Uzasadnienie
Postępowanie administracyjne w sprawie wszczęte zostało wnioskiem W. R. (dalej: strona, skarżąca) z dnia 4 listopada 2020r., adresowanym do Ośrodka Pomocy Społecznej w B., o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na niepełnosprawną córkę A. R. ur. 29.08.2002r. (dalej: córka strony, skarżącej) Do powyższego wniosku strona dołączyła:
- - orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w K. z dnia [...].Nr [...] - wydane na skutek wniosku z dnia 05.06.2019r. - zaliczające córkę strony do lekkiego stopnia niepełnosprawności na okres do 30.09.2022r. i stwierdzające, że jej niepełnosprawność istnieje od wczesnego dzieciństwa, a ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od 29.08.2018r.;
- - orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie D. z dnia [...] Nr [...] zaliczające córkę strony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności na okres do 31.12.2020r. i stwierdzające, że jej niepełnosprawność istnieje od wczesnego dzieciństwa, a ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od 05.06.2019r.;
- - wyrok Sądu Rejonowego [...] Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Ś. z dnia [...] sygn. akt I[...], zmieniający zaskarżone orzeczenie Nr [...] i zaliczający córkę strony do znacznego stopnia niepełnosprawności na okres do 30.09.2022r. W wyroku tym orzeczono, że niepełnosprawność istnieje od wczesnego dzieciństwa, a ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od 29.08.2018r., wskazano m.in., że córka strony wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz wymaga stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Decyzją z dnia [...] Nr [...],wydaną przez Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych Ośrodka Pomocy Społecznej w B. działającego z upoważnienia Burmistrza B., przyznano stronie świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną córką:
- - w kwocie 1583,00 zł miesięcznie na okres od 2019-06-01 do 2019-12-31,
- - w kwocie 1830,00 zł na okres od 2020-01-01 do 2022-09-30.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że strona spełnia określone w ustawie o świadczeniach rodzinnych przesłanki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.
Strona odwołała się od decyzji pierwszo-instancyjnej w części dotyczącej określenia daty od której przyznano świadczenie, podnosząc że data przyznania świadczenia pielęgnacyjnego powinna być ustalona od września 2018r. czyli od dnia ważności orzeczenia o stopniu niepełnosprawności do maja 2019r.. Odwołująca się zarzuciła, że organ pomocowy, wydając decyzję kierował się datą złożenia wniosku o ustalenie stopnia niepełnosprawności, czyli wskazano czerwiec 2019r. Tymczasem Sąd cofnął się do daty upływu ważności poprzedniego orzeczenia i wskazał ważność bieżącego orzeczenia od 29 sierpnia 2018r. Strona wywodziła, że złożenie wniosku do jednostki orzeczniczej nastąpiło dopiero w czerwcu, gdyż nie mogła tego uczynić wcześniej z powodu toczącego postępowania w sprawie poprzedniego orzeczenia,które zakończyło z końcem maja 2019r., po utracie ważności orzeczenia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] nr [...], wydana z powołaniem się na przepisy art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 256) w związku z art. 4, art. 17, art. 24 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity Dz. U. z 2020r. poz. 111) dalej: u.ś.r., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
W motywach decyzji ostatecznej organ II instancji poczynił następujące ustalenia:
- - strona w dniu 24.11.2020r. złożyła do akt pisemne oświadczenie pod groźbą odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych informacji, że w okresie od 29.08.2018r. do maja 2019r. nie posiadała orzeczenia o stopniu niepełnosprawności swojej córki - z racji toczącego się postępowania odwoławczego dotyczącego orzeczenia o niepełnosprawności ważnego do 28.08.2018r.
- - decyzją z dnia [...] nr [...] Kierownik Działu Rodzinnego i Funduszu Alimentacyjnego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. przyznał stronie świadczenie pielęgnacyjne z tytułu z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad jej niepełnosprawną córką w kwocie 1300,00 zł miesięcznie na okres od 2016-10-01 do 2016-12- 31, w kwocie 1406,00 zł miesięcznie na okres od 2017-01-01 do 2017-12-31, w kwocie 1477,00 zł miesięcznie na okres od 2018-01 -01 do 2018 08-31,
- - strona mieszka wspólnie z mężem i z córką, sprawuje nad nią codzienną opiekę, wykonuje wszystkie czynności związane z zaspokajaniem potrzeb życiowych córki, która nie jest w stanie wykonywać czynności życia codziennego bez nadzoru i pomocy matki, wymaga całodobowej opieki osoby drugiej.
Kolegium przytoczyło brzmienie przepisów art.17 i art.17 b u.ś.r. i stwierdziło, że z końcowej części art. 17 ust. 1 u.ś..r. jednoznacznie wynika, iż "stwierdzenie* niepełnosprawności (w tym również daty jej powstania) powinno być zawarte w orzeczeniu wydanym w innym postępowaniu, poprzedzającym postępowanie w sprawie ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Ustalenie takie, zawarte w stosownym orzeczeniu właściwego organu, jest niezbędne do ubiegania się o przyznanie wnioskowanego świadczenia. W konsekwencji zatem, organy rozpoznające wniosek o przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego nie są kompetentne do ustalenia we własnym zakresie daty powstania niepełnosprawności, ponieważ związane są - co do daty powstania niepełnosprawności i co do jej stopnia, orzeczeniem wydanym przez uprawnioną do tego jednostkę.
Dalej organ Ii instancji przytoczył treść przepisu art. 24 ust. 1, 2, 2a, 4 u.ś.r., wedle którego prawo do świadczeń rodzinnych ustala się na okres zasiłkowy, z wyjątkiem świadczeń, o których mowa w art. 9, art. 14-16 i art.
17. Prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. A zatem - według Kolegium - świadczenie pielęgnacyjne należało przyznać stronie z uwzględnieniem treści art. 17 ust. 3 oraz art. 24 ust. 2a i ust. 4 u.ś.r., na okres od dnia 1 czerwca 2019r. do dnia 30.09.2022r.
Decyzja ostateczna stała się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w której skarżąca wniosła o pozytywne rozpatrzenie jej wniosku dotyczącego przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w okresie od 1 września 2018 r. do 31 maja 2019 r. W uzasadnieniu skargi podniosła, że nie wzięto j pod uwagę wyjątkowej sytuacji, w której znalazłam się ona i jej córka, a która powinna być uregulowana i uwzględniona w przepisach. W tym zakresie skarżąca wskazała,że poprzednie orzeczenie o niepełnosprawności jej córki było wydane do 28.08.2018 r. czyli do ukończenia przez nią 16 roku życia. Próbując złożyć stosownie dokumenty do Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w K. pod koniec czerwca 2018 r. o wydanie orzeczenia już o stopniu niepełnosprawności dla córki, otrzymała informację, że nie może tego uczynić z racji toczącego się postępowania odwoławczego dotyczącego obecnego orzeczenia.
Postępowanie odwoławcze przed Sądem Rejonowym zakończyło się wyrokiem z 30 kwietnia 2019 r., który uzyskał klauzulę prawomocności 22 maja 2019 r. i w pierwszych dniach czerwca otrzymała go drogą pocztową. Następnego dnia złożyła stosowne dokumenty do Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w K.. Komisja Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w K w dnia 3 października 2019 r. wydała orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności, ale jako datę ważności orzeczenia, powstania niepełnosprawności wskazała 29.08.2018 r. Wojewódzki Zespól ds. Orzekania we W. wskazał umiarkowany stopień niepełnosprawności córki i wskazał datę powstania niepełnosprawności, jako datę złożenia wniosku do PZON, jednak Sąd Rejonowy w Ś., [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z dnia 28 września 2020 r zaliczył córkę do znacznego stopnia niepełnosprawności do dnia 30.09.2022 r, uznał, że niepełnosprawność istnieje od wczesnego dzieciństwa i wskazał jako datę powstania stopnia niepełnosprawności od 29.08.2018 r.
Zdaniem skarżącej, ta wyjątkowa sytuacja powinna zostać wzięta pod uwagę, gdyż nie z jej winy nie mogła złożyć stosownej dokumentacji w odpowiednim terminie, lecz z racji toczącego się postępowania odwoławczego. Przy czym - według skarżącej wyjątkowość tej sytuacji polega również na tym, że poprzednie orzeczenie wydane było do 16 roku życia, a obecne po 16 roku życia, czyli już orzeczenie o stopniu niepełnosprawności Gdyby była to kontynuacja takich samych orzeczeń, poinformowano ją, że Sąd Rejonowy w Ś. [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z kwietnia 2019 r. uwzględniłby przedłużony czas postępowania odwoławczego i wydłużyłby czas ważności orzeczenia, ale w tej sytuacji sąd nie mógł tego uczynić, gdyż córka ukończyła już 16 lat. Nie bez powodu organ I instancji, czyli Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w K. jak i Sąd Rejonowy w Ś., [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych uwzględniły tę wyjątkową sytuację, pomimo złożenia wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności w czerwcu 2019 r. - cofnęły się wstecz i jako datę powstania niepełnosprawności wskazały 29.08.2018r.
Skarżąca podkreśliła, że w przepisach o świadczeniach rodzinnych uwzględnia się datę złożenia wniosku do Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności jako datę uprawniającą do pobierania świadczeń, czyli tak naprawdę datę, od której ww. zespół ustala datę powstania niepełnosprawności. Wobec tego, w ocenie skarżącej, w jej przypadku należałoby zinterpretować to tak, że data uprawniająca do pobierania świadczeń powinna być ustalona od dnia powstania niepełnosprawności czyli od 29.08.2018 r., gdyż złożenie wniosku nie mogło nastąpić w wymaganym ustawowo terminie z racji toczącego się postępowania przed sądem - nastąpiło natomiast niezwłocznie po otrzymaniu prawomocnego wyroku sądu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podnosząc,ze postępowanie w sprawie ustalenia stopnia niepełnosprawności córki skarżącej zostało wszczęte na skutek wniosku skarżącej z dnia 5 czerwca 2019r., złożonego do Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w K. i zakończone wydaniem w trybie odwoławczym wyroku Sądu Rejonowego [...] Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Ś. z dnia [...] sygn. akt: [...], zmieniającego zaskarżone orzeczenie Nr [...] zaliczającego córkę skarżącej do znacznego stopnia niepełnosprawności na okres do 30.09.2022r. Wyrok ten został zaopatrzony w dniu 23.10.2020r. w klauzulę prawomocności od dnia 14.10.2020r.
Kolegium wskazało, że ponieważ przesłanką z art. 17 u.ś.r. jest niepełnosprawność, która wymaga legitymowania się orzeczeniem w przedmiocie niepełnosprawności, to takie orzeczenie musi być dołączone do wniosku o świadczenie. Jego brak powoduje skutki określone w art. 24a u.ś.r.. W sytuacji zatem, gdy sprawa niepełnosprawności została przeniesiona na etap postępowania sądowego, to dopiero dołączony do wniosku odpis prawomocnego wyroku stanowi dokument o jakim mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r. Wobec tego, skoro skarżąca złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w dniu 4 listopada 2020r. to mając na względzie, że w tym dniu nie upłynął jeszcze okres trzech miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, prawo do tego świadczenia należy ustalić w oparciu o cyt. art. 24 ust. 2a u.ś.r. od miesiąca w którym złożono wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności, czyli od dnia 1 czerwca 2019r.
Co prawda, skarżąca zarzuca, że nie z własnej winy uzyskała orzeczenie o stopniu niepełnosprawności córki dopiero we wrześniu 2020r. Jednak za Naczelnym Sadem Administracyjnym (por. wyrok NSA z 09.01.201 r., sygn. akt: I OSK 1197/12, LEX nr 1341427) Kolegium wskazało, że strona nie może żądać przyznania świadczenia wstecz, powołując się na brak możliwości wcześniejszego złożenia wniosku. Okoliczności i przyczyny niezłożenia takiego wniosku, w tym ewentualny brak winy strony, nie mają znaczenia dla ustalenia początkowej daty przyznania świadczenia, jaki związany jest z datą złożenia wniosku. Z woli ustawodawcy bowiem termin do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego został ograniczony czasowo do trzech miesięcy liczonych od dnia wydania orzeczenia w tym przedmiocie. Po upływie tego terminu strona zainteresowana traci uprawnienie do uzyskania zasiłku pielęgnacyjnego począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności.
Utrata tego uprawnienia następuje przez sam fakt bezskutecznego upływu terminu. A zatem świadczenie pielęgnacyjne należało przyznać stronie z uwzględnieniem treści art. 17 ust. 3 oraz art. 24 ust. 2a i ust. 4u.ś.r., na okres od dnia 1 czerwca 2019r. do dnia 30.09.2022r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W związku ze sformułowanym w skardze wnioskiem skarżącej o przyznanie jej świadczenia pielęgnacyjnego na córkę za okres od 1 września 2018 r. do 31 maja 2019 r. wyjaśnić na wstępie należy, że kognicja sądu administracyjnego ogranicza się wyłącznie do badania legalności zaskarżonych aktów administracyjnych, rozumianej jako zgodność z przepisami prawa materialnego i procesowego, o czym stanowi przepis art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. 2021, poz. 137). Z przepisu tego wynika zasada, według której sąd administracyjny nie rozstrzyga spraw administracyjnych należących do kompetencji organów administracji publicznej, a jedynie kontroluje legalność ich aktów i czynności. A zatem przepisy określające zasady sądowej kontroli decyzji administracyjnych nie pozwalają na bezpośrednie kreowanie przez sąd administracyjny praw i obowiązków stron.
Natomiast uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez sąd, następuje to w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.2019, poz.2325 ze zm.) (zwanej dalej p.p.s.a.). Zatem negatywna ocena zaskarżonych do sądu administracyjnego decyzji, pod kątem zgodności z prawem powoduje konieczność wyeliminowania ich z obrotu prawnego i ponowne rozpatrzenie sprawy przez właściwe organy z uwzględnieniem wytycznych zawartych w uzasadnieniu wydanego w sprawie wyroku.
Wskazać również należy,że rozstrzygając daną sprawę, sąd administracyjny nie jest skrępowany wyartykułowanymi w skardze zarzutami i sformułowanymi w niej wnioskami, lecz ocenia ją w całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych danej sprawy, o czym stanowi art.134 § 1 p.p.s.a.
Oceniając zatem wyłącznie pod takim kątem zaskarżoną decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził,że nie jest ona obarczoną wadą,wynikającą z naruszenia prawa materialnego, skutkującą koniecznością wyeliminowania jej z obrotu prawnego.
Materialnoprawną podstawę wydanej w sprawie decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, która określa warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ustalania, przyznawania i wypłacania tych świadczeń. Świadczeniami rodzinnymi w rozumieniu wymienionej ustawy (art. 2 pkt 2) są m.in. świadczenia opiekuńcze, w tym świadczenie pielęgnacyjne. Przesłanki przyznania zasiłku pielęgnacyjnego określa przepis art. 17 tej ustawy, który w ust. 1 stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności
- - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Stosownie do ust. 1b cytowanego wyżej przepisu, świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała:
- 1) nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub
- 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia.
Pozostaje poza sporem w analizowanej sprawie, że skarżąca spełnia wskazane wyżej przesłanki warunkujące prawo do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego.
Spór jaki wiodą strony w badanej sprawie dotyczy tylko jednej kwestii, a mianowicie określenia początkowej daty, od której przysługuje stronie prawo do wnioskowanego przez nią świadczenia pielęgnacyjnego. W ocenie skarżącej skoro zarówno Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w K. jak i Sąd Rejonowy w Ś., uwzględniły jej wyjątkową sytuację i - pomimo złożenia wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności w czerwcu 2019 r. - cofnęły się wstecz i jako datę powstania niepełnosprawności wskazały 29.08.2018r. to wnioskowane świadczenie powinno być przyznane z tą datą. Według organu orzekającego wniosek jest czynnikiem, który uruchamia postępowanie w sprawie świadczenia, przy czym świadczenie może być przyznane najwcześniej od miesiąca złożenia wniosku w organie.
Natomiast przyznanie z datą wsteczną poprzedzającą tenże miesiąc, prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, nawet w przypadku wcześniejszego spełniania przesłanek do jego uzyskania, nie jest możliwe. W tym zakresie przywołać należy postanowienia art. 24 ust. 2 u.ś.r., który stanowi, że prawo do świadczeń rodzinnych ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego.
Trafnie oba organy orzekające w sprawie powołały się na przepis art. 24 ust. 2a u.ś.r., w brzmieniu nadanym przez ustawę z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 r., poz. 1548). Ustawa "zmieniająca" wprowadziła z dniem 1 stycznia 2013 r. następujące brzmienie omawianego przepisu art. 24 ust. 2a, a mianowicie: jeżeli w okresie trzech miesięcy, licząc od dnia wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, zostanie złożony wniosek o ustalenie prawa do świadczenia uzależnionego od niepełnosprawności, prawo to ustala się począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności. A zatem przepis art. 24 ust. 2a u.ś.r. pozwala na określenie początkowej daty przysługiwania prawa do zasiłku pielęgnacyjnego i świadczenia pielęgnacyjnego w sposób odmienny niż to wynika z art.24 ust.2u.ś.r., a mianowicie za okres wcześniejszy w stosunku do daty wpłynięcia wniosku do organu pomocowego.
Spełnienie bowiem przesłanek, o których mowa w art. art. 24 ust. 2a u.ś.r., a mianowicie złożenie wniosku o przyznanie świadczenia opiekuńczego w terminie trzech miesięcy, począwszy od dnia wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, skutkuje ustaleniem prawa do tego świadczenia, począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek do organu orzekającego o ustaleniu niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności.
Innymi słowy, zaistnienie wskazanych wyżej przesłanek z art. 24 ust. 2a u.ś.r. wyłącza w stosunku do przewidzianych tą ustawą świadczeń opiekuńczych, określoną w art. 24 ust.2 u.ś.r. ogólną regułę co do określenia początkowej daty przyznawania prawa do świadczeń rodzinnych i automatycznie przesądza o uprawnieniu strony do przyznania tych świadczeń za okres wcześniejszy niż data wpłynięcia wniosku do organu pomocowego.
Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie. Z materiału aktowego sprawy, a mianowicie z wydanego przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w K. orzeczenia o niepełnosprawności z dnia [...] Nr [...] wynika, że wniosek skarżącej o ustalenie stopnia niepełnosprawności jej córkę został złożony w dniu 5 czerwca 2019 r. Natomiast przedmiotowy wniosek inicjujący postępowanie w sprawie zakończonej kwestionowaną decyzją,wpłynął do organu pomocowego w dniu 4 listopada 2020 r. Skoro zatem wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego został złożony w dniu w dniu 4 listopada 2020 r. zaś datą wydania przez Sąd Rejonowy w Ś. wyroku zmieniającego zaskarżone orzeczenie Nr WZON.9531.3930.2019 jest data 28 września 2020r., to skarżąca niewątpliwie zachowała termin trzymiesięczny, o którym mowa w komentowanym wyżej przepisie art. 24 ust. 2a u.ś.r.. Stąd też, stosownie do brzmienia powołanego przepisu art. 24 ust. 2a tej ustawy, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego winno być ustalone począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności.
Skoro wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności córki skarżącej został złożony w dniu 5 czerwca 2019 r., to datą początkową przyznania wnioskowanego przez nią świadczenia powinien być dzień 1 czerwca 2019 r., a nie jak przyjmuje skarżąca, począwszy od 1 września 2018r., czyli od dnia ustalenia stopnia niepełnosprawności.
W związku z powyższym pod adresem obu instancji nie może być skutecznie wyartykułowany zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez niewłaściwe jego zastosowanie, a mianowicie błędnie zastosowanie do ustalonego w sprawie stanu faktycznego przepisu art. 24 ust.2a u.ś.r.
Przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych mają charakter bezwzględnie obowiązujący, zatem decyzje organów orzekających w sprawie przyznania bądź odmowy przyznania świadczeń rodzinnych, w tym także zasiłków pielęgnacyjnych, nie mają charakteru uznaniowego, a organy przy podejmowaniu decyzji muszą ściśle przestrzegać obowiązujących przepisów prawa, co w niniejszej sprawie oznacza związanie terminem z art. 24 ust. 2a u.ś.r.. Termin wskazany w art. 24 ust. 2a u.ś.r. – podobnie jak termin określony w art. 24 ust. 2 u.ś.r. – jest terminem prawa materialnego i nie podlega przywróceniu na podstawie przepisów k.p.a. (vide: wyroki NSA: z 3 grudnia 2010 r., I OSK 1108/10; z 9 stycznia 2013 r., I OSK 1197/12, z dnia 15 maja 2019r. I OSK 3742/18). Termin ten ustanowiony został dla zapewnienia stabilności stosunków prawnych.
Wobec tego w razie jego niezachowania strona nie może żądać przyznania świadczenia wstecz, powołując się na brak możliwości wcześniejszego złożenia wniosku. Okoliczności i przyczyny niezłożenia takiego wniosku, w tym także ewentualny brak winy strony, nie mają znaczenia dla ustalenia początkowej daty przyznania świadczenia (vide: A.Kawecka [w:] K.Małysa-Sulińska (red.), A.Kawecka, J.Sapeta, Ustawa o świadczeniach rodzinnych. Komentarz, Lex 2015, uwagi do art. 24). Tym samym bezzasadny jest zarzut błędnej wykładni art. 24 ust. 2a u.ś.r. Wskazany wyżej sposób rozumienia tego przepisu został w sposób prawidłowy przedstawiony przez oba organy orzekające w sprawie.
Stwierdzenie powyższego oznacza, że zarzuty skargi przedstawiają się jako bezzasadne, co obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu do oddalenia skargi w całości na podstawie art.151 p.p.s.a.