Uzasadnienie
W. N. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Wojewody [...] z [...] marca 2009 r. w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania toczącego się w sprawie o uchylenie czynności materialno – technicznej zameldowania skarżącej w miejscu pobytu stałego, tj. w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. Stosownie do treści art. 230 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) - dalej w skrócie: P.p.s.a. - od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stały lub stosunkowy. Do pism tych należy skarga (art. 230 § 2 P.p.s.a.). W sprawie skargi na postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym winien być uiszczony – stosownie do treści § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu sądowym przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193, ze zm.) – wpis stały w wysokości 100 złotych. Sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata (art. 220 § 1 P.p.s.a.).
Z uwagi na fakt, iż skarżąca nie uiściła wpisu od skargi wraz z wniesieniem skargi, Sąd – zgodnie z treścią art. 220 § 1 P.p.s.a. – zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z 1 czerwca 2009r., doręczonym za pismem przewodnim 23 czerwca 2009r. na adres wskazany w skardze (dowód: potwierdzenie odbioru – k. [...]), wezwał skarżącą - pod rygorem odrzucenia skargi - do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 złotych w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżąca pismem z 30 czerwca 2009r. wniosła o zwolnienie z kosztów sądowych w sprawie, w tym wpisu od skargi. Pismo to pomimo zatytułowania jako "zażalenie", z uwagi na jego treść przedstawiającą trudną sytuację materialną skarżącej oraz zawarty w nim wniosek o zwolnienie od wszelkich kosztów sądowych w sprawie, w tym wpisu od skargi, uznano za wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W zaistniałej sytuacji procesowej skarżąca pismem z 6 lipca 2009r., doręczonym skutecznie z dniem 24 sierpnia 2009r. w trybie art. 73 P.p.s.a. (dowód: zwrócona przesyłka wraz z potwierdzeniem odbioru – k. [...]), została wezwana do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych przez złożenie go na urzędowym formularzu PPF - w terminie siedmiu dni - pod rygorem pozostawienia przedmiotowego wniosku bez rozpoznania.
Wobec pozostawienia powyższego wezwania bez odpowiedzi zarządzeniem z 3 września 2009r. wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy pozostawiono bez rozpoznania. Zarządzenie to nie zostało zaskarżone sprzeciwem, zatem stało się prawomocne.
Wezwaniem z 2 listopada 2009r. zobowiązano skarżącą do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącej Wydziału z 1 czerwca 2009r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi i wpłacenia - w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi - należnego wpisu od skargi w kwocie 100 złotych. Przedmiotowe wezwanie Sądu, skierowane na adres wskazany w skardze, zostało dwukrotnie awizowane, tj. 18 listopada i 25 listopada 2009r., ostatecznie - 3 grudnia 2009r. - nastąpił jego zwrot do nadawcy z adnotacją urzędu pocztowego "zwrot - nie podjęto w terminie" (dowód: zwrócona przesyłka wraz z potwierdzeniem odbioru – k. [...]).
W zaistniałym stanie sprawy należało zastosować art. 73 P.p.s.a., który w § 1 stanowi, iż w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65 -72 powołanej ustawy, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej [...], dokonując jednocześnie zawiadomienia o złożeniu tego pisma w placówce pocztowej wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia. Zawiadomienie to – w myśl § w art. 73 P.p.s.a. – umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres dla doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. W przypadku niepodjęcia pisma w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia powyższego zawiadomienia, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej (art. 73 § 3 P.p.s.a.). Zgodnie z § 4 powołanego artykułu doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, tj. czternastu dni.
Mając więc na względzie przytoczoną regulację prawną doręczenie wezwania z 2 listopada 2009r. do uiszczenia wpisu od skargi uznano za dokonane z dniem 2 grudnia 2009r., bowiem tego dnia upłynęło czternaście dni od dnia pozostawienia pierwszego zawiadomienia informującego skarżącą o możliwości odbioru wezwania w placówce pocztowej, czyli pierwszego awiza (18 listopada 2009r.). W tym miejscu zauważyć należy, iż bez znaczenia dla skuteczności doręczenia przedmiotowej przesyłki jest fakt, iż drugie zawiadomienie (awizo) zostało dokonane o jeden dzień za wcześnie, skoro przesyłka pozostawała przez okres czternastu dni do odbioru w palcówce pocztowej, zatem od daty pierwszego awiza do dnia zwrotu do nadawcy upłynęło pełne czternaście dni (pod. postanowienie NSA z 17.07.2008r., sygn. akt II OZ 762/08, publ. Lex nr 493685).
W tym stanie rzeczy termin do uiszczenia wpisu od skargi upłynął bezskutecznie 9 grudnia 2009r., czyli po upływie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania do jego uiszczenia (2 grudnia 2009r.). Oznacza to, iż wezwanie Sądu do uiszczenia opłaty sądowej pozostało bez odpowiedzi. W dokumentach księgowych dotyczących opłat sądowych nie zidentyfikowano wpłaty do niniejszej sprawy (dowód: pismo z 10 grudnia 2009r. – k. [...]). Zatem skarżąca – pomimo prawidłowego wezwania – należnej opłaty sądowej od skargi nie uiściła, co skutkuje odrzuceniem skargi.
Dodatkowo należy podkreślić, iż bezzasadne jest twierdzenie skarżącej odnośnie nieprawidłowego doręczania wysyłanej do niej przez Sąd korespondencji, w szczególności wcześniejszego jej zwracania do nadawcy, powtarzane w zasadzie w każdym z pism nadesłanych do Sądu w toku niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego. Na przykład w ostatnim z pism, które wpłynęło do Sądu 3 grudnia 2009r., skarżąca podała, iż przesyłkę oznaczoną numerem [...] (czyli tę zawierającą wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi) "pragnęła odebrać 3 grudnia 2009r." Jednakże przesyłka ta, "przechowywana w urzędzie pocztowym do 2 grudnia 2009r.", została odesłana do nadawcy.
Ostatecznie skarżąca wyraziła pogląd, iż "nie może być tak, że przesyłki tak samo awizowane są odsyłane (do nadawcy) w różnych terminach", mając na myśli inną korespondencję przesłaną do niej w tym samym czasie, którą odebrała. Jak wynika z powyższego korespondencja wychodząca do skarżącej z Sądu, poza pierwszym wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi, jako że przesyłkę tę skarżąca odebrała w trybie art. 72 P.p.s.a. (k. [...] i [...]), była doręczona zgodnie z art. 73 P.p.s.a., czyli w trybie doręczenia zastępczego. Urząd pocztowy w przypadku każdego z doręczeń dokonywał dwukrotnej awizacji i zawsze po upływie czternastu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia o możliwości odbioru przesyłki w placówce pocztowej, czyli od pierwszej awizacji, dokonywał zwrotu przesyłki do Sądu. Taka praktyka znalazła również zastosowanie w przypadku doręczenia prawomocnego wezwania do uiszczenia wpisu od skargi.
Wezwanie to zostało dokonane z dniem 2 grudnia 2009r. i - wbrew temu co twierdzi skarżąca - prawidłowo zwrócone do nadawcy 3 grudnia 2009r. Również w kontekście wyżej przytoczonej treści pisma skarżącej podkreślić należy, iż strona nie może wymagać od urzędu pocztowego, aby wbrew obowiązującym przepisom przetrzymywał przesyłki pochodzące z sądu administracyjnego do momentu, aż odbiorca w dogodnym dla siebie terminie wyrazi chęć odebrania przesyłki w siedzibie urzędu pocztowego. Nadto mogą zdarzać się sytuacje, iż przesyłki tak samo awizowane zostają zwracane do nadawcy w różnych terminach.
Po pierwsze z tego względu, że tryb doręczenia zastępczego uregulowany w innych gałęziach prawa procesowego nie jest tożsamy z regulacją obowiązującą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po drugie może to być związane z funkcjonowaniem poczty, która zazwyczaj zwraca nieodebraną przesyłkę do nadawcy następnego dnia po upływie terminu awizacji, ale zdarza się, że czyni to w kolejnych dniach, wskutek czego przesyłka później wraca do nadawcy.
Mając na względzie powyższe Sąd - na mocy art. 220 § 3 P.p.s.a. – postanowił jak w sentencji.