Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 2 kwietnia 2014 r., sygn. akt IV SA/Wr 83/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę H. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności pisma Miejskiego Zakładu Komunalnego sp. z o.o. w P. dotyczącego wniosku o umorzenie należności powstałych wobec Gminy.
W dniu 7 kwietnia 2014 r. skarżący złożył wniosek o doręczenie ogłoszonego w dniu 2 kwietnia 2014 r. wyroku oraz ustanowienie z urzędu adwokata, z którym WSA ma podpisaną umowę na prowadzenie stałej obsługi prawniczej w 2014 r.
Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 10 kwietnia 2014 r. wysłano skarżącemu urzędowy formularz wniosku PPF o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w celu jego wypełnienia, podpisania i przesłania do Sądu w terminie siedmiu dni od dnia jego otrzymania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
W zarządzeniu tym jednocześnie wyjaśniono skarżącemu, że przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują ustanowienia pełnomocnika z urzędu, z którym Sąd ma podpisaną umowę na prowadzenie obsługi prawnej. Rola Sądu ogranicza się do przyznania prawa pomocy m. in. poprzez ustanowienie adwokata, którego następnie wyznaczy właściwa okręgowa rada adwokacka. Natomiast strona we wniosku o ustanowienie pełnomocnika może wskazać konkretnego pełnomocnika (z podaniem imienia i nazwiska), którego w miarę możliwości wyznaczy właściwa okręgowa rada adwokacka, co wynika z treści art. 244 § 3 – Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że zarządzenie to dnia 25 kwietnia 2014 r. zostało odebrane osobiście przez skarżącego.
Skarżący nie udzielił w niniejszej sprawie żadnej odpowiedzi na powyższe wezwanie.
W związku z powyższym zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 9 czerwca 2014 r., sygn. akt IV SA/Wr 83/14 pozostawiono bez rozpoznania wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu.
Skarżący pismem z dnia 17 czerwca 2014 r. wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia. Oświadczył, że nie otrzymał zarządzenia z dnia 10 kwietnia 2014 r. Do sprzeciwu skarżący dołączył wypełniony urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy PPF, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Podał, że nie posiada żadnego majątku, pozostaje bez środków do życia. Nie posiada zdolności do pracy. Jego dochód stanowi jedynie zasiłek stały w kwocie 529 zł miesięcznie, co wynika z dołączonej do wniosku decyzji Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w P. z dnia [...], nr [...]..
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przepis art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., stanowi, że w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega ponownie rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym.
Pismem z dnia 17 czerwca 2014 r. skarżący wniósł sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 9 czerwca 2014 r. który nie został odrzucony. Zatem powyższe zarządzenie utraciło moc, a Sąd jest zobligowany do dokonania merytorycznej oceny wniosku pod kątem wystąpienia przesłanek przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Ponieważ skarżący jest w niniejszej sprawie - na podstawie art. 239 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a., z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących pomocy i opieki społecznej - zwolniony z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych (opłat sądowych i wydatków) merytorycznemu rozpoznaniu podlega wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu.
Z treści przepisu art. 245 § 3 ustawy p.p.s.a. wynika, że prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny.
Stosownie do art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony.
Mając na uwadze, że skarżący prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, nie posiada żadnego majątku i zdolności do pracy oraz utrzymuje się z niskiego zasiłku z pomocy społecznej, przyjąć trzeba, iż wykazał on, że spełnia przesłanki warunkujące ustanowienie adwokata z urzędu.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 260 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia.