jest wpisana do rejestru zabytków. Podkreślił także, iż organy konserwatorskie winny także mieć na względzie ochronę prawa własności, które przysługuje do przedmiotowej działki jego mocodawczyni.
W odpowiedzi na skargę Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wniósł o jej oddaleni i podtrzymał argumentacje zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie może zostać uwzględniona.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Ponadto stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia i w tym zakresie stwierdzić należy, że odpowiada ono prawu.
Przedmiotem uzgodnienia przez organy konserwatorskie był projekt decyzji nr [...] z dnia [...].03.2003 r. Burmistrza T., dotyczący realizacji budynku usługowo-handlowego na działce o nr ew. [...], położonej w miejscowości K., gm. T., sporządzony na podstawie zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy T., przyjętego uchwałą nr [...] Rady Gminy i Miasta T. z dnia [...].04.1993 r. Plan ten utracił moc obowiązującą z dniem 1.01.2004 r. (art. 87 ust. 3 ustawy z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
W momencie wydawania przez organy konserwatorskie postanowień z dnia [...].04.2003 r. (następnie uchylonego przez Ministra) oraz uchylonego przez WSA w Warszawie postanowienia organu odwoławczego z dnia [...].09.2003 r. - plan ów obowiązywał. Stąd też Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20.07.2004 r., sygn. akt IV SA 4506/03, dokonał oceny merytorycznej zaskarżonego postanowienia, utrzymującego w mocy odmowę uzgodnienia. Kontrolowane postanowienia wydane zostały bowiem w okresie obowiązywania owego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Zupełnie inaczej sytuacja prawna przedstawiała się w czasie podejmowania przez organy konserwatorskie obecnie kwestionowanych postanowień obu instancji. Plan ten już wówczas nie obowiązywał. Zatem przedmiotem uzgodnień stał się projekt decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu z dnia [...].03.2003 r., ustalający warunki zabudowy na podstawie nieobowiązującego w dacie ich podejmowania planu zagospodarowania przestrzennego. Oczywiste jest, że projekt ten po dniu 1.01.2004 r. nie mógł podlegać uzgodnieniom, ustalenia jego stały się bowiem nieaktualne.
W zaistniałej sytuacji, zależnie od wyboru dokonanego przez inwestorkę (jeśli wyboru tego jeszcze nie dokonała), o ile będzie ona podtrzymywała złożony wówczas w 2003 r. wniosek, winien zostać przygotowany nowy projekt decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu w oparciu o art. 44 w zw. z art. 40 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r., nr 15, poz. 139 ze zm.) w zw. z art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80, poz. 717 ze zm.), który będzie podlegał stosownym uzgodnieniom, lub też może ona złożyć nowy wniosek w myśl przepisów ustawy z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, do którego zastosowanie znajdą przepisy tej ustawy (w tym wymóg uzyskania stosownych uzgodnień). Oczywiście przy założeniu, że nowy plan zagospodarowania przestrzennego dla tego obszaru nie zostanie w tym czasie uchwalony, bo czyniłoby to zbędnym uzyskiwanie decyzji o warunkach zabudowy (art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).
Dotychczasowy projekt decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...].03.2003 r. nie może z racji utraty mocy obowiązującej owego planu być już przedmiotem uzgodnień. Wobec tego twierdzenie pełnomocnika skarżącej, że organy konserwatorskie winny były zawiesić owo postępowanie uzgodnieniowe nie jest trafny. Uzgodnieniom będzie podlegał nowy projekt sporządzony, zależnie od woli inwestorski na jeden ze wskazanych sposobów (o ile nowy plan nie zostanie uchwalony). Wówczas dopiero organy konserwatorskie będą zobowiązane merytorycznie ocenić, czy uzgodnienie takie z punktu widzenia wymogów ochrony konserwatorskiej jest możliwe, w oparciu o obowiązujące w tym czasie przepisy prawne. Z tego względu rozstrzygnięcie organu I instancji z dnia [...].07.2005 r., jakkolwiek bezpodstawnie dokonało oceny dopuszczalności realizacji zamierzonej inwestycji na tym obszarze, nie narusza prawa, w tym chronionego interesu prawnego inwestorski. Uzgodnienia tego bowiem nie można już było dokonać ze względu na wyekspirowanie planu z 1993 r., stanowiącego podstawę sporządzenia projektu decyzji o warunkach zabudowy.
Także przewlekłość toczącego się postępowania, jakkolwiek słusznie podniesiona w skardze, mogła być, przy zastosowaniu dostępnych środków prawnych, w znacznym stopniu uniknięta.
Mając na uwadze powyższą argumentację Sąd nie odniósł się do merytorycznych zarzutów dotyczących dopuszczalności realizacji zamierzonej zabudowy na przedmiotowym terenie, sformułowanych w skardze. Kwestia ta będzie przedmiotem rozważań organów konserwatorskich po przygotowaniu nowego projektu decyzji o warunkach zabudowy. Zarzutu takiego Sąd nie czyni też, z tych samych względów, organowi odwoławczemu.
Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji.