Uzasadnienie
Przedmiotem skargi "[...]" Sp. o.o. z/s w W. jest decyzja Okręgowego Inspektora Pracy we Wrocławiu z dnia 7 października 2025 r. uchylająca w części decyzję nr 1 zawartą w nakazie Inspektora Pracy Okręgowego Inspektoratu Pacy we Wrocławiu z dnia 27 sierpnia 2025 r. Orzeczeniem tym spółkę zobowiązano do oznakowania zgodnie z Polskimi Normami dróg komunikacyjnych znajdujących się na terenie magazynu, w sklepie zlokalizowanym w S. przy "ul. [...]", wyznaczając termin wykonania nakazu na dzień 29 września 2025 r. Zaskarżoną decyzją Okręgowego Inspektora Pracy we Wrocławiu uchylono powołane orzeczenie w części dotyczącej terminu wykonania zobowiązania i w tym zakresie wyznaczono nową datę, tj. 10 listopada 2025 r., w pozostałym zakresie utrzymano w mocy decyzję organu I instancji.
Jak wynikało z akt sprawy w dniach 1, 4,5 i 7 sierpnia 2025 r. Inspektor Pracy przeprowadził kontrolę w jednostce spółki. Ustalenia dokonane w jej toku zostały zwarte w protokole kontroli, który w dniu 7 sierpnia 2025 r. przedłożono uprawnionemu pracownikowi jednostki. Do protokołu nie wniesiono zastrzeżeń.
W następstwie w dniu 27 sierpnia 2025 r. Inspektor Pracy wydał nakaz zawierający decyzję nr 1 zobowiązującą spółkę do oznakowania zgodnie z Polskimi Normami dróg komunikacyjnych znajdujących się na terenie magazynu w sklepie stanowiącym jednostkę spółki, zlokalizowanym w S. przy "ul. [...]".
Od ww. decyzji skarżąca wniosła odwołanie podnosząc, że na terenie sklepu odbywa się wyłącznie ruch pieszy, przemieszczanie towarów wykonywane jest ręcznie, na terenie zakładu pracy nie są używane Urządzenia Transportu Bliskiego ani Osobistego czy inne pojazdy mechaniczne wyposażone w silnik, zatem brak zasadności wyznaczania dróg komunikacyjnych. W związku z brakiem możliwości wyeliminowania transportu ręcznego pracownicy sklepu zostali wyposażeni w środki wspomagające transport ręczny. W opinii strony zastosowanie się do decyzji nr 1 zawartej w nakazie, tj. wyznaczenie dróg komunikacyjnych nie zlikwiduje zagrożeń i nie doprowadzi do poprawy stanu bezpieczeństwa i higieny pracy.
Rozpoznając sprawę w trybie odwoławczym organ wskazał, że decyzja została wydana na podstawie ustalonego przez Inspektora Pracy stanu faktycznego opisanego w protokole. Do protokołu nie wniesiono zastrzeżeń. Organ powołał się na art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz.U. z 2024 r., poz. 1712, dalej u.p.i.p.), wskazując, że decyzja winna być wydawana na podstawie ustaleń faktycznych dokonanych w czasie kontroli. W jej toku Inspektor Pracy stwierdził nieprawidłowości w zakresie składowania towarów na terenie magazynu w sklepie stanowiącym jednostkę spółki. Nieprawidłowości te wynikają z braku oznaczenia na terenie magazynu dróg komunikacyjnych. Organ wskazał na § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. z 2003 r., poz. 169 ze zm., dalej rozporządzenie) wywodząc, że pracodawca jest obowiązany zapewnić na terenie zakładu pracy wykonanie i oznakowanie, zgodnie z Polskimi Normami i właściwymi przepisami, dróg komunikacyjnych i transportowych, zwanych dalej "drogami", dróg dla pieszych, zwanych dalej "przejściami", i dojazdów pożarowych oraz utrzymywać je w stanie niestwarzającym zagrożeń dla użytkowników.
Drogi i przejścia oraz dojazdy pożarowe nie mogą prowadzić przez miejsca, w których występują zagrożenia dla ich użytkowników. Zgodnie z § 13 ust. 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia drogi w budynkach powinny być wyraźnie wyznaczone za pomocą ciągłych pasów o dobrze widocznej barwie (z uwzględnieniem barwy podłoża) - najlepiej żółtej lub białej.
Zaznaczał, że głównym celem powołanych regulacji jest zwiększenie bezpieczeństwa oraz ograniczenie wypadków w miejscu pracy ze szczególnym ryzykiem ich wystąpienia w magazynach. Odnosząc się do argumentacji strony o nieużywaniu na terenie magazyny pojazdów mechanicznych organ wskazał, że nie wyłącza to obowiązku wyznaczenia i oznakowania dróg komunikacyjnych. Obowiązek ten wynika z przepisów prawa i nie jest uzależniony od rodzaju organizacji transportu w zakładzie pracy. Rodzaj stosowanego transportu umożliwia natomiast pracodawcy podjęcie stosownych działań w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy, tj. wyznaczenie i oznakowanie dróg komunikacyjnych dostosowanych do organizacji ruchu w magazynie.
Skarżąca od wskazanej decyzji wywiodła skargę. Zaskarżając decyzję w całości zarzucała naruszenie: § 4 ust. 1 rozporządzenia poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że obowiązek wyznaczenia i oznakowania dróg komunikacyjnych istnieje w każdym przypadku niezależnie od faktycznej organizacji pracy i braku transportu mechanicznego w miejscu pracy, w sytuacji, gdy na terenie sklepu nie występuje transport mechaniczny, a przemieszczanie towarów następuje wyłącznie ręcznie przy użyciu wózków paletowych prowadzonych przez pracowników pieszo. W tych warunkach wyznaczenie dróg w rozumieniu rozporządzenia jest nieuzasadnione i nie wpływa na poprawę bezpieczeństwa. Sformułowała także zarzut rażącego naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 527 ze zm., dalej: k.p.a.) poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpoznanie materiału dowodowego oraz pominięcie okoliczności faktycznych, tj. braku zagrożeń wynikających z organizacji pracy i transportu ręcznego, nadto braku dokonania przez organ II instancji żądnych dodatkowych ustaleń faktycznych i ograniczenie się do powtórzenia argumentacji organu I instancji; art. 8 § 1 k.p.a. poprzez nałożenie obowiązku bardziej dolegliwego niż to konieczne do osiągnięcia celu bezpiecznych i higienicznych warunków pracy w konkretnych warunkach pracy.
Zarzucała także naruszenie art. 33 u.p.i.p. przez błędne uznanie, że sama treść protokołu kontroli (niekwestionowanego przez spółkę) przesądza o zasadności wydania decyzji, bez samodzielnej oceny, czy stwierdzone okoliczności faktyczne uzasadniają zastosowanie wskazanych przepisów rozporządzenia.
Wnioskowała o uchylenie decyzji organów obu instancji, ewentualnie o uchylenie decyzji organu odwoławczego do ponownego rozpoznania. Wnioskowała także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu rozwijając sformułowane zarzuty wskazywała na cel zastosowanych w sprawie regulacji, stwierdzając, że nie w każdym zakładzie pracy znajdą one zastosowanie, tak jak w jednostce skarżącej. Mając na uwadze podnoszone już w toku postępowania okoliczności, w tym warunki pracy, ręczny transport towarów, wywodziła, że nakaz tworzenia dróg komunikacyjnych jest nadmierny. Zarzucała brak jakichkolwiek ustaleń faktycznych przez organ odwoławczy, a protokół nie wskazuje na konkretne realne zagrożenia dla bezpieczeństwa pracy, nie odniesiono się do warunków pracy w jednostce. Zarzucała wewnętrzną sprzeczność decyzji, w której podano, że zastosowanie się do wskazań nie doprowadzi do poprawy bezpieczeństwa pracy nakładając zaskarżone obowiązki. W opinii skarżącej nakaz jest nieproporcjonalny do stopnia ryzyka i faktycznych potrzeb. Na poparcie swych racji strona odwołała się do poglądów orzecznictwa. Brak ustaleń i właściwej oceny przez organ odwoławczy narusza art. 15 k.p.a. i wynikającą z niego zasadę dwuinstancyjności.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Na rozprawie pełnomocnik skarżącej podtrzymała wnioski i zarzuty zgłaszane w skardze, nadto wskazała, że § 4 rozporządzenia wyróżnia drogi komunikacyjne, transportowe, przejścia dla pieszych i drogi pożarowe. Odwołując się do pojęć językowych, słownika języka polskiego, stwierdzała, że pojęcie drogi komunikacyjnej (nie mające definicji normatywnej) odnosi się do ruchu środków lokomocji z wykluczeniem ruchu pieszych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje
Zgodnie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta obejmuje ocenę procesu stosowania prawa - czy organ dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych i prawnych, w tym w zakresie obowiązywania i wykładni właściwych w sprawie norm prawnych. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej: p.p.s.a.) uchylenie decyzji może nastąpić w sytuacji, gdy jej wydanie nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Rozpoznając sprawę w tam nakreślonych granicach trzeba wskazać, że zaskarżona decyzja jak i poprzedzający ją akt nie naruszają przepisów prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.
Spór sprowadza się do oceny zasadności przyjęcia, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, przy istniejących w jednostce skarżącej uwarunkowaniach faktycznych, stosowanych formach transportu towarów, istniał obowiązek oznakowania dróg komunikacyjnych zgodnie z Polskimi Normami.
W opinii Sądu rozpoznającego sprawę pogląd organu wrażony w decyzjach wydanych w obu instancjach jest prawidłowy, a jego umocowanie należy wywodzić z zasad konstytucyjnych i znajdujących rozwinięcie w przepisach z zakresu prawa pracy. Zgodnie z art. 66 ust. 1 Konstytucji RP każdy ma prawo do bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Sposób realizacji tego prawa oraz obowiązki pracodawcy określa ustawa. Stosownie zaś do art. 207 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U. z 2025 r., poz. 277 ze zm., dalej: k.p.) pracodawca ponosi odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie pracy. Na zakres odpowiedzialności pracodawcy nie wpływają obowiązki pracowników w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy oraz powierzenie wykonywania zadań służby bezpieczeństwa i higieny pracy specjalistom spoza zakładu pracy, o których mowa w art. 23711 § 2 (§ 1). Pracodawca jest obowiązany chronić zdrowie i życie pracowników przez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki. W szczególności pracodawca jest obowiązany: 1) organizować pracę w sposób zapewniający bezpieczne i higieniczne warunki pracy;
- 2) zapewniać przestrzeganie w zakładzie pracy przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, wydawać polecenia usunięcia uchybień w tym zakresie oraz kontrolować wykonanie tych poleceń;
- 3) reagować na potrzeby w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa i higieny pracy oraz dostosowywać środki podejmowane w celu doskonalenia istniejącego poziomu ochrony zdrowia i życia pracowników, biorąc pod uwagę zmieniające się warunki wykonywania pracy;
- 4) zapewnić rozwój spójnej polityki zapobiegającej wypadkom przy pracy i chorobom zawodowym uwzględniającej zagadnienia techniczne, organizację pracy, warunki pracy, stosunki społeczne oraz wpływ czynników środowiska pracy;
- 6) zapewniać wykonanie nakazów, wystąpień, decyzji i zarządzeń wydawanych przez organy nadzoru nad warunkami pracy;
- 7) zapewniać wykonanie zaleceń społecznego inspektora pracy (§ 2).
Z brzmienia powołanych zapisów, w szczególności zaś art. 207 § 2 k.p., jednoznacznie wynika, że to pracodawca ma obowiązek zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy. Potwierdza to także art. 15 k.p. stanowiący podstawową zasadę prawa pracy. Stwierdza on, że pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikom bezpieczne i higieniczne warunki pracy.
Nie ulega zatem wątpliwości, że to na pracodawcy spoczywa obowiązek zapewnienia bezpiecznych warunków pracy, w tym organizowania pracy w sposób zapewniający bezpieczne i higieniczne warunki pracy.
W rozpoznawanej sprawie, po przeprowadzonej kontroli przez uprawnione organy inspekcji pracy, stwierdzono m.in., że w jednostce skarżącej składowano puste kartony na górze regałów (najwyższy poziom) poza ich obrysem, zastawiona była droga ewakuacyjna (składowano towar), zastawione było dojście do sprzętu przeciwpożarowego (składowano towar), zastawione było dojście do skrzynki elektrycznej prądu elektrycznego niskiego napięcia (składowano towar), w magazynie nie oznakowano dróg komunikacyjnych.
Jak wynika z akt protokół zawierający opisane ustalenia przedłożono osobie uprawnionej przez skarżącą i nie wniesiono do niego zastrzeżeń. Przedstawiony w protokole stan faktyczny legł u podstaw wydania zaskarżonej decyzji.
W świetle opisanych okoliczności rację ma organ odwoławczy, że ustalenia zwarte w protokole stanowią podstawę orzekania przez uprawnione organy. Zgodnie z art. 21 u.p.i.p. postępowanie kontrolne ma na celu ustalenie stanu faktycznego w zakresie przestrzegania prawa pracy, w szczególności przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, a także przepisów dotyczących legalności zatrudnienia oraz udokumentowanie dokonanych ustaleń. Przepis art. 31 ust. 1 ww. ustawy stanowi zaś, że ustalenia kontroli są dokumentowane w protokole kontroli sporządzonym na piśmie utrwalonym w postaci papierowej lub elektronicznej. W ust. 2 tego przepisu zawarto wskazania, co do zawartości protokołu i tak powinien on zawierać mi.in. opis stwierdzonych naruszeń prawa oraz inne informacje mające istotne znaczenie dla wyników kontroli (ust. 2 pkt 7). Dalsze jednostki redakcyjne stanowią, że protokół podpisuje inspektor pracy prowadzący kontrolę oraz osoba lub organ reprezentujący podmiot kontrolowany (ust. 3).
Podmiotowi kontrolowanemu przysługuje prawo zgłoszenia, przed podpisaniem protokołu kontroli, umotywowanych zastrzeżeń do ustaleń zawartych w protokole (ust. 4). Zastrzeżenia należy zgłosić na piśmie w terminie 7 dni od dnia przedstawienia protokołu (ust. 5). W razie zgłoszenia zastrzeżeń, o których mowa w ust. 4, inspektor pracy przeprowadzający kontrolę zobowiązany jest je zbadać, a w przypadku stwierdzenia zasadności zastrzeżeń - zmienić lub uzupełnić odpowiednią część protokołu (ust. 6). Decyzje organu inspekcji pracy, stosownie zaś co art. 33 ust. 1 pkt 1 u.p.i.p., wydawane są w wyniku ustaleń dokonanych w toku kontroli. Istotny jest także przepis art. 12 u.p.i.p., który stanowi, że w postępowaniu przed organami Państwowej Inspekcji Pracy w sprawach nieuregulowanych w ustawie bądź przepisach wydanych na jej podstawie albo w przepisach szczególnych stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572).
Z powołanych zapisów wynika zatem, że postępowanie kontrolne ma swój odrębny przedmiot, którym jest wyłącznie ustalenie stanu faktycznego, postępowanie to jest postępowaniem odrębnym od postępowania administracyjnego, co ma umocowanie w poglądach orzecznictwa sądów administracyjnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2012 r., sygn. akt I OSK 2259/12, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: CBOSA). Zatem postępowanie kontrolne dostarcza faktów, na których wspiera się decyzja i organ ją wydający. Tak też wykładnia tych przepisów postrzegana jest w orzecznictwie, które wskazuje, że podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1 u.p.i.p., w oparciu o które inspektorzy pracy wydają decyzje na podstawie art. 33 ust. 1 pkt 1 u.p.i.p. ograniczają się do ustaleń dokonanych w toku kontroli w ramach postępowania uregulowanego w art. 21-37 u.p.i.p. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 753/11, dostępny w CBOSA).
W rezultacie trzeba przyjąć, że inspektorzy pracy nie prowadzą, poza postępowaniem kontrolnym, innego postępowania wyjaśniającego, na podstawie którego wydają przedmiotowe decyzje (nakazy). Z kolei okręgowi inspektorzy pracy, rozpatrujący odwołania od nakazów i innych decyzji inspektorów pracy zgodnie z przyznaną im kompetencją na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 5 u.p.i.p., nie są umocowani do prowadzenia czynności kontrolnych (art. 17 pkt 2 i pkt 3 w zw. z art. 38 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 oraz ust. 2 u.p.i.p.). (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 19 grudnia 2024 r., sygn. akt: II SA/Go 510/24 oraz w Poznaniu z dnia 17 kwietnia 2025 r. sygn. akt IV SA/Po 223/25, dostępne w CBOSA).
W świetle przywołanych regulacji i ich wykładni wspartej orzecznictwem, jako bezzasadne ocenić trzeba zarzuty skarżącej podnoszące brak ustaleń faktycznych odnoszących się do sprawy. Jak wynika z powołanych norm organy wydające decyzje nie mają podstaw do czynienia jakichkolwiek ustaleń faktycznych, wspierają się na ustaleniach dokonanych w trakcie kontroli.
W realiach rozpoznawanej sprawy skarżąca nie zgłosiła żadnych uwag do zapisów poczynionych w treści protokołu, a odzwierciedlających stwierdzone fakty, zatem obecnie nie ma podstaw do ich negowania.
Zresztą treść uzasadnienia podnoszonych zarzutów dowodzi, że skarżąca nie zgadza się raczej z oceną dokonaną przez organ w treści decyzji, konsekwencją stwierdzonych naruszeń i brakiem podstaw do stosowania spornego nakazu w okolicznościach sprawy, w sytuacji skarżącej.
Podsumowując tę część rozważań, w kontekście zarzutów skargi, za bezzasadne i bezpodstawne uznać zatem należy podnoszenie naruszenia powołanych przepisów prawa procesowego, tj. art. 7, art. 15 i art. 77 k.p.a.
Przechodząc do dalszej oceny zaskarżonego aktu brak podstaw do uznania, aby naruszał on zapis § 4 rozporządzenia, art. 8, art. 80 k.p.a. i art. 33 u.p.i.p.
W opinii Sądu zgłaszane przez skarżącą zarzuty pomijają istotę stwierdzonych przez organy inspekcji pracy naruszeń, które skutkowały wydaniem nakazu, na co w treści zaskarżonej decyzji zwraca uwagę organ odwoławczy. Jak już wskazano kontrola ujawniła nieprawidłowe składowanie towarów i opakowań po towarach – opakowania były składowane poza obrysem regału ma górze regałów, zastawiono drogę ewakuacyjną, dojście do sprzętu pożarowego i skrzynki elektrycznej prądu elektrycznego niskiego napięcia (wszędzie tam był składowany towar), nie oznakowano dróg komunikacyjnych. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, odwołującej się do opisanych ustaleń faktycznych, wynika zaś, że nałożony na spółkę obowiązek wyznaczenia dróg komunikacyjnych był podyktowany owymi nieprawidłowościami w zakresie składowania towaru, Organ odwoławczy przyczynę tego stanu rzeczy upatrywał w braku właściwego oznakowania dróg komunikacyjnych (str. 3 zaskarżonej decyzji).
I z taką oceną należy się zgodzić. Będący podstawą nałożenia na stronę spornych obowiązków przepis § 4 rozporządzenia stanowi, że pracodawca jest obowiązany zapewnić na terenie zakładu pracy wykonane i oznakowane, zgodnie z Polskimi Normami i właściwymi przepisami, drogi komunikacyjne i transportowe, zwane dalej "drogami", drogi dla pieszych, zwane dalej "przejściami", i dojazdy pożarowe oraz utrzymywać je w stanie niestwarzającym zagrożeń dla użytkowników Drogi i przejścia oraz dojazdy pożarowe nie mogą prowadzić przez miejsca, w których występują zagrożenia dla ich użytkowników (ust. 1). Drogi i przejścia powinny posiadać wymiary odpowiednie do liczby potencjalnych użytkowników oraz rodzajów i wielkości stosowanych urządzeń transportowych i przemieszczanych ładunków. Minimalne wymiary dróg i przejść określają Polskie Normy (ust. 2).
Zatem z ww. przepisu wynika obowiązek pracodawcy do zapewnienia oznakowania dróg komunikacyjnych w sposób zapewniający bezpieczeństwo pracowników, drogi te winny być przepustowe, zgodne z Polską Normą. Zgodnie zaś z § 7 rozporządzenia dróg, przejść i dojazdów pożarowych nie wolno zastawiać materiałami, środkami transportu, sprzętem i innymi przedmiotami. Kolejny zaś przepis rozporządzenia stanowi, że pracodawca jest obowiązany zapewnić drogi ewakuacyjne ze wszystkich pomieszczeń obiektu budowlanego, w których mogą przebywać pracownicy, umożliwiające szybkie wydostanie się pracowników na otwartą przestrzeń. Drogi ewakuacyjne oraz dojścia do nich prowadzące nie mogą być zastawiane (§ 9 ust. 1 rozporządzenia). Wymagania dla dróg ewakuacyjnych i warunki ewakuacji określają przepisy techniczno-budowlane i dotyczące ochrony przeciwpożarowej (§ 9 ust. 2 rozporządzenia).
Przepisy te stanowią całość, winny być odczytywane we wzajemnym powiązaniu. Wynika z nich, że wyznaczenie dróg komunikacyjnych ma na celu zapewnienie pracownikom nie tylko bezpiecznych przejść, nie narażających ich na żadne ryzyko, ale także wskazanie, że na tych drogach nie mogą być składowane żadne towary, zwłaszcza jeśli są to drogi zapewniające dostęp do sprzętu przeciwpożarowego czy urządzeń elektrycznych, a także drogi ewakuacyjne. Pracownik ma prawo do bezpiecznego korzystania z takich dróg, winien mieć świadomość jak one przebiegają oraz wiedzę o tym, że nie powinny być one zastawiane. Taki był zatem cel nakazu kierowanego do strony, a przyczyną były nieprawidłowości w zakresie składowania towarów i opakowań uniemożliwiające bezpieczne poruszanie się po magazynie, w tym dostęp do sprzętu pożarowego skrzynki elektrycznej i drogi ewakuacyjnej. Z poczynionych ustaleń słusznie organy wyprowadziły wniosek, że brak właściwie oznaczonych dróg komunikacyjnych w magazynie powoduje stwierdzone w protokole nieprawidłowości, które mogą zagrażać bezpieczeństwu pracy zatrudnionych tam osób.
Skarżąca negując pogląd organu swoje zarzuty wsparła na kilku argumentach – małej powierzchni magazynu, braku korzystania przez pracowników z wózków czy urządzeń napędzanych silnikiem i korzystania ze wspomaganego transportu ręcznego, językowej definicji pojęcia "drogi komunikacyjne", użyła także argumentu nieproporcjonalności nakładanych obowiązków w odniesieniu do stanu faktycznego, w tym kosztów jakie wymusza wykonanie nakazu.
Sąd nie podziela żadnego z nich. Z treści powołanych zapisów, jak słusznie wywodzi organ w treści zaskarżonej decyzji, nie wynika, aby o zastosowaniu spornego przepisu § 4 rozporządzenia decydowała powierzchnia magazynu czy rodzaj stosowanego transportu. Ani ustawodawca, ani prawodawca nie wskazali na takie uwarunkowania. Wzmiankowana norma jest przepisem o charakterze bezwzględnie obowiązującym. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że organy inspekcji pracy zostały pozbawione możliwości orzekania na podstawie uznania administracyjnego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 12 marca 2009 r., sygn. akt II SA/Bk 10/09, dostępny w CBOSA).
Tym samym zaskarżona decyzja nie ma charakter związany, nie uznaniowy. Stwierdzenie w czasie kontroli inspekcji pracy okoliczności niewypełnienia w ogóle bądź niewypełnienia należycie obowiązków pracodawcy w zakresie zapewnienia pracownikom odpowiednich warunków z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy rodzi po stronie organu inspekcji pracy konieczność wystosowania wobec pracodawcy nakazu usunięcia stwierdzonych uchybień (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 kwietnia 2025 r., sygn. akt IV SA/Po 223/25, dostępny w CBOSA).
W kontekście przedstawionej argumentacji nie znajdzie uzasadnienia także argument odnoszący się do zasady proporcjonalności. Bezwzględny charakter unormowań prawnych oraz związany charakter wydawanych nakazów i decyzji wyklucza jakiekolwiek miarkowanie, czy ważenie stosowanych środków. Te sporne w sprawie wynikają wprost z przepisów prawa, mającego umocowanie w normie Konstytucyjnej. To ona wyznacza rangę wartości podlegających ochronie, w tym przypadku chodzi o bezpieczeństwo pracowników.
Nie jest uzasadniony także argument odwołujący się do wykładni językowej tego przepisu, a wspartej na definicji słownikowej. W opinii Sądu powołany przepis § 4 rozporządzenia, odnosi się do zakładu pracy, a zatem jego zapis musi uwzględniać różne miejsca pracy, począwszy od dużych zakładów np. z komunikacją transportową po miejsca, gdzie odbywa się wyłącznie ruch pieszy. Uzasadnia to wydzielenie ciągów komunikacji i dróg dla pieszych – przejść. W zakładzie skarżącej, jak sama wskazuje, dochodzi do transportu towarów przy użyciu wózków paletowych, zatem wyznaczenie dróg komunikacyjnych nie jest błędne.
Końcowo odnosząc się do zagadnienia kosztów wyznaczenia ww. dróg ponownie trzeba się odwołać do charakteru przepisów Kodeksu pracy i norm rozporządzenia nakładający na pracodawcę określone obowiązki i to bez względu na koszty, są one z resztą kosztami działalności przedsiębiorcy i obniżają jego przychody. Nadto ani przepisy prawa pracy, ani kwestionowany nakaz nie określają konkretnego wiążącego sposobu realizacji tego obowiązku, sprecyzowanego w § 13 załącznika nr 1 do rozporządzenia i wytycznymi określonymi przez Polskie Normy. Tym samym skarżąca, w zakreślonych granicach, może wykonać nakaz w różny sposób, np. poprzez naklejenie taśm wyznaczających drogi, czy ich namalowanie. Wreszcie zgodnie z orzecznictwem nawet znaczny stopień trudności przy wykonywaniu obowiązku zapewnienia pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy nie usprawiedliwia twierdzenia o niewykonalności decyzji organu Państwowej Inspekcji Pracy, nakazującej w indywidualnej sprawie wykonanie nałożonego obowiązku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2013 r. sygn. akt I OSK 805/12, dostępny w CBOSA).
Uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił w całości.