Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] września 2016 r. nr [...] Dyrektor Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w L., działając z upoważnienia Burmistrza L. przyznał T. M. (dalej: skarżący) świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych na Ł. M., w kwocie 1300 zł miesięcznie na okres od 8 września 2016 r. do 31 stycznia 2019 r.
Pismem z dnia 1 września 2017 r. nr [...] Dyrektor MGOPS przekazał Marszałkowi Województwa D. kserokopię wniosku o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wraz z informacją o zatrudnieniu B. M. w firmie [...] GmbH w okresie od 1 sierpnia 2017 r. do 31 lipca 2018 r.
W oparciu o powyższe informacje Marszałek Województwa D., na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 1, art. 23a ust. 3, art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (j. t. Dz. U. z 2017 r., poz. 1952) oraz art. 123 § 1 k.p.a., wydał w dniu [...] listopada 2017 r. postanowienie nr [...], w którym ustalił, że w sprawie skarżącego mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w okresie od 1 sierpnia 2017 r. do 31 lipca 2018 r. względem wniosku o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na Ł. M..
Następnie Dyrektor Miejsko - Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w L., stosownie do art. 23a ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] uchylił decyzję własną z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w sprawie ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na Ł. M. w okresie od 1 sierpnia 2017 r. do 31 lipca 2018 r.
Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G..
Pismem z dnia 22 stycznia 2018 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. skargę na postanowienie Marszałka Województwa D. z dnia 10 listopada 2017 r. Skarżący zarzucił, że z uwagi na postanowienie Marszałka oraz będące jego konsekwencją decyzje Burmistrza oraz SKO w J. G. został pozbawiony świadczenia pielęgnacyjnego. Skarżący oświadczył też, że nie zamierza pobierać tego świadczenia z Niemiec, gdyż prawo do świadczenia żona nabędzie dopiero po dwóch latach pracy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. zawiadomieniem z dnia 21 lutego 2018 r. (nr [...]) przesłało Wojewodzie D. powyższą skargę, bowiem na podstawie art. 6 ust. 21 ustawy z dnia 7 lipca 2017 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z systemami wsparcia rodzin (Dz. U. z 2017 r. poz. 1428), artykuły 21 ust. 1 oraz 23a ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych, będące podstawą prawną wydanego postanowienia Marszałka Województwa D. z dnia [...] listopada 2017 r. zostały zmienione, ten sposób, że w miejsce Marszałka Województwa, został wprowadzony Wojewoda.
Pismem z dnia 19 marca 2018 r. Wojewoda D. wniósł o odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie, gdyż postanowienie wydane przez Marszałka jest niezaskarżalne i nie jest aktem, na który przysługuje skarga do sądu administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej p.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę nad działalnością administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, orzekając w sprawach skarg między innymi na: postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Podstawową przesłanką warunkującą możliwość zaskarżenia postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym do sądu administracyjnego jest zatem to, czy służy na nie zażalenie, chyba że postanowienie kończy postępowanie lub rozstrzyga sprawę co do istoty.
Zgodnie z art. 141 § 1 k.p.a. zażalenie przysługuje na postanowienie tylko w przypadkach wskazanych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Tym samym, katalog postanowień zaskarżalnych do sądu administracyjnego, wydanych w postępowaniu prowadzonym - jak w tej sprawie - na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, jest zamknięty.
Ocena możliwości merytorycznego rozpoznania skargi wniesionej w niniejszej sprawie przez sąd administracyjny wymaga przeanalizowania, czy zgodnie z Kodeksem postępowania administracyjnego na postanowienie wydane na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 1 oraz art. 23a ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych w związku z art. 123 § 1 k.p.a. przysługuje zażalenie, ewentualnie czy kończy ono postępowanie w danej instancji lub rozstrzyga sprawę co do istoty. Innymi słowy czy jest to postanowienie, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 2 lub 3 p.p.s.a., bowiem tylko na takie postanowienia przysługuje skarga do sądu administracyjnego.
Należy wyjaśnić, że zaskarżone postanowienie zostało wydane w toku postępowania prowadzonego przez Marszałka Województwa (a obecnie przez Wojewodę) w sprawie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego i dotyczy kwestii ustalenia przepisów prawa mających zastosowanie w sprawie, co miało wpływ na właściwość rzeczową organu uprawnionego do wydania decyzji w sprawie świadczenia pielęgnacyjnego. Nie jest to więc postanowienie rozstrzygające o istocie sprawy, nie kończy ono postępowania administracyjnego, a także przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują, że przysługuje na nie zażalenie.
Podkreślenia przy tym wymaga, że organ orzekający prawidłowo pouczył skarżącego o braku możliwości zakwestionowania zaskarżonego postanowienia zażaleniem.
W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, który podziela Sąd orzekający w niniejszej sprawie, że to Marszałek Województwa, a obecnie Wojewoda (a nie jakikolwiek inny organ lub organy) samodzielnie ustala, czy w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Prawidłowość tego ustalenia może być poddana ocenie dopiero na etapie kontrolowania wydanych przez Marszałka decyzji w sprawie przyznania świadczeń rodzinnych albo zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych. (wyrok WSA w Szczecinie z dnia 13 lipca 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 633/17, wyrok WSA w Olsztynie z dnia 14 września 2017 r. sygn. akt II SA/Ol 552/17, CBiOS).
W tej sytuacji skarga jako niedopuszczalna, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., podlegała odrzuceniu, o czym Sąd orzekł w sentencji postanowienia.