Uzasadnienie
Pismem z dnia 14 sierpnia 2012 r. złożonym w sprawie ze skargi na działalność Wójta Gminy M. w przedmiocie korzystania z usług pocztowych, zawisłej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu pod sygn. akt IV SA/Wr 418/12, K. K. wniosła dodatkowe zarzuty na działalność Wójta Gminy M. związaną z ochroną przyrody oraz zdrowia mieszkańców.
Zarządzeniem Sędziego z dnia 6 września 2012 r. wyłączono ze skargi zawisłej pod sygn. akt IV SA/Wr 418/12 skargę ujętą w postaci zarzutów wobec Wójta Gminy M. w piśmie z dnia 14 sierpnia 2012 r. i zarejestrowano pod sygn. akt IV SA/Wr 607/12.
W uzasadnieniu skargi z dnia [...] sierpnia 2012 r. skarżąca podniosła, że Wójt Gminy narusza ustawę o ochronie przyrody, bowiem nie reaguje na umieszczanie plakatów na drzewach, zamiast na tablicach ogłoszeniowych, oraz nie usuwa chwastów i traw na terenie gminy, co narusza "art. 131 pkt 12 Dz. U. z 2009 r. nr 151 poz. 220". Podała, że występują chwasty uciążliwe i odporne na środki ochrony roślin poza polami uprawnymi oraz inne gatunki chwastów i traw w stadiach rozwojowych, co w konsekwencji powoduje choroby alergiczne i nowotworowe u mieszkańców gminy. Skarżąca przyznała, że zna przepisy o sposobie składania pism do sądu administracyjnego, tj. za pośrednictwem instytucji popełniającej wykroczenie administracyjne, lecz to pomija.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna.
Podstawą merytorycznego rozpoznania skargi jest stwierdzenie, że jej przedmiot podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny. Uznanie, że nie mieści się ona w zakresie kognicji sądów administracyjnych powoduje odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej, co wynika z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), dalej p.p.s.a. Zakres kognicji sądów administracyjnych określa art. 3 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3 art. 3 p.p.s.a.).
Mając na względzie z jednej strony treść wyżej powołanego przepisu prawa, z drugiej zaś sformułowany przez skarżącą przedmiot skargi należało uznać, że skarga wniesiona w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna, bowiem przedmiotem zaskarżenia nie jest decyzja ani postanowienie, o których mowa we wskazanym przepisie, nie jest również akt lub czynność z zakresu administracji publicznej (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.), a także bezczynność organu, bądź przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a art. 3 § 2 p.p.s.a.
Przedmiotem bowiem skargi, jak to wynika z jej treści, jest nienależyte wykonywanie zadań przez Wójta Gminy M. związanych z ochroną przyrody oraz zdrowia mieszkańców. Wniesiona w niniejszej sprawie skarga jest zatem skargą powszechną, o jakiej mowa Dziale VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej k.p.a., w szczególności skargą określoną w art. 227 k.p.a., zgodnie z którym: "Przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw." Skarga wniesiona w tym przedmiocie do Sądu administracyjnego jest niedopuszczalna, bowiem Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych w rozumieniu Działu VIII k.p.a., a więc skarg związanych z krytyką należytego wykonywania zadań przez właściwe organy albo ich pracowników, ani także do oceny prawidłowości prowadzonego postępowania skargowego w trybie przepisów Działu VIII k.p.a. Stosownie do treści art. 229 pkt 3 k.p.a., jeżeli przepisy szczególne nie określają innych organów właściwych do rozpatrywania skarg, organem właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej zadań lub działalności wójta (burmistrza lub prezydenta miasta) i kierowników gminnych jednostek organizacyjnych, z wyjątkiem spraw określonych w pkt 2 – jest rada gminy.
Stwierdzić należy, że sądy administracyjne kontrolują wyłącznie działalność administracji publicznej w zakresie określonym w ustawie - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a ta forma działalności administracji (skargi powszechne w rozumieniu Działu VIII k.p.a.) nie została wymieniona w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., zatem nie podlega kognicji sądów administracyjnych (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 19 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2692/11; z dnia 1 marca 2010 r., sygn. akt II OSK 478/09; z dnia 8 maja 2009 r. sygn. II OSK 689/09; z dnia 25 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 241/09, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
W tej sytuacji skarga, jako niedopuszczalna, podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., co orzeczono w sentencji postanowienia.