Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiuz 15 marca 2022 r., sygn. akt IV SA/Wr 470/21

Uzasadnienie

Orzeczeniem z dnia [...] nr [...] Komendant Miejski Policji w W. (dalej: organ I instancji) uznał st. post. R. S. (dalej: skarżący) obwinionego o to, że w dniu 17 grudnia 2020 roku, działając wspólnie i w porozumieniu z mł. asp. B. M., w krótkich odstępach czasu w godzinach 17:00 - 18:00., a następnie w celu wykonania tego samego zamiaru w godzinach 20:00 - 21:00, mając, zgodnie z Planem wzmożonych działań kontrolnych pod kryptonimem [...], pełnić służbę w określonych miejscach ul. [...] w W. w określony przepisami sposób, tj. rejonach przejść dla pieszych, reagować na wykroczenia popełniane przez pieszych i wobec pieszych - nie wykonał zleconych zadań, czym naruszył dyscyplinę służbową, określoną w art. 132 ust. 3 pkt. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w zw. art. 132c ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2020., poz. 1610 ze zm.) w zw. z § 13 i § 14 Zarządzenia nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia [...] w sprawie form i metod wykonywania zadań przez policjantów pełniących służbę patrolową oraz koordynacji działań o charakterze prewencyjnym (tekst jednolity Dz. Urz. KGP z 2018 r. poz. 108), winnym popełnienia zarzucanego mu przewinienia dyscyplinarnego i wymierzył karę dyscyplinarną nagany.

W toku postępowania dyscyplinarnego poczyniono następujące ustalenia:

1. - w dniu 22 grudnia 2020 r. do Zespołu Kontroli Komendy Miejskiej Policji w W. wpłynęła notatka służbowa z dnia 21 grudnia 2020 roku sporządzona przez asp. Ł. B. - asystenta Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w W. z przeprowadzonej w dniu 17 grudnia 2020 r. kontroli funkcjonariuszy Wydziału Ruchu Drogowego KMP w W., pełniących służbę na drugiej zmianie podczas realizacji zadań związanych z prowadzonymi działaniami pod kryptonimem [...],
2. - w dniu 17 grudnia 2020 roku, realizując polecenie p.o. Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego KMP w W. - podinsp. R. K., asp. szt. M. D. i asp. Ł. B. w godz. 17:15-17:30 dokonali sprawdzenia ul. [...] w W., gdzie według dyslokacji do działań [...] patrol [...] w składzie mł. asp. B. M. (dowódca patrolu) i obwiniony mieli zaplanowaną w godz. 17:00 -18:00 służbę z wykorzystaniem ręcznego miernika prędkości. Kontrolujący nie zastali funkcjonariuszy na wyznaczonej dyslokacji
3. - w związku z powyższym asp. Ł. B. telefonicznie skontaktował się z dyżurnym KMP w Wałbrzychu asp. M. B., w rozmowie z którym ustalił, że patrol [...] nie wykonuje żadnych zleconych przez niego czynności. Następnie asp. Ł. B. polecił dyżurnemu, aby poprzez moduł GPS w urządzeniu MTN użytkowanym przez wspomniany patrol ustalił jego pozycję. Po sprawdzeniu dyżurny poinformował, że urządzenie prawdopodobnie jest wyłączone i nie ma z nim łączności, przez co nie można ustalić położenia patrolu,
4. - asp. szt. M. D. i asp. Ł. B. dokonali sprawdzenia trasy rejonu służbowego T-4 wyznaczonego dla patrolu [...], gdzie patrolu nie napotkali.,
5. - po wywołaniu drogą radiową patrol [...] podał dyżurnemu KMP w W., że obecnie znajdują się na ul. [...] [...] w G.. Funkcjonariusze M. D. i Ł. B. udali się pod wskazany adres, gdzie o godz. 17:45 zastali mł. asp. B. M. i obwinionego w trakcie legitymowania dwóch osób w związku z niestosowaniem się do obostrzeń zakrywania ust i nosa w przestrzeni publicznej,
6. - do czasu kontroli wylegitymowali 5 osób, na które nałożyli mandaty karne kredytowane za niestosowanie się do obostrzeń zakrywania ust i nosa w przestrzeni publicznej,
7. - w notatnikach służbowych mł. asp. B. M. i obwinionego nie było adnotacji o realizacji oraz powodu odstąpienia od zaplanowanych działań kontrolnych prędkości poruszania się pojazdów w rejonie przejść dla pieszych na ul. [...] w J. (w godz. 15:00 - 16:00) oraz ul. [...] w W. (w godz. 17:00 - 18:00),
8. - z uwagi na rygor sanitarny związany z epidemią wirusa SARS-CoV-2 funkcjonariusze M. D. i Ł. B. nie dokonali wpisów w notatnikach służbowych kontrolowanych funkcjonariuszy,
9. - z przeprowadzonej kontroli funkcjonariusz Ł. B. dokonał wpisu w formie raportu w "Książce nadzoru nad służbą pełnioną przez funkcjonariuszy WRD KMP w Wałbrzychu", o stwierdzonych nieprawidłowościach poinformował podinsp. R. K., który polecił z przeprowadzonej kontroli sporządzić notatkę służbową.

Ponadto w toku przeprowadzonych czynności dowodowych ustalono:

1. - w dniu 17 grudnia 2020 r. obwiniony miał pełnić służbę w rejonie służbowym T-4 zgodnie z Planem działań kontrolnych pod kryptonimem [...] z "Dyslokacją", stanowiącą załącznik do Planu,
2. - w wyznaczonym czasie, tj. w godz. 17:00 -18:00 i 20:00 -21:00, obwiniony nie objął nadzorem ruchu drogowego na ul. [...] w W., w szczególności w rejonie przejść dla pieszych, a także ruchu pieszych oraz nie prowadził kontroli prędkości poruszania się pojazdów,
3. - w czasie służby pełnionej w dniu 17 grudnia 2020 r. od godz. 14:00 do godz. 22:00 patrol, w składzie którego był obwiniony nie informował dyżurnego KMP w W. o odstąpieniu od realizacji przydzielonych im zadań i o swojej nieobecności w miejscu dyslokacji.

Jak wskazał organ I instancji powyższe okoliczności potwierdzili przesłuchani w charakterze świadków: asp. szt. P. O., mł. asp. B. P. i mł. asp. K. D., dyżurni Komendy Miejskiej Policji w W., którzy pełnili służbę na stanowisku kierowania KMP w W. w dniu 17 grudnia 2020 r., jak również podinsp. R. K., asp. G. M. - p.o. Zastępcy Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w W., asp. szt. M. D. - specjalista Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w W., asp. Ł. B. - asystent Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w W., sierż. szt. L. S. - kontroler Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w W., mł. asp. D. W. - asystent Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w W. Jak wskazał dalej organ I instancji obwiniony został przesłuchany w dniu 26 lutego 2021 r., nie przyznał się on do zarzucanego czynu i odmówił złożenia wyjaśnień. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Komendant Miejski Policji w W. zmienił zarzut w zakresie kwalifikacji prawnej zarzucanego obwinionemu czynu.Obwiniony po zapoznaniu się z postanowieniem o zmianie zarzutów odmówił złożenia wyjaśnień.

W dniu 9 marca 2021 r. obwiniony został ponownie przesłuchany i nie przyznał się do przedstawionego zarzutu, składając obszerne wyjaśnienia. Odnosząc się do przedstawionego zarzutu obwiniony wyjaśnił, że wraz z mł. asp. B. M. nie opuścił rejonu służbowego T-4, o czym świadczy lokalizacja na urządzeniu M I N. Do jego kompetencji nie należy organizowanie i planowanie służby, a ponadto nie posiada przeszkolenia z ręcznego miernika prędkości, ani przeszkolenia specjalistycznego w zakresie ruchu drogowego. Podniósł, że nie odnotowano w jego notatniku służbowym faktu kontroli i uwag co do jej pełnienia. W trakcie służby panowały niekorzystne warunki atmosferyczne, co skutkowało brakiem ujawniania wykroczeń przekroczenia prędkości.

W związku z powyższym obwiniony wraz z mł. asp. B. M. skupili się na egzekwowaniu przestrzegania nakazu zasłaniania ust i nosa, w związku z pandemią wirusa SARS-CoV-2 przez osoby piesze, nakładając na nie mandaty karne kredytowane. Z ich patrolem był stały kontakt radiowy, a interwencje własne zgłaszane były na bieżąco dyżurnemu Komisariatu Policji w G..

Mając na uwadze powyższe ustalenia organ I instancji uznał, że w przedmiotowym postępowaniu dyscyplinarnym zgromadzono wystarczający materiał dowodowy do uznania, że obwiniony swoim zachowaniem wyczerpał przesłanki określone w art. 132 ust. 3, pkt. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w zw. z art. 132c ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w z w. z § 13 i § 14 Zarządzenia nr 768 Komendanta Głównego Policji z dnia 14 sierpnia 2007 r. w sprawie form i metod wykonywania zadań przez policjantów pełniących służbę patrolową oraz koordynacji działań o charakterze prewencyjnym.

Według organu I instancji zgromadzony materiał dowodowy jest obszerny i wyczerpujący. W sprawie przeprowadzono dowody z zeznań świadków funkcjonariuszy Policji, a to: P. O.,B. P., G. M., M. D., Ł. B., K. D., R. K., L. S., D. W. oraz przesłuchano obwinionego Dodatkowo uzyskano dokumenty w postaci:

1. - protokołu odprawy do służby patrolowej, polecenia służbowego nr [...] Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w W. z dnia 01-07-2016,
2. - Planu wzmożonych działań kontrolnych pod kryptonimem [...], które zostały przeprowadzone w dniu 17 grudnia 2020 r. w godz. 06:00 -f- 22:00 na terenie podległym KMP w W. (k 17-19),
3. - Dyslokacji do planu wzmożonych działań kontrolnych pod kryptonimem [...], które zostały przeprowadzone w dniu 17 grudnia 2020 r. w godz. 06:00 4- 22:00 na terenie podległym KMP w W. (k 20- 22),
4. - wykazu osób, które zapoznały się z materiałami teczki działań kontrolno-prewencyjnych – [...]- które zostały przeprowadzone w dniu 17 grudnia 2020 r. w godz. 06:00 + 22:00 na terenie podległym KMP w W.,
5. - kserokopii notatnika służbowego mł. asp. B. M. i kserokopii notatnika służbowego obwinionego,
6. - historii pogody w W. w dniu 17 grudnia 2020 r.,
7. - notatki służbowej z dnia 24 stycznia 2021 r. wskazującej na lokalizację patrolu w przeciągu całej służby tzw. "ślad patrolu",
8. - książki pracy laserowo miernika prędkości [...] nr fabryczny [...] (k 62-64),
9. - nośnika danych w postaci płyty CD z zapisem korespondencji radiowej i telefonicznej zarejestrowanej na stanowisku kierowania Komendy Miejskiej Policji w W. w dniu 17 grudnia 2020 r.,
10. - książki nadzoru nad służbą pełnioną przez funkcjonariuszy WRD KMP w W. (k 101- 104),
11. - rejestrów pracy przyrządów kontrolno-pomiarowych do pomiaru prędkości,
12. - świadectwa ukończenia kursu specjalistycznego w zakresie ruchu drogowego B. M.,
13. - listy funkcjonariuszy przeszkolonych w zakresie obsługi przyrządu [...].

Zdaniem organu I instancji, przedstawione przez świadków okoliczności sprawy korelują z zebranym materiałem dowodowym tworząc spójny obraz przyczyn i przebiegu wydarzenia z udziałem obwinionego. Organ powołał się na opinię służbową obwinionego funkcjonariusza z dnia 23 września 2019 r., w której został on pozytywnie zaopiniowany. Stwierdził,że był on nagrodzony rozkazem personalnym nr [...] z dnia 24 listopada 2020 roku podwyższeniem dodatku służbowego za duże zaangażowanie w realizację zadań służbowych oraz prawidłowe wywiązywanie się z obowiązków służbowych, wskazując że jest policjantem dyspozycyjnym i wykazującym się dużym poczuciem odpowiedzialności i zaangażowania w realizację zadań służbowych. Ponadto posiada duży zasób wiedzy ogólnej i zawodowej, co potrafi doskonale wykorzystać w codziennej służbie, szybko i trafnie podejmuje decyzje, co ma wpływ na wysoka jakość pracy.

Wobec tego - ocenie organu I instancji - odpowiednią reakcją na przewinienie obwinionego funkcjonariusza jest wymierzenie kary dyscyplinarnej nagany. Jest ona adekwatna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i uwzględnia dyrektywy wymiaru kary wskazane w art. 134h ust. 1 ustawy o Policji. Uwzględnia ona zatem rodzaj popełnionego przewinienia dyscyplinarnego (naruszenie dyscypliny służbowej), stopień zawinienia (umyślność działania), okoliczności jego popełnienia (przewinienie dyscyplinarne zostało popełnione w czasie pełnienia służby), skutki, w tym następstwa dla służby (tolerowanie nieprawidłowości w pełnieniu służby skutkować może negatywnymi zachowaniami wśród innych funkcjonariuszy), rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków (policjant nieprawidłowo pełnił służbę wykonując tylko te zadania, które w jego ocenie wymagały realizacji, odstępując od wykonania innych powierzonych mu zdań w określonym miejscu i czasie), zachowanie policjanta po zaistniałym zdarzeniu (świadomość swojego zachowania) oraz dotychczasowy przebieg jego służby, w tym pozytywną ocenę funkcjonariusza wyrażoną w opinii służbowej z dnia 23 września 2019 roku.

Wymierzając obwinionemu karę dyscyplinarną jednocześnie organ I instancji uznał, że obwiniony umyślnie popełnił zarzucane mu przewinienie dyscyplinarne, gdyż nie mając zamiaru jego popełnienia popełnił je jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość taką przewidywał albo mógł przewidzieć. Biorąc pod uwagę dotychczasową niekaralność wymierzył mu karę dyscyplinarną nagany uznając, że pomimo zastosowania najłagodniejszej kary dyscyplinarnej będzie przestrzegał dyscypliny służbowej i zasad etyki zawodowej.

Obwiniony policjant odwołał się od powyższego orzeczenia organu I instancji, podnosząc, że nie czuje się winnym zarzucanego przewinienia dyscyplinarnego. Odwołujący się podniósł też zarzut błędów w ustaleniach faktycznych w następującym zakresie:

1. - nie opuścił rejonu służbowego wraz z ml. asp. B. M., o czym świadczy lokalizacja z urządzenia MTN;
2. - nie jest osobą odpowiedzialną za organizowanie służby patrolowej, a tym bardziej nie miał wyznaczonego do służby posterunku;
3. - służba wraz z ml. asp. B. M. pełniona była zgodnie z planem dyslokacji, według którego został im przypisany rejon służbowy T-4;
4. - wskazane w orzeczeniu organu I instancji warunki pogodowe jakie miały panować w dniu 17 grudnia 2020 r. w godz. 17-18 są niewiarygodne;
5. - nie został przeszkolony z ręcznego miernika prędkości, jak również nie został z tego modelu przeszkolony mł. asp. B. M.;
6. - nie był osobą odpowiedzialną za sporządzanie planu dyslokacji służby;
7. - nie zwrócono mu żadnej uwagi co do sposobu pełnienia służby i ujawnionych nieprawidłowościach,
8. - nie odnotowano w jego notatniku służbowym faktu kontroli i uwag co do pełnienia przeze mnie służby.

Końcowo odwołujący się podniósł,że postawione mu zarzuty opierają się na nierzetelnie i niezgodnie z przepisami przeprowadzonej kontroli przez funkcjonariuszy Ł. B. i M. D..

Komendant Wojewódzki Policji we W. (dalej: organ II instancji, organ odwoławczy) orzeczeniem z dnia [...] Nr [...], wydanym z powołaniem się art. 135n. ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2020 r. poz. 360 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżonego orzeczenia.

W uzasadnieniu orzeczenia drugo-instancyjnego organ wyjaśnił,że zgodnie z art. 1351 ust. 1 ustawy o Policji, rozpoznanie sprawy w postępowaniu odwoławczym następuje na podstawie stanu faktycznego ustalonego w postępowaniu dyscyplinarnym. Stan ten w niniejszej sprawie można odtworzyć na podstawie materiału dowodowego znajdującego się w aktach postępowania dyscyplinarnego i jest on wystarczający do oceny zachowania obwinionego pod kątem odpowiedzialności dyscyplinarnej. Zadaniem zaś organu odwoławczego jest zbadanie, czy postępowanie dyscyplinarne zostało przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami, a w szczególności czy nie naruszono ustawowych praw obwinionego oraz czy jego rozstrzygnięcie co do winy i wymierzonej kary znajduje uzasadnienie w zebranym w sprawie materiale dowodowym.

Organ II instancji przypomniał, że przedmiotem postępowania dyscyplinarnego, prowadzonego na podstawie przepisów Rozdziału 10 ustawy o Policji, jest odpowiedzialność dyscyplinarna policjanta za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej (art. 132 ust. 1 ustawy o Policji). Natomiast zgodnie z art. 132 ust. 3 pkt 3 wymienionej ustawy naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zaniechaniu czynności służbowej albo wykonaniu jej w sposób nieprawidłowy. Powołał się też na § 14 ust. 1 Zarządzenia nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia 14 sierpnia 2007 r. w sprawie form i metod wykonywania zadań przez policjantów pełniących służbę patrolową oraz koordynacji działań o charakterze prewencyjnym (tekst jednolity: Dz. Urz. z 2018 r. poz. 108), wedle którego służba patrolowa pełniona jest na podstawie planu dyslokacji służby. Natomiast z § 13 pkt 3 powyższego Zarządzenia wynika, że służbę patrolową można organizować w formie posterunków stałych lub doraźnych, gdy jest to uzasadnione potrzebami służby.

Organ II instancji przytoczył także § 2 pkt 8 powołanego wyżej Zarządzenia w którym określono, że posterunkiem jest ściśle określone miejsce pełnienia służby patrolowej, w trakcie której realizowane są zadania określone w odrębnym regulaminie opracowanym przez policjanta odpowiedzialnego za organizację służby patrolowej.

Ponadto wskazał na § 4 ust. 3 Zarządzenia nr 30 Komendanta Głównego Policji z dnia 22 września 2017 r. w sprawie pełnienia służby na drogach wynika obowiązek wskazania czasu i miejsca wykonywania zadań w zakresie wykorzystania ręcznego miernika prędkości.

Rozpatrując sprawę w II instancji, organ odwoławczy stwierdził, że zebrany w toku postępowania dyscyplinarnego materiał dowodowy potwierdza popełnienie przez obwinionego zarzucanego mu czynu, a opisane okoliczności zostały udokumentowane zebranymi dowodami w sposób prawidłowy i wystarczający do oceny stopnia zawinienia.

Jednocześnie odnosząc się do podniesionego w odwołaniu zarzutu obwinionego dotyczącego nie opuszczenia rejonu służbowego wraz z mł. asp. B. M., organ odwoławczy zgodził się z twierdzeniem organu I instancji, że na podstawie sygnału GPS urządzenia MTN, odtworzono trasę patrolu w składzie mł. asp. B. M. i obwiniony. Ustalono też, że patrol w czasie służby znajdował się w obrębie rejonu służbowego T-4.

Natomiast nie zgodził się organ II instancji ze stanowiskiem obwinionego, że służba wraz z mł. asp. B. M. pełniona była zgodnie z planem dyslokacji oraz twierdzeniem, że w orzeczeniu organu I instancji nie wskazano podstawy prawnej zawężenia rejonu służbowego do miejsca dyslokacji. W związku z powyższym, według obwinionego, skupili się na innych zadaniach do służby. W tym zakresie organ odwoławczy stwierdził, że w dniu 17 grudnia 2020 r. w Wydziale Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w W. służba patrolowa zorganizowana była zgodnie ze sporządzonym w tym zakresie Planem działań kontrolnych pod kryptonimem [...]. Zgodnie z Planem przy spokojnym przebiegu działań wzmożonych realizacja wyznaczonych zadań miała odbywać się na wyznaczonych posterunkach kontrolnych. Plan działań kontrolnych pod kryptonimem [...] z "Dyslokacją", stanowiącą załącznik do Planu, ściśle określała czas i miejsce pełnienia służby obwinionego, w trakcie której miał on realizować wskazane w Planie zadania.

Organ przyznał,że obwiniony słusznie zauważa, że nie jest odpowiedzialny za organizowanie służby, lecz miał on obowiązek realizować zadania przydzielone mu do służby, uwzględniając w tym zakresie czas i miejsce realizacji zadań wskazanych w Planie, z treścią którego, co należy zaznaczyć, został zapoznany.

W tym zakresie organ II instancji wskazał, że obwiniony w dniu 17 grudnia 2020 r. miał pełnić służbę w rejonie służbowym T-4 zgodnie z Planem działań kontrolnych pod kryptonimem [...] z "Dyslokacją", stanowiącą załącznik do Planu. Jak wykazano, obwiniony w wyznaczonym czasie, tj. w godz. 17:00 - 18:00 i 20:00 - 21:00, nie objął nadzorem ruchu drogowego na ul. [...] w W., w szczególności w rejonie przejść dla pieszych, a także ruchu pieszych oraz nie prowadził kontroli prędkości poruszających się pojazdów. Asp. Ł. B. odprawiając do służby ww. patrol przekazał funkcjonariuszom zadania do służby, w których ujął zadania zgodnie z planem działań wzmożonych pod kryptonimem [...], co zostało odnotowane w protokole z odprawy do służby patrolowej. Przystępując do służby mł. asp. B. M. i obwiniony po przeprowadzonej odprawie nie zgłaszali nieprawidłowości w zakresie wyposażenia indywidualnego i specjalnego, które funkcjonariusz odprawiający do służby sprawdził i potwierdził w protokole odprawy do służby patrolowej jako prawidłowe.

Jako nietrafiony ocenił organ II instancji kolejny zarzut obwinionego dotyczący wykazania w postępowaniu dyscyplinarnym warunków pogodowych. Wskazał,że ze zgromadzonej dokumentacji wynika, iż obwiniony wraz z mł. asp. B. M. od godz. 14:49 przebywał na terenie J. i do godz. 19:19 przemieszczał się w obrębie miejscowości J., G., G. i Ł. Powyższe wskazuje, że obwiniony nie przebywał w miejscowości W., a tym samym nie znał warunków atmosferycznych panujących w tamtym czasie na ul. [...] w W. Ponadto obwiniony nie udokumentował w swoim notatniku służbowym, że odstąpił od wykonania zleconych mu zadań z uwagi na niekorzystne warunki atmosferyczne. W postępowaniu dyscyplinarnym wykazano, że w dniu 17 grudnia 2020 r. w godzinach od 13:00 do 22:00 cztery partole Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w W. miały w zadaniach kontrole prędkości poruszania się pojazdów na terenie miasta W. Jedynie patrol [...], w składzie którego był obwiniony nie wykonał zleconych im w tym zakresie zadań. Pozostałe patrole nie wskazywały na wystąpienie niekorzystnych warunków atmosferycznych uniemożliwiających realizację zleconych czynności.

Ustosunkowując się do zarzutu obwinionego, dotyczącego braku przeszkolenia obwinionego oraz mł. asp. B. M. z obsługi ręcznego miernika prędkości, organ odwoławczy zgodził się z twierdzeniem organu I instancji, że uprawnionym do stosowania przyrządów kontrolno- pomiarowych do pomiaru prędkości jest policjant, który ukończył kurs specjalistyczny w zakresie ruchu drogowego. Mł. asp. B. M., pełniący służbę z obwinionym, ukończył szkolenie specjalistyczne z zakresu ruchu drogowego, a także uczestniczył w lokalnym szkoleniu z obsługi ręcznego miernika do pomiaru prędkości typu [...]. Organ wyjaśnił, że aby patrol będący w służbie mógł wykonywać czynności przy użyciu ręcznego miernika prędkości, wystarczy, gdy jeden z funkcjonariuszy posiada w tym zakresie uprawnienia.

Organ II instancji nie zgodził się także ze stanowiskiem obwinionego, według którego przedstawione mu zarzuty opierają się na nierzetelnie i niezgodnie z przepisami przeprowadzonej kontroli sposobu pełnienia służby. W tym zakresie organ stwierdził, że funkcjonariusze Ł. B. i M. D. na ustne polecenie p.o. Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w W., podinsp. R. K., w związku z nadzorem nad pełnieniem służby patrolowej, przeprowadzili kontrolę patroli będących w służbie, która polegała na samodzielnym objeździe określonych rejonów pełnienia służby przez policjantów celem sprawdzenia stanu porządku i bezpieczeństwa, a także obecności policjantów w określonym miejscu i czasie. Przeprowadzona kontrola wykazała, że patrol [...], w składzie którego był obwiniony, nie przebywał w miejscu dyslokacji służby.

Odnosząc się do kolejnego zarzutu obwinionego dotyczącego nie zwrócenia uwagi co do sposobu pełnienia służby, ujawnionych nieprawidłowości oraz nieodnotowania faktu kontroli w notatnikach służbowych, organ odwoławczy stwierdził,że funkcjonariusze M. D. i Ł. B. nie dokonali wpisów w notatnikach służbowych kontrolowanych funkcjonariuszy z uwagi na rygor sanitarny związany z epidemią wirusa SARS-CoV-2. Przeprowadzona kontrola patrolu została odnotowana przez Ł. B. w formie raportu w "Książce nadzoru nad służbą pełnioną przez funkcjonariuszy WRD KMP W.".

Organ II instancji przytoczył art. 132a 1 i 2 ustawy o Policji, zgodnie z którym przewinienie dyscyplinarne jest zawinione wtedy, gdy policjant, ma zamiar jego popełnienia, to jest chce je popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi; nie mając zamiaru jego popełnienia, popełnia je jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość taką przewidywał albo mógł i powinien przewidzieć.

Według organu odwoławczego, ocena materiału dowodowego wskazuje, że działanie obwinionego było zawinione, a zarzucane mu przewinienie dyscyplinarne funkcjonariusz popełnił umyślnie w zamiarze ewentualnym. Z materiału zebranego w trakcie postępowania dyscyplinarnego jednoznacznie wynika, że obwiniony jako policjant, posiadający odpowiednie kwalifikacje zawodowe, w tym ukończone szkolenie zawodowe podstawowe powinien działać zgodnie z pragmatyką służbową i przepisami obowiązującymi w tym zakresie. Nie ulega również wątpliwości, że obwiniony zapoznał się z "Planem wzmożonych działań kontrolnych pod kryptonimem [...], które zostaną przeprowadzone w dniu 17.12.2020 r. w godz. 6:00 - 22:00 na terenie podległym KMP w W." oraz "DYSLOKACJĄ do planu wzmożonych działań kontrolnych pod krypt.[...] które zostaną przeprowadzone w dniu 17.12.2020 r. w godz. 6:00 - 22:00 na terenie podległym KMP w W. ', zatem był świadom obowiązków jakie na nim ciążyły, a mimo to ich nie wykonał.

W ocenie organu II instancji, odpowiednią reakcją na przewinienie obwinionego jest wymierzenie kary dyscyplinarnej nagany. Wymierzona kara dyscyplinarna jest adekwatna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i uwzględnia dyrektywy wymiaru kary wskazane w art. 134h ust. 1 ustawy o Policji. Uwzględnia ona zatem rodzaj popełnionego przewinienia dyscyplinarnego (naruszenie dyscypliny służbowej), stopień zawinienia (umyślność działania), okoliczności jego popełnienia (w związku z wykonywaniem czynności służbowych), skutki, w tym następstwa dla służby rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków (nieprzestrzeganie przepisów regulujących prawa i obowiązki policjantów), zachowanie policjanta po zaistniałym zdarzeniu (brak krytycznej oceny swojego zachowania) oraz dotychczasowy przebieg służby, w tym pozytywną opinię funkcjonariusza.

Orzeczenie ostateczne stało się przedmiotem skargi wniesionej przez skarżącego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w której wniósł on:

1/zmianę obu orzeczeń wydanych w sprawie i uniewinnienie obwinionego od zarzuconego czynu, łub 2/ uchylenie obu orzeczeń wydanych w sprawie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia

Skarga oparta została na zarzucie naruszenia przepisów:

1. - art. 7 k.p.a., art. 8 § 1 k.p.a., art. 11 k.p.a. poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia sprawy i nie kierowanie się zasadami bezstronności, a także niedbałe i niezgodne z prawdą prowadzenie postępowania, na co dowodem jest zarzucanie obwinionemu, że nie dokonał pomiaru prędkości pojazdów w rejonie [...] w W. wiedząc, że obwiniony nie miał do tego zadania uprawnień i podlegał dowódcy patrolu;
2. - art. 77 § 1 i 2 k.p.a. i 80 k.p.a. poprzez nie wzięcia pod uwagę całego materiału dowodowego i mataczenie w przeprowadzanym postępowaniu, o czym świadczy dwukrotna zmiana zarzutów w stosunku do obwinionego, dopiero za trzecim razem postawienie obwinionemu nietrafionego i niezgodnego z przepisami prawa zarzutu;
3. - art. 132 ust. 3 pkt 3 i 4 ustawy o Policji w zw. z § 41 pkt 1 i § 42 ust. 1 pkt 1 i 2 Zarządzenia nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia [...] poprzez nie dokonanie wpisu przeprowadzonej kontroli w notatnikach służbowych funkcjonariuszy kontrolowanych i sporządzenie notatki służbowej dopiero cztery dni po przeprowadzonej kontroli funkcjonariuszy Wydziału Ruchu Drogowego KMP w W.;
4. - art. 135 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji poprzez wszczęcie postępowania dyscyplinarnego pomimo, że nie został przez obwinionego popełniony czyn stanowiący przewinienie dyscyplinarne, o czym doskonale świadczy brak odpowiednich szkoleń dowodzenia patrolem w ruchu drogowym i z obsługi ręcznego miernika prędkości, co zostało potwierdzone w uzasadnieniu drugo-instancyjnego orzeczenia;
5. - art. 135 e ust. 1 ustawy o Policji poprzez zbieranie dowodów na dowódcę patrolu, którym nie był obwiniony, co oznacza, że dowody zebrane w sprawie nie dotyczą obwinionego, ponieważ decyzje o trybie i metodach działania patrolu podejmował jego dowódca, na co obwiniony nie miał wpływu;
6. - art. 135 p ustawy o Policji w zw. z art. 7 k.p.k. poprzez przeprowadzenie dowodów sprzecznie z zasadami logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, poprzez bezpodstawne przyjęcie i ustalenie winy obwinionego, który nie miał wpływu na przebieg patrolu, ponieważ nim nie dowodził, co obwiniony dokładnie wyjaśnił, a także przesłuchanie w czasie trwania postępowania dyscyplinarnego dziewięciu świadków, którzy zeznawali, że patrol [...] nie informował dyżurnego KMP w W., ani przełożonych o nieobecności w miejscu dyslokacji, za co był wyłącznie odpowiedzialny dowódca patrolu, nie dotyczyło to obwinionego;
7. - art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nie uwzględnienie stanu rzeczywistego i oparcie orzeczenia na bezpodstawnym stwierdzeniu, że obwiniony działał wspólnie i w porozumieniu z dowódcą patrolu, popełniając zarzucony mu czyny umyślnie, co nie ma faktycznego odzwierciedlenia, ponieważ obwiniony nie dowodził patrolem i podlegał pod jego dowódcę, a także nie odpowiadał za plan dyslokacji, jako policjant w służbie przygotowawczej, jest jedynie po szkoleniu zawodowym podstawowym, które nie uprawnia do podejmowania samodzielnie decyzji ani do obsługi ręcznego miernika prędkości;
8. - § 7 Zarządzenia Nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia [...] poprzez nieuwzględnienie, że pojazdem faktycznie kierował dowódca patrolu i na podstawie powyższego Zarządzenia odpowiedzialny był za działanie środków łączności, nie dotyczyło to obwinionego.

Komendant Wojewódzki Policji we W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podnosząc,że nie jest ona oparta na usprawiedliwionej podstawie. Organy obu instancji zbadały sprawę skarżącego w sposób wyczerpujący i zgodnie z przepisami prawa materialnego i postępowania dyscyplinarnego. Zarówno organ II, jak i I instancji w toku prowadzonych przez siebie postępowań potwierdzili, że obwiniony popełnił zarzucane mu przewinienie dyscyplinarne polegające na naruszeniu dyscypliny służbowej poprzez wykonywanie czynności służbowych w innym miejscu niż polecono na odprawie do służby i w planie dyslokacji służby. Organ podkreślił, że podczas odprawy do służby wskazano w sposób szczegółowy i dokładny miejsce, w którym obwiniony miał pełnić służbę w dniu 17 grudnia 2020 roku w godzinach 17:00-18:00. Z obszernego materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania dyscyplinarnego jednoznacznie wynika, że obwiniony w dniu 17 grudnia 2020 roku o godzinie 17:15 przebywał poza ustalonym na odprawie i wyznaczonym w planie dyslokacji służby miejscem wykonywania obowiązków służbowych.

Jednocześnie w toku postępowania dyscyplinarnego ustalono, że obwiniony nie uzyskał zgody na opuszczenie wyznaczonego miejsca, co jednoznacznie wskazuje na popełnienie przez niego zarzucanego mu przewinienia dyscyplinarnego. Na podstawie właściwie zastosowanych przepisów została obwinionemu wymierzona kara dyscyplinarna, która jest sprawiedliwa i adekwatna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego oraz okoliczności jego popełnienia. Odpowiada ona ustawowym dyrektywom wymiaru kary dyscyplinarnej.

Ponadto organ podkreślił, że stosunek służbowy policjantów, jako funkcjonariuszy służb zmilitaryzowanych charakteryzuje się znaczną dyspozycyjnością i zdyscyplinowaniem, bez których służby te tracą nieodzowną w ich funkcjonowaniu operatywność (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 lutego 1993 r. sygn. akt III AZP 38/92, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 czerwca 2015 r., sygn. akt II SA/Wa 1788/14). Obowiązek policjanta podporządkowania się szczególnej dyscyplinie służbowej wynika wprost z art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, zgodnie z którym służbę w Policji może pełnić obywatel polski o nieposzlakowanej opinii, który nie był skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, korzystający z pełni praw publicznych, posiadający co najmniej wykształcenie średnie lub średnie branżowe oraz zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach uzbrojonych, podległych szczególnej dyscyplinie służbowej, której gotów jest się podporządkować, a także dający rękojmię zachowania tajemnicy stosownie do wymogów określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych. Osoba zgłaszająca się dobrowolnie do służby w Policji wyraża gotowość podporządkowania się szczególnej dyscyplinie służbowej obowiązującej w tej formacji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje

Kognicja sądu administracyjnego ogranicza się wyłącznie do badania legalności zaskarżonych aktów administracyjnych, rozumianej jako zgodność z przepisami prawa materialnego i procesowego, o czym stanowi przepis art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.). A zatem negatywna ocena zaskarżonych do sądu administracyjnego decyzji, pod kątem zgodności z prawem powoduje konieczność wyeliminowania ich z obrotu prawnego i ponowne rozpatrzenie sprawy przez właściwe organy z uwzględnieniem wytycznych zawartych w uzasadnieniu wydanego w sprawie wyroku, co wynika z art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2022r. poz. 329 ze zm.) (zwanej dalej p.p.s.a.).

Wskazać również należy,że rozstrzygając daną sprawę, sąd administracyjny nie jest skrępowany wyartykułowanymi w skardze zarzutami i sformułowanymi w niej wnioskami, lecz ocenia ją w całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych danej sprawy, o czym stanowi art.134 § 1 p.p.s.a.

Oceniając zatem wyłącznie pod takim kątem zaskarżone orzeczenie Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził,że nie jest ono obarczoną wadą, skutkującą koniecznością wyeliminowania go z obrotu prawnego, wydano go bowiem po poprawnie przeprowadzonym postępowaniu dyscyplinarnym i zastosowano przepisy prawa materialnego zgodne z przedmiotem sprawy.

Przy ocenie zasadności wywiedzionej skargi w pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutów natury procesowej, tylko bowiem niewadliwie przeprowadzone postępowanie i prawidłowo ustalone okoliczności faktyczne pozwalają organowi na kreowanie lub znoszenie praw i obowiązków strony. Analizując pod takim kątem wydane w sprawie orzeczenia Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby przeprowadzone w sprawie postępowanie dyscyplinarne obarczone było wadami wynikającymi z naruszenia zasad i przepisów tegoż postępowania. W szczególności pozbawiony doniosłości prawnej jest zarzut podnoszący naruszenie przez organ przepisów postępowania administracyjnego

Wskazać w tym miejscu należy, że unormowanie postępowania dyscyplinarnego policjantów w rozdziale 10 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (tj. Dz. U. z 2020.r., poz.360 ze zm.) (art. 132-144a) jest regulacją pełną, która w sposób wyczerpujący normuje wszystkie fazy postępowania dyscyplinarnego, zarówno w zakresie wszczęcia, przebiegu jak i formy zakończenia tego postępowania. Ustawa o Policji w art. 135p ust.1 przewiduje jedynie odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów postępowania karnego w ściśle określonym zakresie, a mianowicie w zakresie rozdziału 14 (dotyczącego wezwań), rozdziału 15 (dotyczącego doręczeń), rozdziału 21 (dotyczącego świadków). A zatem ustawodawca precyzyjnie wskazał do jakich konkretnych kwestii (środków) proceduralnych odpowiednie zastosowanie mają do prowadzonego postępowania dyscyplinarnego przepisy Kodeksu postępowania karnego. W rozdziale 10 ustawy o Policji brak jest przepisu odsyłającego do odpowiedniego stosowania Kodeksu postępowania administracyjnego w kwestiach w niej nieuregulowanych.

Sprawa odpowiedzialności dyscyplinarnej policjanta nie jest sprawą indywidualną załatwianą (rozstrzyganą) w formie decyzji administracyjnej. Zarówno zatem z uwagi na przedmiot postępowania dyscyplinarnego, jak i regulację szczególną, zawartą w ustawie o Policji, przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się do postępowania dyscyplinarnego policjantów. Tymczasem przepisy art. 7, art.8,art.11, art. 77, art. 80., art.107§3 k.p.a., których naruszenie w związku z art. 135 e i art. 135 p ustawy o Policji zarzuca skarżący, umiejscowione zostały w Kodeksie postępowania administracyjnego, zawierającym przepisy wstępne, dotyczące pewnych ogólnych zasad, reguł i zadań prowadzonego postępowania administracyjnego.

W związku z tym w żadnym zakresie nie mogą one mieć zastosowania, nawet odpowiednio do postępowania dyscyplinarnego policjantów. Zaskarżone orzeczenie nie może więc naruszać przepisów art. 7,art.8, art. 11, art.77, art.80 i art.107 § 3 k.p.a., które nie miały zastosowania w badanej sprawie, a tym samym nie mogą służyć Sądowi za wzorzec kontroli.

Stosownie do art. 135i ust. 1 ustawy o Policji rzecznik dyscyplinarny, po przeprowadzeniu czynności dowodowych i uznaniu,że zostały wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności sprawy, zapoznaje obwinionego z aktami postępowania dyscyplinarnego. Z czynności zapoznania się z aktami postępowania dyscyplinarnego sporządza się protokół, o czym stanowi dalej ust.3 tego przepisu. Z kolei obwiniony ma prawo w terminie 3 dni od zapoznania się z aktami postępowania dyscyplinarnego zgłosić wniosek o ich uzupełnienie, co wynika z ust.5 art.135 i ustawy o Policji. Z materiału aktowego badanej sprawy wynika, że wezwano skarżącego do zapoznania się w dniu 12 marca 2021r. z aktami postępowania dyscyplinarnego. W dniu 4 marca 2021r. Odbiór wezwania skarżący potwierdził odbiór wezwania, lecz w wyznaczonym terminie nie stawił się i nie zapoznał z aktami postępowania dyscyplinarnego.

W związku z powyższym w dniu 15 marca 2021r. rzecznik dyscyplinarny wdał postanowienie o zakończeniu czynności dowodowych w postępowaniu dyscyplinarnym przeciwko skarżącemu A następnie w dniu 21 marca 2021r. rzecznik dyscyplinarny sporządził sprawozdanie, o którym mowa ust.7 art.135i ustawy o Policji, w którym między innymi wskazuje się obwinionego oraz określa zarzucane mu przewinienie dyscyplinarne, z opisem stanu faktycznego ustalonym na podstawie zebranych dowodów, a także przedstawia się wnioski dotyczące wymierzenia kary.,

Analiza akt postępowania dyscyplinarnego wskazuje na to,że zebrany został kompletny materiał dowodowy i podjęte zostały przez organ wszelkie czynności zmierzające do wyjaśnienia sprawy, do czego obliguje rzecznika dyscyplinarnego przepis art. 135 e ust. 1 ustawy o Policji oraz przepis art. 135 g ust. 1 tej ustawy. Zgromadzony materiał dowodowy oddaje pełny obraz sprawy i pozwala na dokonanie obiektywnej oceny czynu zarzucanego skarżącemu. Ustalony przez organ fakt nie wykonania przez skarżącego zadań zleconych na odprawie nie został skutecznie podważony przez niego.

Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu dyscyplinarnym,w dniu 17 grudnia 2020 r. w Wydziale Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w W. służba patrolowa zorganizowana była zgodnie ze sporządzonym w tym zakresie planem działań kontrolnych pod kryptonimem [...]. Zgodnie z tym planem realizacja wyznaczonych zadań miała odbywać się na wyznaczonych posterunkach kontrolnych, zaś "Dyslokacja", stanowiącą załącznik do tego planu, ściśle określała czas i miejsce pełnienia służby skarżącego, który miał obowiązek realizować zadania przydzielone mu do służby, przy uwzględnieniu zarówno czasu i miejsca realizacji zadań wskazanych w Planie, z treścią którego skarżący był zapoznany. W dniu 17 grudnia 2020 r. skarżący miał pełnić służbę w godz. 17:00 - 18:00 i godz. 20:00 - 21:00 w W. na ul. [...], w rejonie przejść dla pieszych.Przeprowadzona kontrola wykazała, że patrol, w składzie którego był skarżący, nie przebywał w tym miejscu dyslokacji służby.

Potwierdzają to zeznania przesłuchanych w sprawie świadków oraz pośrednio - złożone w dniu 9 marca 2021r. - wyjaśnienia samego obwinionego,który wprawdzie potwierdził, że pełnił on służbę w rejonie służbowym, nie zaprzeczając jednak,że z powodu niekorzystnych warunków służby zaniechał pełnienia służy w wyznaczonym miejscu i w określonych godzinach, przyjmując – jak przyznał- jako ważniejsze inne zadania z odprawy, a mianowicie oceniając jako priorytetowe zadanie walka z epidemią wirusa Covid-2.

Reasumując, zgromadzony w sprawie obszerny materiał dowodowy, wskazuje na to, że skarżący dopuścił się czynu określonego w art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji..................Natomiast organy prowadziły postępowanie z zachowaniem zasad i reguł rządzących postępowaniem dyscyplinarnym, tak w zakresie postępowania dowodowego, jak również w odniesieniu do praw skarżącego gwarantowanych ustawą o Policji. Zauważyć również należy, że orzeczenie dyscyplinarne zawiera wszystkie niezbędne elementy, o których mowa w art. 135j ust. 2 tej ustawy.

Wbrew zarzutom skargi poczynione przez organ ustalenia nie są oparte na nierzetelnie zgromadzonym materiale dowodowym i nie pominięto żadnych dowodów przeprowadzonych w toku postępowania dyscyplinarnego. Przeciwnie organ szczegółowo je przytoczył, wyjaśniając jednocześnie z jakich przyczyn przypisano im walor mocy dowodowej.

Odpowiedzialność dyscyplinarną policjantów uregulowano – o czym była już mowa - kompleksowo w rozdziale 10 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji. W myśl art. 132 ust. 1 tej ustawy policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. Naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów (art. 132 ust. 2). W przepisie art. 132 ust. 3 ustawy o Policji wyliczono jakie w szczególności działania bądź zaniechania są naruszeniem dyscypliny służbowej, wskazując między innymi,że jest nim zaniechanie czynności służbowej albo wykonanie jej w sposób nieprawidłowy (w pkt 2) oraz jest nim niedopełnienie obowiązków służbowych albo przekroczenie uprawnień określonych w przepisach prawa (w pkt 3).

Trybunał Konstytucyjny wielokrotnie zwracał uwagę w swoich orzeczeniach (zob. wyroki z dnia 23 września 1997 r.- K 25/96 OTK 3-4/97/36; z dnia 27 stycznia 2003 r.- SK 27/02 OTK-A 1/03/2; z dnia 8 października 2002 r. K 36/00 OTK-A 2002/5/63), że specyfika statusu pracowniczego kategorii umundurowanych funkcjonariuszy służb publicznych powoduje, że kandydat do publicznej służby mundurowej od momentu powołania poddać się musi regułom pełnienia służby, nacechowanej istnieniem specjalnych uprawnień, ale też szczególnych obowiązków. Wskazaną specyfikę pracy w służbach mundurowych Trybunał Konstytucyjny uznał za przesłankę uzasadniającą dopuszczalność wprowadzania z jednej strony wyższych wymagań personalnych, kwalifikacyjnych czy charakterologicznych wobec kandydatów do służby, z drugiej zaś - odmiennego i bardziej rygorystycznego niż w wypadku pozostałych profesji, ukształtowania zasad utraty statusu pracowniczego.

Wymagania stawiane policjantowi - z uwagi na charakter jego służby są znacznie wyższe niż obywatela nie służącego w Policji. Szczególna rola społeczna tej grupy zawodowej i jej zhierarchizowana struktura wymaga dla jej skutecznego i prawidłowego działania przestrzegania innych poza normami prawa karnego i prawa o wykroczeniach, przepisów i zasad. Objęcie policjantów odpowiedzialnością dyscyplinarną uzasadnia społeczna rola tej formacji, charakter powierzonych zadań i kompetencji oraz związane z działalnością policji publiczne zaufanie. Służyć ma również przeciwdziałaniu takim zachowaniom, które mogłyby pozbawić ją wiarogodności w oczach opinii publicznej zwłaszcza, że wiele uprawnień przyznanych policji pozwala na ingerowanie w sferę obywatelskich wolności i praw. Taki też kontekst należy mieć na uwadze przy ocenie, czy mamy do czynienia z deliktem dyscyplinarnym.

W związku z tym ustosunkowując do zarzutów nakierowanych na materialną treść rozstrzygnięcia Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, że organy dokonały prawidłowej wykładni przepisu art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji. Literalna wykładnia wskazanego przepisu pozwala na stwierdzenie, że przepis ten zawiera dwie hipotezy norm prawnych określających odrębne przypadki naruszenia dyscypliny służbowej, a mianowicie: 1/ niedopełnienie obowiązków służbowych, 2/ przekroczenie uprawnień określonych w przepisach prawa. A zatem obciążenie policjanta odpowiedzialnością za popełniony przez niego delikt dyscyplinarny uzasadnia zaistnienie chociażby jednej z opisanych wyżej okoliczności faktycznych. W tym zakresie nie budzi wątpliwości zakres postawionego skarżącemu zarzutu w zakresie deliktu dyscyplinarnego, o którym mowa we wskazanym wyżej pkt 3, a mianowicie umyślne naruszenie przez niego obowiązku pełnienia służby w określonym miejscu i w określonym czasie.

Przy odpowiedzialności dyscyplinarnej nie ma znaczenia to,czy działanie policjanta było zamierzone czy też nie, samo naruszenie czy niedopełnienie obowiązków służbowych może skutkować zastosowaniem tej odpowiedzialności.

W tym miejscu przywołać należy brzmienie przepisu art. 134 ustawy o Policji, w myśl którego: karami dyscyplinarnymi są: 1) nagana, 2) zakaz opuszczania wyznaczonego miejsca przebywania, 3) ostrzeżenie o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku, 4) wyznaczenie na niższe stanowisko służbowe, 5) obniżenie stopnia, 6) wydalenie ze służby. Wskazana w przytoczonym przepisie art. 134 ustawy o Policji gradacja kar jest swego rodzaju stopniowaniem środków, jakie mogą być zastosowane w konkretnej sprawie. Ustawodawca nie określił jednak, jakiemu przewinieniu służbowemu odpowiada każdy z nich. Pozostawił to do uznania właściwego organu. W tym zakresie kontrola Sądu sprowadza się w istocie rzeczy do oceny, czy organ badał sprawę w zakresie dyrektyw ustawowych, jak również, czy zebrał i rozważył cały materiał dowodowy oraz czy uwzględnił dotychczasowy przebieg służby. Organ podejmując decyzję o wyborze jednej ze wskazanych przez ustawę kar dyscyplinarnych powinien wziąć pod uwagę takie okoliczności, jak rodzaj naruszonych obowiązków, stopień tzn. intensywność ich naruszenia, stopień zagrożenia dla interesu służby spowodowany naruszeniem obowiązków służbowych, dotychczasowy przebieg służby (stosunek do obowiązków), jak również element subiektywny, jakim jest stopień winy funkcjonariusza.

Ocena wagi naruszenia obowiązku służbowego i dobór adekwatnej do niego kary należy do organów dyscyplinarnych. Sąd nie prawnych możliwości ingerowania w kwestie wymiaru kary, nie może oceniać celowości czy słuszności zastosowanych przezeń sankcji. Sądowa kontrola orzeczenia dyscyplinarnego w części dotyczącej kary sprowadza się wyłącznie do oceny, czy organy przestrzegały reguł procedowania, w tym ustawowych dyrektyw wymiary kary. W obliczu wagi czynu popełnionego przez skarżącego (niewykonanie zleconych zadań) wymierzenie w postępowaniu dyscyplinarnym kary nagany, kary o najłagodniejszym charakterze, nie stanowi dowolności co do zastosowanej sankcji.

Zdaniem Sądu organy orzekające w sprawie nie przekroczyły w tym zakresie granic uznania administracyjnego. Wina skarżącego w zakresie popełnienia deliktu dyscyplinarnego nie może budzić wątpliwości, działał on w tym zakresie w pełni świadomie, pełniąc służbę patrolową w innym niż wcześnie ustalonym na odprawie miejscu wykonywania obowiązków służbowych. Tymczasem służba patrolowa w ramach działań prewencyjnych Policji wymaga odpowiedzialności, rzetelności wykonywania zadań, obowiązki te wymagają stosownej dyscypliny i sumienności. Niedopuszczalne jest samowolne opuszczanie miejsca do patrolowania, wyznaczonego na odprawie czy też przemieszczanie się w inne miejsce, uprzednio nie zgłoszone i nie uzgodnione z dyżurnym funkcjonariuszem.

Jakiekolwiek tłumaczenie w tym zakresie skarżącego należy uznać za całkowicie chybione, a zwłaszcza powoływanie się na podejmowanie decyzji co do trybu i metod działania przez dowódcę patrolu. Przyjęta przez skarżącego linia obrony pozostaje poza oceną ustaleń dowodowych, albowiem nie budzi wątpliwości,że zaniechał on realizacji czynności służbowej zleconej podczas odprawy na konkretnym posterunku w rozumieniu § 2 pkt 8 Zarządzenia nr [...] Komendanta Głównego Policji, wskazanym podczas odprawy jako ściśle określone miejsce i czas pełnienia służby patrolowej. Wobec tego w świetle ujawnionych okoliczności sprawy bez znaczenia w sprawie pozostaje powoływany przez skarżącego fakt, że nie opuścił rejonu służbowego oraz brak przeszkolenia na ręcznych miernikach prędkości

W konsekwencji zasadnie organy uznały,że skarżący dopuścił się popełnienia przypisanego mu naruszenia dyscypliny służbowej i prawidłowo stypizowały w konkretnych normach ustawy o Policji. Skarżący zarówno w odwołaniu, jak i w skardze nie podważył ustaleń dowodowych, polemizował wyłącznie z ich oceną. Wbrew zarzutom skargi, zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie nie doszło do wadliwego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Wszystkie fakty, które, które miały istotne znaczenie, zostały przez organy prawidłowo ustalone i rozważone w sposób niezbędny do rozstrzygnięcia sprawy. Również ocena tych ustaleń dokonana przez organ nie może być uznana za niezgodną z prawem lub zasadami logiki.

Zauważyć należy, że przepis art. 135j ust.1 ustawy o Policji, na podstawie którego wydano orzeczenie o ukaraniu skarżącego, nie wyznacza organowi dyscyplinarnemu merytorycznych reguł oceny wyników postępowania dowodowego, a zatem statuuje on zasadę swobodnej oceny dowodów. W konsekwencji oznacza to,że sądowa kontrola oceny dowodów sprowadza się do sprawdzenia czy ocena dokonana przez organy orzekające w sprawie nie wykazuje błędów natury faktycznej (niezgodności z treścią dowodu) lub logicznej (błędności rozumowania lub wnioskowania) albo czy nie jest sprzeczna z doświadczeniem życiowym lub wskazaniami wiedzy. Tego rodzaju naruszeń w niniejszej sprawie Sąd nie stwierdził.. Sąd nie dopatrzył się,aby dokonując oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego organy dyscyplinarne naruszyły granice swobodnej oceny dowodów. Oceny tej nie podważyły zarzuty skargi.

Wymaga tez podkreślenia, że delikt dyscyplinarny musi być oceniany nie tylko w płaszczyźnie normatywnej, ale także zawodowej i etycznej, w konsekwencji winy funkcjonariusza Policji nie można ujmować wyłącznie w kategoriach prawno-pozytywnych, lecz może mieć ona inny wymiar. Co istotne zauważyć nadto należy, że odbiór społeczny pracy funkcjonariuszy Policji postrzegany jest poprzez ocenę solidności wykonywania przez nich czynności służbowych. Tym bardziej,że mamy prawo oczekiwać od policjanta solidności, uczciwości i rzetelności przy wykonywaniu czynności służbowych, o czym stanowi między innymi przepis § 3 Zarządzenia nr 805 z dnia 31 grudnia 3003r. w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta" (Dz. Urz. KGP z dnia 7 stycznia 2004r.).

Stosownie do treści art. 134h ustawy o Policji, wymierzona kara powinna być współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia, w szczególności powinna uwzględniać okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki, w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu oraz dotychczasowy przebieg służby.

W niniejszej sprawie organy prawidłowo oceniły całokształt okoliczności oraz materiał dowodowy zebrany w sprawie, a orzekając o karze uwzględniły ustawowe dyrektywy jej wymiaru oraz w sposób przekonywujący wyjaśniły przyczyny wymierzenia skarżącemu najniższej kary dyscyplinarnej. Nałożoną zaś na skarżącego karę nagany Sąd uznał za karę adekwatną do stwierdzonego uchybienia obowiązkom służbowym.

Konkludując powyższe stwierdzić należy,że podniesione w skardze zarzuty przedstawiają się jako niezasadne, co obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu do oddalenia skargi po myśli art. 151 p.p.s.a.