Uzasadnienie
Pismem z dnia 10 maja 2013 r. Z. R. (dalej skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. (dalej organ) z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania wszczętego zażaleniem na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o udzielenie pomocy w uzyskaniu zatrudnienia i wydania decyzji.
W skardze wniósł między innymi o ukaranie organu grzywną za rażące naruszenie prawa i umorzenie postępowania, ewentualnie ukarania Prezydenta W. za błędne pouczenie w kwestii niedopuszczalności wniesienia zażalenia na postanowienia o przedłużeniu toczących się postępowań w sprawie przyznania pomocy na wnioski skarżącego złożone do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] stycznia 2013 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. Podał, że po zapoznaniu się z zażaleniem skarżącego na niezałatwienie w terminie przez Prezydenta W. "sprawy pomocy w uzyskaniu zatrudnienia", na wniosek z dnia [...] stycznia 2013 r., umorzył postępowanie wszczęte zażaleniem. Wskazał, że zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie art. 37 § 1 i art. 105 § 1, w związku z art. 126 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej k.p.a. Stwierdził, że zaskarżone postanowienie ma charakter wpadkowy (incydentalny), a zatem nie kończy postępowania w sprawie i nie zawiera rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Na postanowienie to nie przysługuje zażalenie. Nie jest to więc postanowienie podlegające zaskarżeniu do sądu administracyjnego, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a. Skarga wniesiona do sądu administracyjnego na postanowienie wydane w trybie art. 37 k.p.a. podlega odrzuceniu z przyczyn przedmiotowych, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
W niniejszej sprawie, skarżący wniósł zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego na niezałatwienie przez Prezydenta W. "sprawy pomocy w uzyskaniu zatrudnienia" w terminie, na jego wniosek z dnia [...] stycznia 2013 r., a zatem w trybie art. 37 § 1 k.p.a.
Zgodnie bowiem z art. 37 § 1 k.p.a. na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 k.p.a. lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Stosownie do § 2 powołanego przepisu właściwy do rozpatrzenia zażalenia organ albo uznaje je za uzasadnione i wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, albo uznaje zażalenie za nieuzasadnione. Zażalenie na bezczynność bądź przewlekłość organu jest szczególnym środkiem zaskarżenia, odrębnym od przewidzianego w art. 141 – 144 k.p.a. Nie jest ono wnoszone jako środek zaskarżenia postanowienia, ale służy jedynie zmotywowaniu organu do załatwienia sprawy w ustawowym terminie, a zakres czynności podejmowanych przez organ jest ściśle określony treścią art. 37 § 2 k.p.a. Rozpoznanie zażalenia nie następuje w formie decyzji administracyjnej, ale w drodze czynności nadzorczej, która – nawet jeśli zostanie ujęta w formie postanowienia – nie może być zaskarżona do sądu administracyjnego, ponieważ art. 3 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie wymienia tego rodzaju orzeczeń (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 8 lutego 1995 r., sygn. akt I SAB 86/94, ONSA 1996/1/39, lex nr 23458 oraz z dnia 26 lipca 2012 r. sygn. akt I OSK 1680/12).
Organ administracyjny właściwy do rozpoznania zażalenia wniesionego na podstawie art. 37 § 1 k.p.a. wydaje w celu jego załatwienia postanowienie, o jakim mowa w art. 123 k.p.a. Zgodzić się należy, z organem, że zaskarżone postanowienie nie rozstrzyga o istocie sprawy, nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie i nie przysługuje od niego zażalenie.
Konkludując powyższe rozważania stwierdzić należy, że skoro zaskarżone postanowienie nie jest postanowieniem wymienionym w art. 3 § 2 pkt 2 lub 3 p.p.s.a., ani innym z aktów, o jakich mowa w przytoczonych wyżej przepisach tej ustawy, to nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
Wskazać również należy, że brak jest podstaw do orzekania w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny za wydanie postanowienia z rażącym naruszeniem prawa i umorzenie postępowania, ewentualnie ukaranie grzywną Prezydenta W. za błędne pouczenie zawarte w postanowieniu, bowiem ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje takiego rozstrzygnięcia.
Stwierdzenie powyższego obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu do odrzucenia skargi, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., jako niedopuszczalnej, co orzeczono w sentencji postanowienia.