Uzasadnienie
Decyzją z dnia 23 stycznia 2023 r. nr SKO 4310/4/23 Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wrocławiu (dalej: SKO), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775), utrzymało w mocy decyzję, działającego z upoważnienia Prezydenta Wrocławia, Specjalisty Pracy Socjalnej Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we Wrocławiu z dnia 17 listopada 2022 r. nr MOPS/DPIN/ODP/214000/003554/2022, zmieniającą decyzję własną z dnia 9 marca 2022 r. nr MOPS/DPIN/ODP/214000/000873/2022 i ustalająca opłatę za pobyt J. K. (dalej również: skarżący) w Domu Pomocy Społecznej "[...]" we Wrocławiu.
Na podstawie nadesłanego w dniu 1 grudnia 2023 r. przez Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego we Wrocławiu odpisu skróconego aktu zgonu (k. 23 akt sądowych), Sąd powziął informację, że skarżący zmarł w dniu 9 sierpnia 2023 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
W rozumieniu art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 - dalej: p.p.s.a.), sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania.
Opisana w cytowanym wyżej unormowaniu sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. J. K. zaskarżył do tutejszego Sądu decyzję SKO w przedmiocie ustalenia wobec niego opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej. Obowiązek nałożony został na osobę skarżącego, zatem podnieść należy, że określone tym rozstrzygnięciem prawa i obowiązki wynikające z decyzji administracyjnej nie dotykają sfery prawnej innego podmiotu. Należy bowiem zaznaczyć, że zgodnie z przepisami ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2023 r., poz. 901 – dalej: ustawa) ustalenie opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej, którą zobowiązany jest uiścić mieszkaniec tego domu, następuje w postępowaniu odrębnym od ewentualnego postępowania o ustalenie tej opłaty w stosunku do małżonka, zstępnych albo wstępnych mieszkańca. Wobec mieszkańca domu pomocy społecznej organ właściwej gminy ustala tę opłatę w drodze decyzji (art. 59 ust. 1 ustawy).
Natomiast wobec małżonka, zstępnych albo wstępnych mieszkańca - jako zobowiązanych w dalszej kolejności do ponoszenia opłaty za pobyt mieszkańca w domu pomocy społecznej - opłata ustalana jest: 1) w pierwszej kolejności w drodze odrębnej umowy zawieranej z kierownikiem ośrodka pomocy społecznej lub dyrektorem centrum usług społecznych (art. 61 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 103 ust. 2 ustawy);
2) w przypadku odmowy zawarcia przez małżonka, zstępnych albo wstępnych umowy z kierownikiem ośrodka pomocy społecznej lub dyrektorem centrum usług społecznych w przedmiocie ustalenia wysokości wnoszonej przez nich opłaty, jest ona ustalana dla nich w drodze decyzji organu gminy właściwej zgodnie (art. 61 ust. 2d i 2e ustawy). Przy czym małżonek, zstępni i wstępni mieszkańca domu pomocy społecznej nie mają obowiązku wnoszenia opłat, jeżeli mieszkaniec domu ponosi pełną odpłatność (art. 61 ust. 1 ustawy). Ich interes prawny w ustaleniu opłaty za pobyt mieszkańca w domu pomocy społecznej zmaterializuje się wyłącznie w przypadku nałożenia na nich, w drodze odrębnej decyzji, obowiązku ponoszenia przedmiotowej opłaty.
Skoro zatem opłata za pobyt mieszkańca w domu pomocy społecznej ustalana jest odrębnie dla każdego z podmiotów wymienionych w art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy, w drodze odrębnych procedur: administracyjnej oraz w drodze umowy cywilnoprawnej (która może, choć nie musi być zastąpiona postępowaniem administracyjnym), to zasadnym jest stwierdzenie, że przedmiot w rozpoznawanej sprawie, tj. opłata za pobyt w domu pomocy społecznej nałożona na mieszkańca tego domu jest obowiązkiem ściśle związanym z osobą tego mieszkańca.
Przedmiot niniejszego postępowania niewątpliwie odnosi się zatem wyłącznie do praw i obowiązków związanych ściśle z osobą zmarłego skarżącego. Jednocześnie podnieść trzeba, że do udziału w sprawie nie zgłosił się nikt, kogo interesu prawnego dotyczyłby wynik postępowania.
Mając powyższe na względzie Sąd umorzył postępowanie na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a., o czym orzekł w sentencji postanowienia